۲۴/آذر/۹۳, ۱۵:۱۶
شيخ صدوق در كتاب ثواب الأعمال روايات فراوانى را در بيان اعمال پسنديده و ناپسند و پاداش اعمال نيك و مجازات اعمال بد انسان آورده است.
همچنين وى در اين كتاب رواياتى از ائمه معصومين عليهم السلام درباره اعمال خيرى كه خداوند بر آن وعده پاداش داده و اعمال شرّى كه خداوند بر آنها وعده عذاب و عقاب داده آورده است.
كتاب ثواب الأعمال مانند ديگر كتابهاى شيخ صدوق پيوسته مورد توجه علما و فقهاى شيعه قرار داشته و از معتبرترين اصول روايى شيعه به شمار مىآيد.
روايات اين كتاب نيز در بسيارى از مجموعه هاى روايى بزرگ شيعه مانند: كتب اربعه، بحار الانوار و وسايل الشيعه نقل شده و به آنها استناد شده است.
ارزش كتاب
كتاب ثواب الاعمال و عقاب الاعمال دائرة المعارف بزرگى از معارف اسلامى و احكام حلال و حرام مىباشد و هيچ فقيه دانشمند و يا اديب نامآورى از آن بىنياز نيست.
اين كتاب داراى مطالب مفيد و مباحث ارزشمندى است و از جمله روايات نفيس اهل بيت رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم به شمار مىآيد.
انگيزه نگارش
شيخ صدوق درباره انگيزه نگارش اين كتاب مىفرمايد:
« امرى كه موجب گشت اين كتاب را به رشته تحرير درآورم روايتى بود از حضرت رسول خدا صلى الله عليه و آله كه مىفرمايد:«راهنما بر انجام عمل نيك مانند انجام دهنده آن است»، و آن را«ثواب الأعمال» نام نهادم به اميد آنكه خداوند مرا از پاداش آن محروم نفرمايد و به جز اميد به پاداش الهى و خوشنودى خداوند سبحان چيز ديگرى مقصود من نبوده است».
سخن علامه مجلسى علامه مجلسى مىفرمايد:« كتابهاى شيخ صدوق در شهرت در حدّ كتب اربعه مىباشد و در اجازات روايى ما از مشايخ بزرگ شيعه موجود است و بسيارى از علما و فقهاى شيعه از آن روايت نقل كرده و به لطف خداوند نسخههاى قديمى و تصحيح شدهاى از آن در اختيار ما مىباشد».
تعداد احاديث
كتاب ثواب الأعمال شامل 788 حديث است كه در ضمن 389 عنوان آمدهاند.
و كتاب عقاب الأعمال نيز شامل 331 حديث است كه در ضمن 131 عنوان آمدهاند.
عناوين كتاب
كتاب ثواب الاعمال شامل موضوعاتى مانند:
ثواب گفتن لا اله الا الله، رفتن به مسجد، تفكر، زيارت پيامبر و ائمه، حفظ قرآن، توبه، عمل به علم، شاد كردن دل برادر مؤمن و ثواب جهاد در راه خدا مىباشد.
كتاب عقاب الاعمال نيز شامل موضوعاتى مانند:
مجازات كسى كه در انجام فرامين الهى سستى به خود راه دهد، قسم دروغ، زكات ندادن، اذيت مؤمن، قطع رحم، حاكم ستمگر و مجازات ترك امر به معروف و نهى از منكر مىباشد.
تا کنون حداقل پنج ترجمه از این کتاب صورت گرفته است و در انتشارات های مختلف چاپ شده است.