تالار گفتگوی بیداری اندیشه

3 الهه باستانی اعراب the arab triple goddess

al'uzza اوزا al'lat لات al'menat منات
هر سه در عربستان پیش ار اسلام پدید آمده اند و مورد پرستش بوده انداین الهه ها از سمت چپ اوزا – لات و منات در عکس زیر قابل مشاهده میباشد


در دو بخش کوتاه و مشروح به معرفی این الهه ها میپردازیم

اوزا : الهه ستاره صبح و بمعنای تواناست و قبیله پیامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) از این الهه حمایت میکردند

لات : الهه مادر و بمعنای سادگی ست و در برخی منابع آورده شده که نام الله از این الهه مشتق شده است

منات : معروف به عجوزه و الهه سرنوشت و زمان

برخی معتقدند که لات و منات دختران اوزا میباشند

اوزا:

برای ستایش این الهه بروی پشت بامها میرفتند و در روز رو به خورشید و در شب رو به ستاره زهره یا ماه به پرستش میپرداختند که این که دو الهه دیگر دختران اوزا هستند احتمالا از این نوع پرستشش بوجود آمدهدرختان پشت سر در عکس این الهه سه درخت اقاقیاست که گفته میشود اوزا در کوهی از ستاره زهره از آسمان به زمین در میان سه درخت اقاقیا ظهور کرده بدلیل داشتن شمشیر در دست و دشنه به کمر به عنوان الهه جنگ و عشق هم نام برده شده از آنحیوان درگاه و محافظ این الهه گربه وحشی گوش سیاه ست


خاستگاه پرستش این بت یا الهه از جنوب عربستان ( یمن ) بوده ودر برخی مقالات نمونه ای از ملکه سبا خوانده شده


[b]لات:

او الهه بهار و باروریست و با خورشید بالای سرش بعنوان الهه روز شناخته میشه و برای اهل زمین ارمغانش رفاه و آرامش است مهمترین مشخصات این الهه خوشه گندم در دستان اوست و در دست دیگر او کندر قرار دارد( صمغ درخت ) که عکس این الهه بروی بسیاری از بوخوردان های مردم طائف که در آن کندر را بوخور میدهند موجود است حتی تا به اکنون زیرا در فرهنگ عرب به کندر صمغ معنوی میگویند و طبعا خاستگاه این الهه شهر طائف بوده



[b]منات:

Manawayat یا maniya که حامل معانی مثل سرنوشت تخریب عذاب و مرگ استدر بعضی از مقالات و منابع از این الهه بعنوان الهه کهن نام برده شده که و گفته شده حتی قدیمی تر از دو الهه دیگرندقبیله های فراوانی به پرستش این الهه می پرداختندو مجسمه آن را با سنگ های سیاه و سفید میتراشیدندو در نزدیکی مکه و بیشتر در کعبه به پرستش آن مشغول بودند.کتیبه های بسیاری از این الهه در NABATEM بدست آمده است و مقبره این الهه گفته شده در آنجاست و خاستگاه این الهه ست.


شمایل آن پیرزن گونه ست که پیاله یا فنجانی که پیاله عمر و زندگی ست در دستان او قرار دارد .
نماد و نوشته پایین لباس وی که خط SABAIC است که نام ماه پایانی سال معنی شده است که نشان از اعجوزه و الهه مرگ بودن اوست

[b]خطوط SABAIC

خدایان مصر باستان
یکی از مهمترین دوره های تاریخی روزگار و حکومت مصریان بوده و تا کنون نیز هست و ادامه دارداز طریق این لینک میتوانید داستان کلی خدایان و الهه های مصر باستان رو بطور خلاصه ببینید

لینک داستان خدایان مصر
بعد از دیدن این انیمیشن های کوتاه به بررسی خدایان و الهه های مصر میپردازیم و نماد و ویژگی های ویژه هر یک رو به اختصار مورد بررسی قرار میدهیم

در این بخش به بررسی خدایان اصلی مصر باستان نمادها و مشخصات و ویژگیهای خاص آنها میپردازیم در کار هر مورد نام هیروگلیف آنان که بخشی از نماد آنان است همه آورده شده است.

آمون (AMUN) :


آمون از خدایان قدرتمند در مصر باستان بوده است و او را پادشاه خدایان می نامیدند.
بعد از ازدواج آمون با خدای خورشید قدرت و نفود او در مصر باستان بیشتر شد.
معبد بزرگی در تبس برای این خدای ساخته شد و محل پرستش او قرار گرفت.

آتن (ATEN) :







خورشیدی که اشعه های آن شبیه دستانی ست که بر زمین می تابد.
آتن نوعی از خدایان خورشید بود که در زمان سلطنت آخناتن پدید آمده است.

مردی با سر شغال و خدای مردگان شایسته


او حاصل ازدواج ست و نفتیس بود.
از آنجایی که شغال ها بیشتر در قبرستان پراکنده بودند مردم مصر بر این باور بودند که آنوبیس به تماشای مردگان میرود بهمین دلیل خدای مردگان و مومیایی ها نام گرفت.
در واقع نام خدای مردگان شایسته از آنجایی هستش که افراد مومیایی شده در مصر افرادی شایسته بودند.
بعد از کشته شدن آسیریس توسط ست آنوبیس او را مومیایی کرد و در مراسمات مومیایی کردن پادشاهان راهب و فرد روحانی ماسکی شبیه به شغال به صورت داشت که نشان آنوبیس بود.




نکته : آنوبیس پیش از آسیریس خدای مردگان بوده ولی پادشاه عالم اموات نبوده است.

سلام علیکم
راستش رو بخواید این متنی که گذاشتید خیلی شبیه به الهه های یونان و ایران هم هست
الهه آرتمیس الهه شکار یونان استان کسی که قسم خورد تا آخر عمر ازدواج نکند و از مردان متنفر بود در برخی روایت صبح به شکل دختری جوان ظهر زن و شب پیرزن می شد.
در ایران هم مشابه با الهه میتراس میتریس مهر یا ماتریاس یا به عبارت ساده میترا است
موفق باشید

معنای نام او همه یا کل یا کمال است.

آتوم اولین خدای بروی زمین بود و مصریان براین باور بودند که آتوم از میان آب تیره و آشفتگی پدید آمده است.

از دیگر باورها درباره این خدای این است که او بعنوان ایجاد کننده جهان و پایان دهنده جهان می باشد.

عکس زیر یکی از پرستشگاه های آتوم است.

هاپی ( HAPY ) :

این خدا با شکمی برجسته و گل نیلوفر آبی بروی سرش شناخته میشود.او خدای سیلاب و آب فروان بودو برای مردم مصر و کشاورزان ارمغان پرآبی و خاک حاصل خیز را میاورده.همچنین رابط بین دو نیل و دو مصر نیز نامیده شده است.

او در شمایل انسانی و دو جنسیتی تصور شده است.

گب ( GEB ) :

مردی دراز کشیده در زیر طاق آسمان و خدای زمین

گب خدای زمین بود او برادر و همسر خدای آسمان بوده است و همچنین پدر آسیریس و آیسیس و نفتیس و ست.

زمانی که ست و هروس بر سر پادشاهی زمین مبارزه میکردد او از هروس حمایت نمود.مصریان معتقد بودند که زمین لرزه بر اثر لبخند زدن و خندیدن گب خدای زمین بوجود می آید.گاها بدن وی کاملا سبز رنگ ترسیم شده است و بروی سرش نیز غازی نشسته بود.

بث یا بس ( BES ) :

کوتوله ای با شمایل شیر و انسان و پوستی شیر مانند او محافظ زنان باردار و نوزادان و خانواده بود.همچنین مصریان معتقد بودند این خدا آنان را از گزش عقرب و مار باز میدارد.این خدا دارای محبوبیت زیادی بین مصریان بود و در خانه اکثر مصریان مجسمه این خدا وجود داشته است.گاهی نیز او را خدای ازدواج نام نهاده اند.

در برخی داستان ها آمده است که حضرت موسی دیوی با این شمایل را از مکانی دور کرده است که ای نشان از عمر زیاد این خدای میدهد

با عرض سلام و خسته نباشید. کار کاپیتان خیلی عالی و منظم پیش میره. من هم قول همکاری بهشون دادم. در حد خودم اگه بتونم کمک میکنم.

نقل قول:لینک داستان خدایان مصر
بعد از دیدن این انیمیشن های کوتاه به بررسی خدایان و الهه های مصر میپردازیم و نماد و ویژگی های ویژه هر یک رو به اختصار مورد بررسی قرار میدهیم

من برای جمع و جور کردن اینا یه دیاگرام از خدایان و الهه ها میزارم که دید کلی بدست بیارن عزیزان:



البته بگم اینها فقط خدایان مربوط به یک دوره زمانی مشخص هستن و بقیه خدایان و الهه ها قضیه شون فرق میکنه

اما یه نکته دیگه مربوط به رنگ خدایان هست که تا حدی معلومه. رنگ آبی مربوط به حاصلخیزی و آب و رود نیل و ... مربوط میشه. رنگ سبز مربوط به کشاورزی و رشد و نمو و همچنین روییدن یا زنده شدن دوباره یا تناسخ میشه (مثل رنگ اسیریس که دیدید سبز بود به خاطر زنده شدن بعد مرگ) و رنگ سیاه که نماد مرگ و به طور کلی مربوط به دنیای مردگان بود (مثل آنوبیس که ماسک سیاه داره و کلا چون کارش با مردگان بوده همیشه عزادار بوده بیچاره)

و یک نکته دیگه مربوط به کلاه فراعنه یا خدایان هست که در عکس زیر میتونید ببینید:


دلیل این که کلاه آتوم قرمز و سفید هست به خاطر اینه که فرمانروای مصر بالا(علیا) و مصر پایین(سفلی) بوده.

نقل قول:راستش رو بخواید این متنی که گذاشتید خیلی شبیه به الهه های یونان و ایران هم هست
الهه آرتمیس الهه شکار یونان استان کسی که قسم خورد تا آخر عمر ازدواج نکند و از مردان متنفر بود در برخی روایت صبح به شکل دختری جوان ظهر زن و شب پیرزن می شد.
در ایران هم مشابه با الهه میتراس میتریس مهر یا ماتریاس یا به عبارت ساده میترا است

بله حرف شما درسته. ولی به نظرم تاپیک کم کم بره جلو بهتره. الان اگه بخایم با فرهنگ های دیگه مقایسه کنیم یه کم پیچیده میشه. خود کاپیتان هم فکر کنم اینجوری ترجیح بده که اول اساطیر مصر بررسی بشه بعد برن سراغ اساطیر جاهای دیگه.

با تشکر (ما رو ببخشید یهو جفت پا پریدیم وسط تاپیک)

باستت ( BASTET ) :


ایزدبانویی با سر گربه
او الهه محافظ است به واقع او یک محافظ معمولی و عام محسوب میگردیده ولی گاهی با سر شیر به عنوان محافظ پادشاه آورده شده است.
بواقع نماد اصلی این ایزد بانو گزبه بوده و هست.



او یکی از دختران خدای خورشید بود و به افتخار او یک معبد در بوباتیس BUBASTIS در دلتایی بنا شده بود





خپری KHEPRI :



انسانی با سر سوسک
او خدای خلقت و تولد دوباره و حرکت خورشید نیز نامیده شده
مصریان معتقد بر این بودند که این سوسک از هیچ پدید آمده است و برای خلق خود به آتوم متوسل شده و برخی میگویند خالق او خدای خورشید بوده است.

آیسیس ISIS

زنی با تاجی شبیه به تخت پادشاهی و گاهی با دو شاخ و خورشیدی در میان آن شاخ ها



او الهه محافظ و طبیعت بود او برای اینکار از جادو وسحرهای پرقدرتی استفاده میکرده او از این توانایی برای کمک به نیازمندان استفاده می نمود.
آیسیس همسر آسیریس و مادر هروس بود.



از آنجایی که نیمی از فراعنه از خدایان بوده ( به واقع هروس ) بنابراین آیسیس نقش مهمی در مصر باستان ایفا می نمایید.
مثل شکل بالا اکثرا هروس را متوان در آغوش آیسیس مشاهده نمود و همچنین آیسیس یا نماد اورنگ پادشاهی را بر سر دارد و یا بر تختی نشسته است که نشان قدرت و پادشاهی فراعنه بوده



شکل زیر یک طلسم است طلسم آیسیس جهت محافظت از افراد که در گردن یا در خانه می آویختند.



در شهر PHILAE یک معبد به افتخار او بنا شده که تا کنون هم پا برجاست.






هروس HORUS



مردی با سر شاهین که معنی نامش بالاترین است که خود نشان از اهمیت این خداوندگار است.

هروس در مصر باستان بعنوان چند خدای آمده و این بدلیل محبوبیت زیاد این ایزد است اما بیشتر منابع اعتقاد به این دارند که هروس خدای آسمان بوده است.



او شناخته ترین و معروفترین محافظ حاکم مصر بود مصریان معتقدند که فرعون از هروس حیات و زندگی میگیرد.
باورهای متفاوتی در مورد هروس وجود دارد ولی قویترین آن این است که هروس فرزند آیسیس و آسیریس است بعد از اینکه آسیریس توسط برادرش ست کشته شد, هروس به مبارزه با او رفت و تاج و تخت را پس گرفت در این نبرد هروس یکی از چشمان خود را از دست داد و چشم او دوباره بازسازی شد و به همین دلیل آن را نمادی برای محافظت از مصریان قرار دادند
بعد از این هروس به فرمانروایی زمین و جهان رسید و باقی ماند.



برای این خدا معبدی در شهر EDFU ساخته شد که همچنان پابرجاست.





نو NUN

پدر ایزدان



مردی که قایق آنوبیس بروی دستان او قرار دارد
با توجه به داستان اساطیری پیدایش و آفرینش جهان و مصر باستان نو اولین پدیده بوده که حیات توسط آبی تیره و آشفتگیپدید آمده است.



نو تنها چیزی بود که بروی زمین وجود داشته است و پیش از پیدایش زمین وجود داشته و یکی از دلایل تقدس رود نیل همین داستان است که نیل جزیی از اب تیره بوده است.


هاثور HATHOR

اهل خانه یا هم خانه هروس




هاثور زنی بود با گوش گاو و تاجی دو شاخ که خورشیدی در بین آن قرار داشت او نیز یکی از الهه های محافظ بوده و ایزد بانوی عشق و شادی و لذت نیز نامگذاری شده است.
او شفا دهنده چشم زخمی هروس نیز هست و چشم زخمی هروس را با شیر غزال درمان و بازسازی نمود.


او همسر هروس و مادر فرعون است.در شهر DENDERA معبد بنام او وجود دارد





ادامه دارد...

با عرض سلام مجدد.

توضیحاتی رو متذکر میشم برای دوستان که شاید در اساطیرشناسی مصر باستان و پدیده های میتولوژیکش اهمیت زیادی داره.
موضوع تقدس خورشید در مصر باستان معروفه و به خاطر عظمت و بزرگی خورشید و این که تنها عنصر بزرگ طبیعت که روبروی چشمان اونها قرار داشته نقش مهمی رو در ایدئولوژی شون بازی میکرده.

اما نکته مهم این هست که باید توجه کنیم که خورشید فقط منسوب به یک خدا نبوده و چون در مصر باستان خورشید روز و شب در حرکت بوده و حالات مختلفی داشته به چند خدا منسوب شده که در واقع همشون صورت های متفاوت یک خدا هستن (یه چیزی تو مایه های تثلیث)

به طور مثال رع (Ra) خدای خورشید در هنگام ظهر و بعد از ظهر هست.

خدای Atum خورشید در هنگام عصر و شب هست.

و Khepri خدای خورشید در هنگام بامداد و صبح میباشد.

الان با عکس توضیح میدم. چون دوستان ممکنه درک نکنن. این عکسا رو چون جایی گیر نیاوردم خودم طراحی کردم (اگه طراحی ها داغون هستن ببخشید دیگه)



بالا سمت چپ پرنده ای هست به اسم بنو Bennu که منتسب هست به آتوم.

بالا سمت راست دیسک بالدار هست نماد خدای رع.

تصویر پایین هم مربوط به خدای khepri هست

این سه تا خدا همه مربوط به خورشید هستن اما در اوقات مختلف. عکس زیر رو ببینید:



همونطور که میبینید طبق باور مصری ها چون اول صبح خورشید مشاهده نمیشد اعتقاد داشتن که خورشید شب پیش (آتوم) به دنیای زیرزمین رفته و اونجا باید با موجودات موذی بجنگه تا پیروز بشه و صبح فردا طلوع کنه. به همین دلیل صبح که خورشید میومد بیرون به نوعی انگار دوباره متولد شده بود (به همین دلیل با نوعی سوسک نشونش میدن که نماد تناسخ هست در مصر) و معتقد بودن این سوسک خورشید رو حمل میکنه تا در هنگام ظهر به افق برسه. در اون زمان شخصیت این خدا تغییر پیدا میکرد به رع که در اوج آسمون بود و هنگام غروب که خورشید متمایل به رنگ قرمز میشد باز هم شخصیت این خدا عوض میشد و به آتوم تغیر پیدا میکرد و دوباره روز بعد به همین روال ......

پس میبینیم که خورشید خدایان مختلفی داره که در ظاهر متفاوت هستن و در باطن یه جورن (اکثر خدایان مصر و الهه ها همین قضیه در موردشون صدق میکنه).

اما شخصیت اصلی این خدا که ترکیبی از سه خدا بود میشد یه همچین چیزی:






همونطور که میبینید نماد هر سه خدا (بال های پرنده - سوسک - خورشید ) با هم تلفیق شدن و یک معنای واحد رو ساختن.


با تشکر. التماس دعا

با سلامو دورد بی پایان

تاپیک بسیار جالبیست و دیر زمانی بود که دوست داشتم اینچنین تاپیکی در فروم ایجاد بشه
اما خب دیگه از ما گذشت :دی

چون شخص مشخصی داره این تاپیک رو ادامه می ده وارد اون نمی شم البته دلایل دیگه ای هم هست کف گفتنش لازم به ذکر نیست اما من یه نقل و قول رو جواب بدم و برم

(۲۶/اسفند/۹۲ ۱۱:۰۷)ehsanagiyan نوشته است: [ -> ]سلام علیکم
راستش رو بخواید این متنی که گذاشتید خیلی شبیه به الهه های یونان و ایران هم هست
الهه آرتمیس الهه شکار یونان استان کسی که قسم خورد تا آخر عمر ازدواج نکند و از مردان متنفر بود در برخی روایت صبح به شکل دختری جوان ظهر زن و شب پیرزن می شد.
در ایران هم مشابه با الهه میتراس میتریس مهر یا ماتریاس یا به عبارت ساده میترا است
موفق باشید

با نظرتون مخالفم
اساطیر ایران - یونان و مصر تا جایی که من اطلاع دارم شباهت آنچنانی باهم ندارند
حالا شاید یونان و مصر یه سنخیتی هر چند کوچیک و اون هم تنها تو داستان حمله ی تیتان ها به المپیون ببینیم اما به غیر از این دیگه انچنان شباهتی نمی بینیم بینشون
هر چند شباهت ها رو تو اساطیر می تونید به نقد تطبیقی اساطیر ببینیم که این خودش لازمه اش یه سری اطلاعات که گفتنش این جا فکر نکنم لازم بشه
از طرفی تا جایی که من طلاع دارم آرتمیس هیچ مشکلی با مردان نداشت :دی
شاید تو زندگیش چند تا مرد رو به سزای عمالش رسونده باشه و ین خودش دلایلی داشته اما این به این موضوع نیست که با مردان مشکل داشته باشه