تالار گفتگوی بیداری اندیشه

مشاهده تالار در قالب اصلی: راههای شاد زیستن استاد : وقتی بزرگ شدی چه میکنی؟ شاگرد : ا
شما درحال مشاهده محتوای قالب بندی نشده این مطلب هستید.برای مشاهده نسخه قالب بندی شده روی لینک فوق کلیک کنید
اسلام و راههای شاد زیستن




مقدمه:
[b]گفته شد
اسلام تفریح و نشاط را از جمله نیازهای غریزی در انسان می داند و از این رو کسب شادکامی را نه تنها مذمت نمی کند، بلکه بدان ترغیب و تشویق نیز می نماید

نکته اساسی در این میان آن است که اسلام هر نوع لذت و شادی را تأیید نمی کند بلکه شادی هایی را مورد تأیید و ترغیب قرار می دهد که بتواند به رشد شخصیت آدمی یاری رساند و از غفلت او در لهویات جلوگیری نماید. در این نوشتار به بررسی برخی از راهها برای شاد زیستن اشاره می کنیم که از نظر اسلام مورد تأیید است



راه های شاد زیستن[/b] :

همه ما در زندگی به دنبال خوشبختی و سعادتمندی هستیمم. شادی و نشاط در زندگی از جمله عواملی است که احساس رضایتمندی و خوشبختی را برای انسان به ارمغان می آورد. «خنده» تظاهر بیرونی و ظاهری خلق است که سبب آرامش و نشاط درونی می گردد. حضرت علی علیه السلام فرمودند: کونوا کالنحله؛ مانند زنبور عسل باشید. یعنی دهان دیگران را شیرین کنید و با شادی کام دیگران را شاد نگه دارید. تحقیقات نشان داده است که خنده نه تنها سبب نشاط افراد می گردد بلکه سلامت آنها را نیز تضمین می کند. خنده، سیستم ایمنی بدن را مقاوم می سازد و توانایی بدن در برابر عفونت را افزایش می دهد. از طرف دیگر خنده سبب کاهش سطح هورمون های استرس زا شده و از تأثیرگذاری آنها بر روی سیستم ایمنی بدن جلوگیری می کند. هنر شاد بودن و شاد زیستن مستلزم توانایی خندیدن به مشکلات در کوتاهترین زمان ممکن پس از وقوع آنهاست. از این رو در دستورات دینی ما توصیه شده است که همواره متبسّم و خنده رو باشیم تا جایی که از نشانه های مؤمن خنده در چهره و حزن در قلب شمرده شده است. به تعبیر دیگر از جمله راه های شاد زیستن آن است که انسان تلاش کند همواره لبخند بر لب داشته باشد و چهره ای گشاده و بشّاش به خود بگیرد هرچند در قلب خود حزن و اندوهی را قرار داده است


خنده از جمله راههای شاد زیستن است که اسلام به طور جدّی آن را توصیه می نماید

خنده، سیستم ایمنی بدن را مقاوم می سازد و توانایی بدن در برابر عفونت را افزایش می دهد. از طرف دیگر خنده سبب کاهش سطح هورمون های استرس زا شده و از تأثیرگذاری آنها بر روی سیستم ایمنی بدن جلوگیری می کند


«خنده»های درست و حسابی


بنابراین خنده از جمله راههای شاد زیستن است که اسلام به طور جدّی آن را توصیه می نماید. خنده، سیستم ایمنی بدن را مقاوم می سازد و توانایی بدن در برابر عفونت را افزایش می دهد. از طرف دیگر خنده سبب کاهش سطح هورمون های استرس زا شده و از تأثیرگذاری آنها بر روی سیستم ایمنی بدن جلوگیری می کند

اما از سوی دیگر مؤمنین را از قهقهه زدن منع می کند و آن را از شیطان می دانددر واقع آن چه از نظر اسلام مورد تأیید است «خنده های درست و حسابی»! است که سبب آرامش و نشاط فرد و دیگران که با او مراوده دارند، می شود وگرنه خنده های بلند و به تعبیری قهقهه اصلاً مورد تأیید و توصیه اسلام نیست و چه بسا از آن نهی شده است. از سوی دیگر اسلام می پسندد که مؤمنین در کنار یکدیگر گل بگویند و گل بشنوند، بخندند و شاد باشند امّا هرگز اجازه نمی دهد با تمسخر و استهزاء یکدیگر شاد شوند و لبخند به لب بیاورند


به عبارت دیگر اسلام توصیه می کند که: با هم بخندیم نه آنکه به هم بخندیم! پس از این به بعد مواظب لطیفه گویی ها و دور هم نشستن هایمان بیشتر باشیم که با غیبت و استهزاء دیگران آلوده نشود




یاد خداوند ذکر الهی؛ یک راهکار مطمئن
:

از دیگر راههایی که برای شاد زیستن در اسلام توصیه می شود که در واقع مهمترین راه و اطمینان بخش ترین راهکار است، ذکر خدا و یاد الهی است همچنان که آیه شریفه می فرماید


ألا بذکر الله تطمئنّ القلوب؛ آگاه باشید که تنها با یاد خدا دلها آرامش می یابد. (سوره مبارکه رعد/ آیه شریفه 2


اطمینان قلب و آرامش با ذکر خداوند سبب می شود دغدغه ها و مشکلات زندگی از انسان دور شود و دیگر اضطراب و ناراحتی او را سرگردان ننماید و با نشاطی درونی و شادی واقعی به انجام امور بپردازد. کسی که همواره توجه می کند که قدرتی برتر و خدایی مهربان او را می بیند و به او کمک می کند نشاط و شادی خود را از دست نمی دهد بلکه همواره به دنبال جلب رضایتمندی اوست. برای تمرین این توجه همیشگی به قدرت لایزال الهی توجه به واژه «ربّ» می تواند کمک کننده باشد. ربّ یعنی پروردگار و تنها کسی پروردگار است که در همه امور زندگی از خوردن و خوابیدن گرفته تا اتّخاذ تصمیمات بزرگ و مهم در زندگی همه را تدبیر می کند و انسان را می پروراند! بنابراین چه جای اندوه و ناراحتی است که خدایی به این مهربانی یار و یاور ماست.

یقین؛ یک راهکار مطمئن


بر اساس احادیث معصومین(علیهم السلام) شادی و راحتی در زندگی در داشتن یقین است. ‏مقصود از یقین، باور قلبی و ایمان درونی انسان است که دید او را از ظواهر مادی به ابدیت و معنویات ‏رشد می دهد و بال و پر او را می گشاید. انسانی که به غیب و امور اخروی یقین دارد در زندگی بدنبال ‏ظواهر محدود حرکت نمی کند و همواره افق دیدش را گسترده می بیند. از این رو چنین شخصی در ‏زندگی با شکست ها غم زده و مضطرب نمی شود و طعم واقعی شادی و راحتی را می چشد. آنچنان ‏که روایت شریف می فرماید: إنّ الرّاحة و الفرح فی الیقین؛ براستی که راحتی و آسایش و نیز شادی در ‏داشتن یقین و باور قلبی است.‏
باید توجه نمود که یقین با داشتن علم به تنهایی حاصل نمی شود. به عبارت دیگر علم به وجود ‏غیب و امور اخروی به تنهایی نمی تواند شادی را به زندگی انسان هدیه کند بلکه آن باور قلب است که ‏انسان را در پیشگاه معبود الهی وادار به سجود و تعظیم می نماید و قلب او را خاشع و خاضع می ‏گرداند.‏




رضای به قضا؛ فاکتور دوم شاد زیستن




رضایت به تقدیر و قضا و قدر الهی شرط اولی است که با وجود آن انسان می تواند ‏شادی و راحتی را به معنای حقیقی درک نماید. شادی و آسایشی ابدی که هرگز از میان ‏نمی رود! براساس معارف اسلامی ما قضای الهی اموری حتمی است که البته منافاتی با ‏اختیار انسان ندارد بلکه کاملاً آن را نیز در برمی گیرد به طوری که مثلاً دعا کردن می تواند ‏قضای حتمی را تغییر دهد: الدّعاء یردّ القضاء. البته بحث از قضا و قدر الهی و ارتباط آن با اختیار ‏انسان بحثی مفصل است که ما در این مقاله در صدد بررسی زوایای آن نیستیم و شایسته است در ‏مجالی دیگر بدان پرداخته شود. مقصود ما در این نوشتار آن است که رضایت داشتن به قضا و قدر الهی ‏سبب می شود انسان شادی و راحتی را در زندگی تجربه نماید. آنچنان که روایت شریف بدان اشاره ‏دارد: إن الراحة و الفرح فی الیقین و الرضاء بقضاء الله؛ همانا راحتی و شادی در باور قلبی و رضایت به ‏قضای الهی است.‏
رضایت به تقدیر و قضا و قدر الهی شرط اولی است که با وجود آن انسان می تواند ‏شادی و راحتی را به معنای حقیقی درک نماید. شادی و آسایشی ابدی که هرگز از میان ‏نمی رود! براساس معارف اسلامی ما قضای الهی اموری حتمی است که البته منافاتی با ‏اختیار انسان ندارد بلکه کاملاً آن را نیز در برمی گیرد به طوری که مثلاً دعا کردن می تواند ‏قضای حتمی را تغییر دهد: الدّعاء یردّ القضاء






صله رحم و رفت و آمد فامیلی
:



از دیگر راههای شاد زیستن صله ارحام است. صله رحم بنا بر فرموده روایات اسلامی سبب افزایش عمر می گردد و این شاید نتیجه تخلیه روانی انسان ها در اثر دید و بازدید و گفتگو با یکدیگر باشد


بهترین صله رحم نیز از خود اعضای خانواده شروع می شود و در هسته مرکزی آن زن و مرد. وقتی زن و شوهری در کنار هم با آرامش بنشینند و با یکدیگر صحبت و گفتگو نمایند و در امور زندگی هم اندیشی نمایند، می توانند مطمئن باشند که شادی و نشاط در یک قدمی خانه آنهاست! زیرا علاوه بر آنکه در مشکلات و سختی های زندگی که می تواند شادی را از آنها بگیرد به پشت گرمی یکدیگر دلخوشند، خداوند بواسطه رفق و مدارا و محبت میان آنها توسعه و گشایشی در زندگی شان ایجاد می نماید که غم و اندوه از میان برخیزد و نشاط و شادکامی مهمان خانه شان شود




صبوری کن صبوری


از دیگر کلیدهای طلایی برای بدست آوردن شادی در زندگی، صبور بودن است. آنچه سبب می شود شادی از زندگی رخت بربندد و اضطراب و ناراحتی جایگزین آن شود، آن است که انسان در برابر مشکلات صبر نکند. بنابراین صبور بودن از جمله راهکارهای شادکامی در زندگی به شمار می رود. البته صبر کردن مصادیق متعددی دارد که صبر در برابر مشکلات یکی از آن است. دیگر از مصادیق صبر کردن و صبور بودن، صبر در برابر بیماری ها و دردهای جسمانی است. ناراحتی های جسمی از دیگر عواملی است که شادی را از انسان می گیرد


با صبور بودن در برابر این دردها و بیماری های و توجه به شافی و شفادهنده حقیقی که خداوند است، می توان شادکامی را دوباره به دست آورد، آنچنان که در قرآن کریم از زبان حضرت ابراهیم(علیه السلام) می فرماید: فاذا مرضتُ فهو یشفین؛ او خدایی است که وقتی بیمار شوم مرا شفا می دهد. یکی دیگر از مصادیق صبور بودن، صبر در برابر معصیت و گناه است


نافرمانی خداوند از آنجایی که با فطرت انسانی ناسازگاری دارد، سبب می شود انسان با انجام گناه و نافرمانی الهی به عذاب وجدان و ناراحتی درونی مبتلا شود. در برخی از موارد و در برخی از گناهان این عذاب درونی به حدّی می رسد که همه زندگی فرد را مختل می کند و او را از هستی ساقط می نماید، امّا کمترین حدّ آن نیز آن است که شادی و نشاط درونی او را زایل می نماید. البته در حین انجام گناه ممکن است لذت و نشاطی کاذب فرد را در بربگیرد امّا پس از آن، گرفتار رنج و گرفتاری گناه می شود و از آرامش و نشاط درونی تهی می گردد


برخی راه های دیگر نیز برای شادکامی و شادزیستن در زندگی وجود دارد







1.زندگی برای خود


از دیگر راهکارهای اساسی برای شادزیستن در زندگی آن است که انسان برای خود زندگی کند نه برای مردم! به عبارت دیگر اگر انسان در زندگی بدنبال جلب رضایت مردمان باشد مثل آن پیرمرد و الاغ و نوه اش می شود که نمی دانند بالاخره چه کسی به چه کسی سواری بدهد! اسلام در عین حال که انسان را تشویق می کند که در اجتماع روابط خود را با مردم اصلاح نماید و هرگز از جمع و اجتماع مردم دوری نگزیند و با جماعت همراه باشد، امّا از سوی دیگر هرگز نمی پسندد که انسان اسیر آداب و رسوم ناشایست و نادرست جمیع شود هر چند بی اعتنایی به آن رسومات ناپسند سبب عزلت فرد شود



2.شوخی و مزاح
یکی از راههای ایجاد شادی و نشاط ، شوخی و مزاح کردن می باشد ،در طول کار های روزمره همانطور که جسم وتن انسان خسته می شود روح و روان آدمی نیز خسته می گردد، برای رفع این خستگی نیاز به محرکی بیرونی دارد بنام شوخی و مزاح ، پس در واقع مزاح و شوخی نیاز طبیعی بشر هستند،در مورد مزاح و شوخی همونطور که قبلاً بیان کردیم امامان ما بیانات و سفارشاتی دارند ،از جمله این سفارشات فرمایش امام صادق (علیه السلام) است که یکی از اصحاب حضرت،به نام یونس شیبانی بیان می کند:

یونس شیبانى میگوید: حضرت صادق علیه السلام فرمود: شوخى كردن شما با همدیگر چگونه است؟ عرضكردم: اندك است، فرمود: این گونه نباشید زیرا شوخى از خوش خلقى است، و تو بدان وسیله برادرت را خوشحال و مسرور می كنى، و هر آینه رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) با كسى شوخى میكرد و میخواست كه او را شاد و مسرور كند.(کتاب الکافی - مرحوم کلینی - ج2 باب الدُّعَابَةِ وَ الضَّحِك‏ حدیث 3)


کتابهای روایی ما در مورد مزاح کردن حضرات معصومین داستانهایی را بیان کرده اند،

روزی پیر زنی از انصار نزد رسول الله (صلی الله علیه و آله وسلم) آمد از حضرت خواست تا برای بهشتی شدنش ،
حضرت دعا کنند

حضرت فرمودند: پیر زن وارد بهشت نمی شود

پیر زن زد زیر گریه

حضرت خندیدند و فرمودند : آیا نشنیده ای که خداوند می فرماید«إِنَّا أَنْشَأْناهُنَّ إِنْشاءً ***فَجَعَلْناهُنَّ أَبْكاراً »«ما آنان را پدید آورده ‏ایم پدید آوردنى! ***و ایشان را دوشیزه گردانیده ‏ایم»(سوره واقعه آیات35و36)(بحار الانوار جلد 16 ص 295 چاپ بیروت)


حال سوالی در این میان بی جواب مانده است و آن اینکه با اینکه در روایات مذکور نسبت به مزاح و شوخی این همه سفارش شده و از طرف دیگه در روایاتی از مزاح و شوخی بعنوان آفت هیبت و شوکت یاد شده آست ، مثلاًً در غرر الحکم از امیر المومنین علی علیه السلام) چنین روایت شده :«آفة الهیبة المزاح‏»«آفت هیبت و بزرگی مزاح و شوخی کردن است» و روایات دیگر که از مزاح و شوحی پرهیز می دهند

چطور می توانیم این دو سخن متفاوت رو قبول کنیم؟؟

شوخی که مورد نظر اهلبیت (علیهم السلام) پسندیده است شوخی است که دارای این شرایط باشه

1.در شوخی هایمان از دروغ و کارهای نا صواب بپرهیزیم

چرا که حضرت رسول اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) فرمودند:«إِنِّی لَأَمْزَحُ وَ لَا أَقُولُ إِلَّا حَقّا»«من مزاح میكنم ولى جز حق نمیگویم»(مكارم الأخلاق،ص21)

2.حد اعتدال را در شوخی مراعات کنیم

چرا که حضرت امام باقر (علیه السلام) فرمودند:«كَثْرَةُ الْمِزَاحِ تَذْهَبُ بِمَاءِ الْوَجْهِ »«شوخى بسیار آبرو را ببرد»(أصول الكافی/ترجمه مصطفوى،ج‏4،ص488)


3.از شوخی های دستی بپرهیزیم

چرا که علمای اخلاق و دانشمندان علوم تربیتی توصیه دارند تا از شوخی های دستی بپرهیزیم و اینکه روایت مذکور از امیر المومنین (علیه السلام)که فرمودند:«آفت هیبت و بزرگی مزاح و شوخی کردن است» بیشتر ناظر به این مساله می باشد


3.زياد لبخند بزنيد


4.دور و بر افراد شاد زياد بچرخيد


5.جسم و روح تان را فعال نگه داريد

6.خلاق باشيد

7.به مسافرت برويد


8.هديه دهيد

9.در حال زندگی کنید

10.منظم باشید


11.برای مدتی به اخبار نشریات و رسانه ها گوش ندهید

12.ایمان خود را محکم کنید


13.شکرگزار نعمت هایی باشید که خداوند به شما عطا کرده است





استاد : وقتی بزرگ شدی چه میکنی؟
شاگرد : ازدواج!
استاد : نخیر منظورم اینه که چی میشی؟
شاگرد : داماد!
استاد : اوه! منظورم این است وقتی بزرگ شوی چی بدست می آوری؟
شاگرد : زن!!
استاد : ابله!!! وقتی بزرگ شوی برای پدر و مادرت چی میگیری؟
شاگرد : عروسی میگیرم!
استاد : پسرجان پدر و مادرت در آینده از تو چه میخواهند؟
شاگرد : یک زندگی متاهلی موفق.
لطفا بعد از خواندن مقاله از ته ته ته دل بخندید
آدرس های مرجع