تالار گفتگوی بیداری اندیشه

سلام دوستان این بحث هم تمام شد
نتيجه‏ گيرى:

از آنچه گذشت نتيجه مى‏گيريم كه 2 عامل، دليل ترجيح قرائت عاصم بر قرّاء ديگر بوده است:
1- خصوصيات و خصايل ممتاز علمى و دينى عاصم

2- اِسناد قرائت.

• اين دو عامل در ترجيح روايت حفص بر روايت شعبه از عاصم، قابل پيگيرى و اثبات است.
• شخصيت علمى حفص بر ابوبكر مرجّح است چرا كه غالباً او را اضبط از ابوبكر و روايت او را دقيق‏ترين روايات دانسته‏اند و نيز او، برخلاف ابوبكر، در قرائت، داعيه‏ى اختيار نداشته و تنها آنچه را از استاد دانسته است عيناً قرائت كرده است. (بغدادى/14)

• عاصم، اختصاصاً اسناد طلايى و عالى قرائت خود را به حفص منتقل كرده و اين فضيلت بزرگى است كه حفص در بين ديگر قرّاء بدان ممتاز است و اين، آن چيزى است كه صلاحيّتى را براى حفص به وجود آورده است كه همه مسلمانان به او روى آوردند و تنها قرائت او را بپذيرند.

حفص مى‏گويد:
عاصم به من گفت: قرائتى را كه به تو آموختم، همان قرائتى است كه از ابوعبدالرحمن سلمى اخذ كردم و او عيناً از على (علیه السلام) فراگرفته است و قرائتى را كه به ابوبكر بن عياش آموختم، قرائتى است كه بر زرّ بن حبيش عرضه كردم و او از ابن مسعود آن را اخذ كرده بود. (زينحار/58)

• به اين ترتيب، در تمام دوره‏هاى تاريخ، قرائت عاصم به روايت حفص، قرائتى بوده كه بر همه‏ى قرائت‏ها ترجيح داشته و بين عامه‏ى مسلمانان رايج بوده است.

در سال 1342ه.ق (1923.م) قرآن بر طبق روايت حفص از قرائت عاصم و تحت نظر اساتيد الازهر و تأييد كميته‏اى كه از سوى ملك فؤاد اول تعيين گرديد، در قاهره به چاپ رسيد. اعضاى اين كميته عبارت بودند از: شيخ محمد على نجار (استاد دانشكده زبان و ادبيات عرب)، شيخ عبدالحليم بسيوفى (مدير دفتر رئيس جامع الازهر) و شيخ على محمد ضباع (استاد مقرئين مصرى).

• به سال 1385 ه نسخه از قرآن همراه با تفسير علامّه سيد عبدالله شبّر زير نظر اساتيد برجسته ى دانشگاه الازهر و بر پايه ى روايت حفص از قرائت عاصم به چاپ رسيد. در ابتداى آن چنين آمده است:

بحمدالله و حسن توفيقه ثم طبع هذا المصحف الشريف باذن مشايخة الجامع الازهر باشراف مراقبة البحوث الاسلامية بعد مراجعة لجنة المصاحف بالازهر.
...كتب هذالمصحف و ضبط على ما يوافق رواية حفص بن سليمان بن المغيره الاسدى الكوفى لقراءة عاصم بن ابى النجود الكوفى التابعى عن ابى عبدالرحمن عبدالله بن حبيب السلمى عن عثمان بن عفان و على بن ابيطالب و زيد بن ثابت و اُبى بن كعب عن النّبى صلى الله عليه و سلم...

• سرانجام جهان اسلام اين مصحف را تلقى به قبول كردند و مليونها نسخه در سال از اين قرآن به چاپ رسيد كه به صورت مصحف منحصر به فرد در ميان مسلمين در آمد و ميان آنها متداول شد، چرا كه دانشمندان شرق و غرب بلاد اسلامى، با اتفاق نظر و دقت كامل، رسم‏الخط و كتابت اين مصحف را گواهى و تصديق كرده بودند. (الجزرى،بى‏تا،1، 156)

• كتاب شناسى

- ابن الجرزى،منجد المقربين،قاهره،1350.
- ابن نديم، فهرست.
- ابن خلكان، وفيات الاعيان و اتباع ابناء الزمان، قم، 1364ه‏ق.
- ابن مجاهد، كتاب السبعه فى القراءات، تحقيق دكتر شوقى ضعيف،قاهره 1972م.
- الجرزى، محمد، النشر فى القراءات العشر، تصحيح على محمد ضباع، بيروت، بيتا.
- الجزرى، محمد، غاية النهاية فى طبقات القرّا، قاهره، 1351 ه‏ق.
- الدانى، عثمان بن سعيد، التيسير فى القراءات السبع، استانبول، 1930م.
- بغدادى، على بن قاصع، سراج القارى المبتدى و تذكار القارى المنتهى، قاهره، 1373.
- بن سعید، محمد، طبقات الکبری، بیروت،1377.
- حجتى، دكتر سيد محمد باقر، پژوهشى در تاريخ قرآن كريم، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلام، 1365ه ش.
- حجتى، سيد محمد باقر، تاريخ قرآن كريم، تهران 1372ه ش.
- حموده، عبد الوهاب، القراءات واللهجات، قاهره، 1368.
- خوانسارى،سيد محمد باقر، روضات الجنّات فى احوال العلماء و السادات، ايران، 1341 ه ق.
- خوئى، سيد ابوالقاسم، البيان فى تفسير القرآن، نجف، 1385ه ق.
- دمياطى، احمد، اتحاف فضلاء البشر فى القراءات الاربع عشر، تصحيح على محمد ضياع، قاهره، 1345.
- ذهبى، احمد بن محمد، سير اعلام النبلاء.
- ذهبى، حافظ، معرفة القرّاء الكبار على الطبقات و لاعصار، تحقيق سيد جواد الحق، بى تا.
- زركشى، بدرالدين، البرهان فى علوم القرآن، تحقيق ابوالفضل ابراهيمى، مصر، 1975م.
- زنجانى، ابوعبدالله، تاريخ القرآن، چاپ سوم، بيروت، 1388ه ق.
- زينحار، احمد محمد، السبيل الى ضبط كلمات التنزيل، قاهره، 1373.
- سيوطى، جلال الدين، الاتقان فى علوم القرآن، بيروت،1370.
- صدر سيد حسن، تاسيس الشيعة الكرام لعلوم الاسلم، بغداد،1951م.
- طبرسى، مجمع البيان فى تفسير القرآن، دارالمعرفه،1408ه ق.
- عسقلانى، ابن حجر، تهذيب التهذيب، هند، 1325ه ق.
- فضلى، عبدالهادى، تاريخ القراءات قرآن كريم، ترجمه دكتر سيد محمد باقر حجّتى، تهران، 1365 ه ش.
- قسطلانى، شهاب الدين، لطائف الاشارات لفنون القراءات، تحقيق و تعليق شيخ عامر سعيد عثمان و دكتر عبدالصبور شاهين، قاهره، 1392ه ق.
- لسانى، محمد على، قرّاء سبعه و گزارش و بررسى قراءات ايشان، پايان نامه دكترى،1372، دانشگاه تهران.
- مختار عمر، دكتر احمد، معجم القراءات القرآنيه، تحقيق دكتر عبدالعال سالم مكرك، ايران: 1420ه ق.

در انتها تشکر میکنم از شمایی که همراه با ما بودید.
امیدوارم مورد استفاده محققین و قران پژوهان محترم قرار گرفته باشه