بــر گــــویـــنـــــــده جــــــز گـــــفـــــتــــار نــیــســـــــت، چـــــون شـــنـــونـــده خـــریـــدار نــیـــســـــت، جـــــای آزار نــیـــســـــــت.
عـالـــم از دو بـیــرون نبــاشد، یا دانـــا بُـود یا نـــادان. از دانـــا مگر به جـــان بـرهی و از نـــادان و جاهل به هیچ روی رهایـی نیــابــی.
مردم از سخن شنیدن، سخن گوی شوند و هر که از جواب نترسد هر چه خواهد بگوید. پس هر سخنی را جـوابـی اندیشـه باشــی،
و هر زهری را پادزهری ساخته. وقتِ جِد، هزل نگویی و وقتِ هزل، جِد نگویی که هر عملی بدانی و استعمال آن ندانی کردن؛
دانستن و نـادانستن آن به نزدیک مردمان یکی باشد. در سخـن گفتن و سخن گزاردن آهستگی عادت کن و اگر از گران سنگی و
آهــســتــگی نکـوهـیـده گـردی، دوســـ♥ــــت تر دار از آنکه از سـبـکسـاری و شتاب زدگی سـتوده گردی و سخن با زینت گوی؛
دُم بـریـده مـگـوی و دُم دراز و بـی معـنـی مگوی. بـه زبان دیـگـر مگـوی و بَـدَل دیـگـر مباش تا گـنـدم نمای جو فروش نباشی.
و به دانـسـتـن رازی که بـه تو تعلّق نـدارد، رغـبـت مـکن و جـز با خـود، راز خـویـش مگوی؛ اگر بگویی آن سخن را زان پس،
راز مـخـوان و پیـش مــردمــان بـا کـســی راز مگــوی کـه اگــر چــه درون ســو نیـک بُود، از بیرون سو گمان به زشـتی برند،
که آدمیان بیشتر به یکدیگر بد گمان باشند. اگر چه سخن دان باشی، از خویشتن کمتر آن نمای که دانی، تا به وقت گفتار و کردار،
پیاده نمانی؛ و بسیار دان و کم گوی باش که بسیار گوی اگر چه خردمند باشد؛ مردمان عامّه او را از جمله ی بی خردان شناسند،
و اگــر چــه بــی خــرد کــســی بـاشــد چــون خــامــوش بــاشــد؛ مــردمــان خــامــوشــی او را از جــمــله ی عـــ♥ـــقــل داننـد.
نــــادان را بِــــه از خــــامــــوشــــی نــیـــســـــــت و اگــــر ایـــن مــصـــ♥ـــلـــحـــت بــــدانــــســـــتــــی، نــــادان نــــبـــــودی.
چـو نـداری کـمـال و فـضـل، آن بِــه ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ کــه زبــان در دهــان نـــگـــــه داری
آدمــــــی را زبـــان فـضـیحـه کـنـــد ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ جَوزِ بـــی مـــغـــز را سبـکـســـاری
فـضـیحـه: رُسـوا
جَــــــــوز: گـردو
هـــر کـــه در پــیـــشِ ســـخـــنِ دیـــگـــران اُفـــتـــد تـــا مـــایـــه ی فــضـــ♥ـــلــش بـدانـنــد؛ پــایــه ی جــهــلــش بـشــناســنـد.
نـدهــد مـــــرد هـوشـمـنـد جـواب ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ مــگــر آن گــه کـــز او ســـؤال کـننـد
گـر چــه بــر حـق بُـود فراخ سخن ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ حــمــل دعـــویـــش بــر مُحال کـننـد
فراخ سخن: بسیار گو، پر حرف
حـــــمـــــل: نــسـبــت دهـنــد
مُــــحـــــال: بــاطــل و بیهـوده
اگـــر خـــواهی که بر دلـــ♥ـــت جــراحــتــی نـیــوفتد کــه بــه هــیــچ مــرهــم بــهــتــر نــشــود؛ با هـیـچ نـادان مـناظـره مـکن،
خــــــاصّــــــه نـــادانـــی کـــــه خـــــود را دانـــــا مـــــی پـــنـــــدارد، زیــرا هـــر چـــه بـــگـــویـــی نـــاچـــاره بـــشـــــنـــوی.
نـگـویـنــد از ســر بازیـچــه حـرفـی ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ کـــزان پـنـدی نگیرد صاحب هــوش
وگــر صــد بـاب حکمـت پیش نـادان ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ بـخـوانـی، آیـدش بازیـچـه در گــوش
حـــ♥ـــکـــیـــمـــی کـــه بـــا جُـــهّـــال دراُفــــتـــــد، بـــایـــد کـــه تـــوقـــع عـــزّت نـــدارد، و اگر جــاهــلی به زبـــــان آوری،
بــر حـــ♥ـــکـــیـــمـــی غـــالـــب آیـــد؛ عـــجـــب نـــیــــســــــــت کــه ســـنـــگـــی اســـت کـــه هـــمـــی گـــ♥ـــوهـری شکند.
نــه عـجـب گــر فــرو رود نـفـســش ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ عـندلـیبـی غُـــراب هـــم قـــفـــســـش
باید که توقع عزّت ندارد: انتظار احترام باید نداشته باشد
عــــــــنـــــــدلــــیـــــب: بُـــــــــــــــلــــــــــــــبُـــــــــــــل
خــــــ♥ــــــردمــــــنــــــدی را کــــــه در زُمـــــــره ی اجـــــــــــلاف ســــــخــــــن بــــــنـــــــــدد، شــــــگــــــفــــــت مــــــدار،
کــــــه آواز بَــــــربَــــــط بـــــــا غــــلـــبــــه ی دُهُــــــل بــــــرنــــیــــــایــــــد و بوی عـــبـــیـــر از گـــنـــد ســیـــر فــرو مانـد.
بـلـنــد آواز نـادان گــردن افــراخـــت ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽کـه دانـا را به بی شرمی بیـنداخت
نـمـی دانـد کــه آهـنـگ حـجــــازی ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ فـــرو مــانــد ز بانـگ طـبـل غـــازی
زُمره ی اجلاف: گـــــروه بـــیـــــخـــــــردان
بَــــــــربَــــــــط: آلــت مــــــوســـــــیــــقــــی
عـــــبــــیـــــــر: ماده ای خوشبو، مرکّب از زعفران و گلاب و........ .
آهنگ حجـازی: از پرده های موسیقی ایرانی
به هــر کــاری کــه عزم داری تا فرصت درنگ در آن هست، شتاب مکن زیرا کارها به صبر برآید و مستَعجِل به ســـر درآیـد.
گــر در کاری شــروع خواهی کــردن، نــخــســت بـیــرون آمــدن بـنــگــر و اگــر خــواهــی که از پشیـمـانی دراز ایمن گردی،
بــه هــوای دل کــار مـکــن. عـــ♥ـــلـــم را نــیـــ♥ـــکـو بدان و آن چه بدانستی به نیکوترین عبارتی بکـار دار تا خـجل نباشـی،
بــه دعـــوی کــردن بــی مــعـــنــی هــر کــه بــا دانـاتـر از خــود جــدال کـنــد تا بداننـد کـه دانـاســت؛ بداننـد کـه نـادان اســت.
چون در آید مِــه از تـویـی به سُـخُـن ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ گــرچه بِـــه دانـی، اعـتــراض مکـن
مــــــــــتــــــــــکـــــــــلـــــــــم را تــــــا کــــــســــــی عــــــیــــــب نـــگـــیــــــرد، ســــخـــنــــــش صــــــلاح نـــــپــــــذیــــــرد.
مـشـو غِـرّه بـر حُـسـنِ گـفتار خویش ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ به تحسین نــادان و پــنـــدار خـویـش
یــکــی از حـــ♥ـــکـــمــــا شـــنـــیـــدم کـــه مـــی گـــفـــت: ((هـــرگـــز کـــســـی بـــه جـــهـــل خـــویـــش اقـــرار نـــکـــنـــد،
مـــگـــر آن کـــس کـــه چـــون دیـــگـــری در ســـخـــن بـــاشـــد، هـــمـــچـــنـــان تـــمـــام نـــاگـــفـــتـــه، ســـخـن آغاز کند.))
سخن را سر است، ای خردمند و بُن ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ میـاور ســخــن در مــیــان سُــخُـــن
خـــداونــدِ تدبـیــر و فرهنگ و هــوش ✽¸¸.•*`*•.¸¸✽ نـگــوید سـخـن، تـا نبـینـد خــمـوش
با مردمان، مردم باش و با آدمـــ♥ـــیان، آدمــ♥ــی؛ که مردم دیگرست و آدمـــ♥ـــی دیگر. از مردم منافق و دو روی دور بـاش،
که هـــرچه مردم دو روی به ســـاعــتی کند، جـــادوگـــران جــهـــان به ســالی نتوانند کرد. هر که تو را بی گناهی زشــت گوید،
وی را تـــ♥ـــو مـــعـــذور تــر دار از آن کــس که آن سخن به تـــ♥ـــو رسـانـد. با مردم بی هنر دوستی مکن که مردم بی هنــر،
نه دوستی را شاید و نه دشمنی را. اما با بی خردان هرگز دوستی مکن که دوست بی خرد از دشمن به خرد (خردمند) بد تر بُود،
کـــــه دوســـ♥ـــت بـــی خـــــرد، با دوســـ♥ـــت، از بـــدی آن کـــنـــد، کـــه صــــد دشـــمـــن بـــا خـــ♥ــــرد بــا دشـمـن نکنـد.
با دوســـ♥ـــت و دشــمـــن، گـــفـــتـــار آهـــســـ♥ـــتـــه دار، و هــر چـــه بــگـــویی از نــیـــ♥ـــک و بــد، جــواب چـشم دار،
و هر چه نخواهی که بـشـنـوی، مردمان را مشنوان، و هر چه از پــیــش مــردم نــتـــوانـــی گـــفـــت، از پــس مــردم مــگـوی.
زیرا از دشمنی، دوســـ♥ـــتی بسـیار خیزد و از دوســـ♥ـــتی، دشمنی بسـیار خیزد و آن دوســـ♥ـــتی و دشمنی که چنین خیزد،
ســـخـــت تر باشـــد. بــتـــرس از آن دوســـ♥ـــتی کــه دشــمــن تـــ♥ـــو را دوســـ♥ـــت دارد، که باشـــد کـــه دوســـ♥ـــتی او
از دوســـ♥ـــتی تـــ♥ـــو بــیـــشـــتـــر بـــاشـــد؛ پـــس بـــاک نــدارد از دشـــمـــنـــی با تـــ♥ــــو کردن از قبلِ دشمن تـــ♥ــــو.
هــیــچ کــس را چــنــدان مــســتـای کــه اگر وقتی بِـبــایـد نکوهیدن، نتوانی و چندان منکوه که اگر وقتی بِـبــایـد ستودن نتوانی.
و نــســـتــای کـــســـی را کـــه در خـــور ســتـودن نیـست. چیز نادیده را به چیز استوار مدار و بر مردم نا آزموده ایمن مباش،
و آزمـــوده را هر دم مـیـازمای و آزمــوده را به نا آزموده مده که اندر مثَل آمده است که: دیــو آزموده، بِــه از مردم نا آزموده.
امــا هر که را آزمایی به کـــ♥ــــردار آزمای نــه بــه گــفــتــار و بُــنــجــشـکی (گنجشکی) نـقـد، بِـه دان که طاووسی به نسـیه.
اگـــر خـــــواهــــــی که آســـانـــیــــــت دشــــــــــــوار نـــــگـــــــــردد؛ کــــــار خـــــ♥ــــــویش از دیـــگــــــران مـــــخـــــواه.
خَــــــ♥ــــــلــــــق را آن فــــــرمـــای کـــــــــردن کــــــه تـــ♥ــــو کـــنـــی، کـــه تـــــا عـــالِـــم مُــنـــ♥ـــــصـــف بـــاشـــــی.
فرمان مـ♥ــا یکی باشد، آن چه نخواهیم کرد، خــ♥ــود نفرماییم و چون فرمودیم؛ خــ♥ــود کرده شد✿✿✿✿✿✿✿✿☼✿
♥.......•*¨`*•. ☆ .•*¨`*•. ♥ .•*¨`*•. ☆ .•*¨`*•.......♥
░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░♥░░