۱۰/مرداد/۹۱, ۱۶:۰۳
بسم الله الرحمن الرحیم
معنی قرائت و تلاوت:
قرائت:
عرب وقتی که حوض را پر از آب می کند می گوید قرأت الماء فی الحوض (نهج البیان عن كشف معانی القرآن ج1 25)
و قریه را هم از این جهت می گویند که مانند حوضی مردم را در بر می گیرد. (و منه اشتقاق القریة، لاجتماع النّاس بها. (نهج البیان عن كشف معانی القرآن ج1 25) )
لذا می توان گفت قرائت به معنی این است که ظرفی، مظروفی را در بر گیرد و قرائت قرآن به این معنی است که دلِ انسان، ظرفِ قرآن شده و ماء معین قرآن را در حوض دل جای دهد نه صرف روخوانی کلمات آن.
البته برخی قرائت را به معنی جمع کردن گرفته اند (و قال أَبو إسحاق: الَّذی عندی فی حقیقة هذا أَنَّ القَرْءَ، فی اللغة، الجَمْعُ. (لسان العرب ج1 131)) که طبق قرینه مقابله بین جمع و قرائت در سوره قیامت، این سخن پذیرفته نیست. (إِنَّ عَلَیْنا جَمْعَهُ وَ قُرْآنَهُ فَإِذا قَرَأْناهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ (القیامة 17- 18))
پس آن چیزی که مهمّ است و ثواب دارد این است که قرآن در جان ما نفوذ کند و دل صندوقی شود که گنج قرآن در آن قرار گیرد و صرف خواندن حروف و کلمات قرآن دردی را دوا نمی کند؛ البتّه روخوانی قرآن پله شروع است و باید به آن بی توجّهی نشود ولی نباید فراموش کرد که بر پلّه اوّل ایستادن هنری نیست و باید پلّه ها را یکی یکی طی کرد تا به اوج معارف و قرائت قرآن رسید.
تلاوت:
تلو یعنی پیروی یعنی پشت سر کسی بدون فاصله حرکت کردن و به مادرها هم متالی می گویند زیرا بچه هایشان پشت سر آنها حرکت می کنند. (تَلَاهُ: تبعه متابعة لیس بینهم ما لیس منها(المفردات فی غریب القرآن، ص: 167) تلا الشیء: تبعه تلوا...و الأمهات هن المتالی، تلاهن أولادهن، الواحد.(متل كتاب العین، ج8، ص: 134))
و به ما گفته اند قرآن تلاوت کنید یعنی پشت سر آیات قرآن حرکت کرده و تالی آن باشید.
مثلا وقتی قرآن به شما می گوید:
لا یَغْتَبْ بَعْضُكُمْ بَعْضاً(الحجرات : 12) بگوییم چشم و دیگر غیبت نکنیم
یا اگر به ما امر می کند که (جاهِدُوا فِی اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ (الحج : 78)) باید برخیزیم و به جهاد برویم
یا با شنیدن (وَ أَقیمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ ارْكَعُوا مَعَ الرَّاكِعینَ (البقرة : 43)) بایستی نماز را اقامه کنیم و این تلاوت و پیروی از قرآن است نه صرف روخوانی و روانخوانی و بالا و پایین کردن صدا.
.
.
.
.
.
اما ...
.
.
.
.
.
به ما گفتند قرائت یعنی پر کردن حوض دل از زلالِ آیاتِ قرآن؛
و تلاوت یعنی حرکت نمودن پَس ِ آیات فرقان؛
و ما نشسته، دست بناگوش، نعره زدیم؛
نه قرائتی؛ نه تلاوتی؛
آری؛ قرائت، حسین می خواهد که قاری است و قرآن؛ امّا - فدایش شوم - بر روی نی؛
و تلاوت زینب می خواهد که تالی است و مست از قرائت حسین؛ لیک، بی جام و بی می؛
سر می زند بر، دیوار محمل؛ افسوس و صد آه؛ افغان و صد هی...
منبع