۲۰/مهر/۹۲, ۱۳:۲۳
بسم الله الرحمن الرحیم
سلام
غروب پنجم امام و هفتم معصوم اسمان الهی را خدمت قطب عالم امکان ، امام عصر و الزمان ، امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) تسلیت عرض میکنم
نمایی از زندگانی حضرت امام محمد باقر علیه السلام
ابو جعفر، امام محمد باقر (علیه السلام) پنجمین آفتابی است که بر افق امامت، جاودانه درخشید.زندگیش سراسر دانش و ارزش بود، از این رو باقر العلوم نامیده شد، یعنی شکافنده دشواریهای دانش و گشاینده پیچیدگیهای معرفت.
خصلت آفتاب است که هماره گام بر فرق ظلمت می نهد و در لحظه های تاریک، بر افق زمان می روید تا ارزشهای مهجور و نهان شده در سیاهی جهل و جور را، دوباره جان بخشد و آشکار سازد.
او نیز در عصر حاکمیت جور و تشتت اندیشه های دینی امت اسلام، تولد یافت تا پیام آور معرفت و احیاگر اسلام ناب محمدی (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) باشد.
ولادت
حضرت ابو جعفر، باقر العلوم، در شهر مدینه تولد یافت.و بر اساس نظریه بیشتر مورخان و کتابهای روایی، تولد آن گرامی در سال 57 هجری بوده است. (1) این نقل، با روایاتی که نشان می دهد امام باقر (علیه السلام) به هنگام شهادت جد خویش حسین بن علی (علیه السلام) در سرزمین طف حضور داشته و سه سال از عمرش می گذشته است هماهنگی دارد. (2)
در روز و ماه ولادت آن حضرت نیز نقلهای مختلفی یاد شده است:
الف سوم صفر 57 هجری. (3)
ب پنجم صفر 57 هجری. (4)
ج جمعه اول رجب 57 هجری. (5)
د دوشنبه یا سه شنبه اول رجب 57 هجری. (6)
بیشتر محققان با ترجیح نظریه نخست، یعنی سوم صفر آن را پذیرفته اند.
تبار والای امام باقر (علیه السلام)
امام محمد باقر (علیه السلام) از جانب پدر و نیز مادر، به شجره پاکیزه نبوت منتهی می گردد.
او نخستین مولودی است که در خاندان علویان از التقای دو بحر امامت (نسل حسن بن علی و حسین بن علی علیهما سلام) تولد یافت: (7)
پدر: علی بن الحسین، زین العابدین (علیه السلام) .مادر: ام عبد الله، فاطمه، دختر امام حسن مجتبی (علیه السلام) (8)
مادر گرامی امام باقر (علیه السلام) نخستین علویه ای است که افتخار یافت فرزندی علوی به دنیا آورد . (9) برای وی کنیه هایی چون ام الحسن و ام عبده آورده اند، اما مشهورترین آنها، همان ام عبد الله است.
در پاکی و صداقت، چنان نمونه بود که صدیقه اش لقب دادند. (10)
امام باقر (علیه السلام) مادر بزرگوار خویش را چنین توصیف کرده است:
«روزی مادرم کنار دیواری نشسته بود، ناگهان دیوار ریزش کرد و در معرض ویرانی قرار گرفت، مادرم دست بر سینه دیوار نهاد و گفت، به حق مصطفی (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) سوگند، اجازه فروریختن نداری.دیوار بر جای ماند تا مادرم از آن جا دور شد.سپس دیوار فرو ریخت. (11)
نام و کنیه
نام آن حضرت محمد است.این نامی است که رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) از دیر زمان برای وی برگزیده بود .
جابر بن عبد الله انصاری یار دیرین پیامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) افتخار دارد که سلام رسول خدا را به امام باقر (علیه السلام) ابلاغ کرده است.از بیان او که بتفصیل خواهد آمد استفاده می شود که نامگذاری امام باقر (علیه السلام) به وسیله پیامبر اکرم (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) صورت گرفته است.کنیه آن گرامی ابو جعفر (12) است و جز این کنیه ای برای وی نقل نکرده اند. (13)
القاب
برای امام باقر (علیه السلام) این القاب یاد شده است:
1 باقر.
این لقب مشهورترین القاب آن حضرت بشمار می آید و بیشتر منابع بدان تصریح کرده اند. (14)
در بیان فلسفه تعیین این لقب برای وی، آمده است:
شکافنده معضلات علم و گشاینده پیچیدگیهای دانش بود. (15)
به دلیل گستردگی معارف و اطلاعاتی که در اختیار داشت، باقر نامیده شد. (16)
بدان جهت که در نتیجه سجده های بسیار، پیشانیش فراخ گشته بود. (17)
احکام را از متن قوانین کلی، استنباط و استخراج می کرد. (18)
2 شاکر
3 هادی
4 امین شبیه، به جهت شباهت آن حضرت به رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) (19).
همسران
در منابع تاریخی، برای امام باقر (علیه السلام) دو همسر و دو «ام ولد» (20) نام برده اند.
همسران عبارتند از:
1 ام فروة دختر قاسم بن محمد بن ابی بکر.
او هر چند از نسل ابو بکر بود، اما همانند پدرش قاسم بن محمد حق امامان را می شناخت و اهل ولایت معصومین (علیه السلام) بود، چنان که در روایتی از امام رضا (علیه السلام) آمده است که روزی نام قاسم بن محمد نزد آن حضرت برده شد، امام فرمود: او به ولایت و امامت اعتقاد داشت. (21)
2 ام حکیم دختر اسید بن مغیره ثقفی.
فرزندان
برای امام باقر (علیه السلام) هفت فرزند یاد کرده اند، پنج پسر و دو دختر.
1 جعفر بن محمد الصادق (علیه السلام) .
وی مشهورترین، ارجمندترین و با فضیلت ترین فرزند امام باقر (علیه السلام) می باشد که از ام فروة زاده شد و نسل امامت از طریق او استمرار یافت.
2 عبد الله بن محمد.او یگانه برادر امام صادق (علیه السلام) بشمار می آید که هم از ناحیه پدر و هم از ناحیه مادر با آن حضرت متحد است.مورخان وی را صاحب فضل و صلاح دانسته اند و متذکر شده اند که فردی از بنی امیه به او سم خورانید و او را به شهادت رساند. (22)
3 ابراهیم بن محمد، از ام حکیم.
4 عبید الله بن محمد، از ام حکیم.
5 علی بن محمد.
6 زینب بنت محمد، این دو (یعنی زینب و علی) از یک مادرند که ام ولد بوده است.
7 ام سلمه، مادر وی را نیز ام ولد دانسته اند. (23)
برخی از منابع، تنها شش فرزند برای امام باقر (علیه السلام) نام برده اند و بر این باورند که امام باقر فرزندی به نام عبید الله نداشته است. (24)
گروهی دیگر گفته اند: امام باقر (علیه السلام) دو دختر نداشته است، بلکه زینب و ام سلمه در حقیقت دو نام برای یک دختر است. (25)
[b] پی نوشت ها:
1 در سال تولد امام باقر (علیه السلام) جهار نقل وجود دارد که عبارتند از: سالهای 56، 57، 58، 59 هجری در این میان نقل دوم، یعنی سال 57 از پشتوانه تاریخی و حدیثی بیشتری برخوردار است.برخی از منابعی که سال 57 را یاد کرده اند عبارتند از: دلائل الامامة 194 اصول کافی 2/372، ارشاد مفید 2/56، مصباح المتهجد 557، اعلام الوری 259، مناقب ابن شهر آشوب 4/210، روضة الواعظین 1/207، کفایة الطالب 455، وفیات الاعیان 4/..174.و منابعی که سال 58 را سال ولادت امام باقر (علیه السلام) دانسته اند عبارتند از: اثبات الوصیة 150 153، عیون المعجزات 75 و منابعی که سال 59 را نقل کرده اند چنینند: فرق الشیعة 61، عمدة الطالب 138 139، بحار 46/217 به نقل از مصباح کفعمی.
2 ر.ک: سبائک الذهب 74، عیون المعجزات 75، اخبار الدول و آثار الاول .11
3 کشف الغمة 2/318، الفصول المهمة 211، مصباح کفعمی 522، نور الابصار شبلنجی 142، و...
4 تذکرة الائمة، لاهیجی .125
5 دلائل الامامة 94، مصباح المتهجد 557، اعلام الوری .259
6 اعیان الشیعة 1/ .650
7 انه اول من اجتمعت له ولادة الحسن و الحسین (علیه السلام) .رک: مناقب ابن شهر آشوب 4/208، عمدة الطالب 138 139، نور الابصار، مازندرانی .51
8 برخی منابع، ام عبد الله، فاطمه را فرزند حسن مثنی (حسن بن حسن) دانسته اند مانند : تذکرة الخواص 302، وفیات الاعیان 4/174.اما بیشتر منابع وی را فرزند بی واسطه امام حسن مجتبی (علیه السلام) به شمار آورده اند مانند: تاریخ یعقوبی 2/320، فرق الشیعة، نوبختی 61، دلایل الامامة 95، اصول کافی 2/372، اثبات الوصیة 150، اعلام الوری 259، تذکرة الخواص 302، البدایة و النهایة 9/309، اخبار الدول و آثار الاول ...111
9 هی اول علویة ولدت علویا.دلائل الامامة .95
10 همان.
11 عیون المعجزات 75، اثبات الهداة 5/270، بحار 46/217، نور الابصار، مازندرانی 44، الانوار البهیة .115
12 مثیر الاحزان، جواهری 237، تاریخ ابن خلکان 2/23، تاج الموالید، طبرسی/39، المعارف 215، سیر اعلام النبلاء، 4/401 و...
13 الفصول المهمة 211، بحار 46/216، سیرة الائمة الاثنی عشر 2/ .200
14 سبائک الذهب 74، عیون الاخبار، ابن قتیبه 1/312، ارشاد مفید 2/156، تذکرة الخواص 302، مرآة الجنان 1/248، تاریخ ابن وردی 1/248، روض الریاحین 67، الصواعق المحرقة 210، شذرات الذهب 1/ .149
15 تاریخ یعقوبی 2/302، سیر اعلام النبلاء 4/402، الفصول المهمة 211، شذرات الذهب 1/ .149
16 تاج الموالید 39، کشف الغمة 2/318، تذکرة الخواص 302، اعیان الشیعة 1/ .650
17 تذکرة الخواص 302، اعیان الشیعة 1/ .650
18 البدایة و النهایة 9/ .309
19 این القاب در منابع زیر آمده است: دلائل الامامة 94، تاج الموالید 39، کشف الغمة 2/318، تذکرة الخواص 5/302، احقاق الحق 12/165 و...
20 ام ولد به کنیزی گفته می شود که از مولای خود صاحب فرزند شده باشد.
21 ذکر عند الرضا (علیه السلام) القاسم بن محمد...و سعید بن المسیب فقال: کانا علی هذا الامر ...قرب الاسناد 210، بحار 46/ .366
لازم به یادآوری است که در متن حدیث قاسم بن محمد دایی امام موسی بن جعفر (علیه السلام) یاد شده که جد مادری به جای آن صحیح است و آنچه می نماید که مراد از قاسم بن محمد همان جد مادری است، ذیل حدیث می باشد.
22 الفصول المهمة .221
23 برخی از منابع که این هفت تن را یاد کرده اند عبارتند از: ارشاد مفید 2/172، تاج الموالید 118، مناقب 4/210، تذکرة الائمة .216
24 طبقات ابن سعد 5/236، تذکرة الخواص .306
25 اعلام الوری 265، کشف الغمة 2/322، الفصول المهمة 221، بحار 46/ .365
=====
[b]بپوش جامه عزایت را مدینه!
بپوش! که باید سوگ نشین لحظه هایی تلخ باشی،
لحظه هایی انده بار.
باید به سوگ بنشینی تکرار تاریخ را؛
تکرار سوگواری پیامبر صلی الله علیه وآله ، در آن روز فراموش ناشدنی را!
باز هم مدینه به سوگ «محمّد» می نشیند؛
«محمّد»ی از تبار «محمد» صلی الله علیه وآله .
بپوش جامه عزایت را مدینه، که غربت نشین داغی
غریبانه خواهی شد!
آغوش بگشا، ای حریم گهربار نبوت که اینک
«باقر علوم نبوی علیهالسلام » میهمان توست.
آغوش بگشا، ای «بقیع» که سروِ عالم آرای دانش، همجوارت
خواهد شد. آغوش بگشا، ای تربت پنهان زهرا علیهاالسلام که فرزند
مظلومی دیگر، به «غربت آباد بقیع» می پیوندد.
آغوش بگشا که اینک آخرین یادگار لحظه های ارغوانی عاشورا
را به دامان خواهی گرفت.
آه! ای بقیع!
ای غربت همیشه نشسته بر دل زخمی تاریخ!
تصویر غروبت را با کدامین حنجره فریاد بزنم آنگاه که
خورشید، برای بوسیدن تربتت سر به سریر خاک میگذارد؟!
با کدامین حنجره، آرامش نشسته در اندوهم را فریاد بزنم
تا بغض فرو مرده در گلو، جانی دوباره بگیرد؟!
امان از این گریستنِ خاموش! امان از این سکوتِ بارانی!
آه، ای بقیع؛ ای آیینه عرش الهی!
بگذار قبیله نامرد، تجاهل کنند فروغ لا یزالیِ آستانِ
حضرت امام محمد باقر علیهالسلام را؛
که آسمانیان التجا به بلندای آستانش می آورند و زمینیان
توسّل به نام شریف و آسمانیاش!
مولا جان؛ یا محمد بن علی علیهالسلام !
سوگند به غربت لحظه لحظه بقیع که روزگار چنین نخواهد ماند؛
شمشیر شب شکن فجر، پردههای سیاه جهالت را کنار خواهد زد
و آسمان غبار غربت را از آیینه نگاه بقیع خواهد زدود.
مولا جان! سوگند به نام زیبا و شکوهمندت که تو را تا ابد، خواهم گریست!
و تمام آرزوهای غربت کشیده ام را به دستهای توانمندت خواهم سپرد.
تو را خواهم گریست. هرگاه به یاد مدینه باشم، هرگاه به یاد بقیع.
تو را خواهم گریست، هرگاه به یاد کربلا باشم،
هرگاه به یاد مظلومیّتِ آل اللّه.
سید علی اصغر موسوی
سلام
غروب پنجم امام و هفتم معصوم اسمان الهی را خدمت قطب عالم امکان ، امام عصر و الزمان ، امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه الشریف) تسلیت عرض میکنم
نمایی از زندگانی حضرت امام محمد باقر علیه السلام
ابو جعفر، امام محمد باقر (علیه السلام) پنجمین آفتابی است که بر افق امامت، جاودانه درخشید.زندگیش سراسر دانش و ارزش بود، از این رو باقر العلوم نامیده شد، یعنی شکافنده دشواریهای دانش و گشاینده پیچیدگیهای معرفت.
خصلت آفتاب است که هماره گام بر فرق ظلمت می نهد و در لحظه های تاریک، بر افق زمان می روید تا ارزشهای مهجور و نهان شده در سیاهی جهل و جور را، دوباره جان بخشد و آشکار سازد.
او نیز در عصر حاکمیت جور و تشتت اندیشه های دینی امت اسلام، تولد یافت تا پیام آور معرفت و احیاگر اسلام ناب محمدی (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) باشد.
ولادت
حضرت ابو جعفر، باقر العلوم، در شهر مدینه تولد یافت.و بر اساس نظریه بیشتر مورخان و کتابهای روایی، تولد آن گرامی در سال 57 هجری بوده است. (1) این نقل، با روایاتی که نشان می دهد امام باقر (علیه السلام) به هنگام شهادت جد خویش حسین بن علی (علیه السلام) در سرزمین طف حضور داشته و سه سال از عمرش می گذشته است هماهنگی دارد. (2)
در روز و ماه ولادت آن حضرت نیز نقلهای مختلفی یاد شده است:
الف سوم صفر 57 هجری. (3)
ب پنجم صفر 57 هجری. (4)
ج جمعه اول رجب 57 هجری. (5)
د دوشنبه یا سه شنبه اول رجب 57 هجری. (6)
بیشتر محققان با ترجیح نظریه نخست، یعنی سوم صفر آن را پذیرفته اند.
تبار والای امام باقر (علیه السلام)
امام محمد باقر (علیه السلام) از جانب پدر و نیز مادر، به شجره پاکیزه نبوت منتهی می گردد.
او نخستین مولودی است که در خاندان علویان از التقای دو بحر امامت (نسل حسن بن علی و حسین بن علی علیهما سلام) تولد یافت: (7)
پدر: علی بن الحسین، زین العابدین (علیه السلام) .مادر: ام عبد الله، فاطمه، دختر امام حسن مجتبی (علیه السلام) (8)
مادر گرامی امام باقر (علیه السلام) نخستین علویه ای است که افتخار یافت فرزندی علوی به دنیا آورد . (9) برای وی کنیه هایی چون ام الحسن و ام عبده آورده اند، اما مشهورترین آنها، همان ام عبد الله است.
در پاکی و صداقت، چنان نمونه بود که صدیقه اش لقب دادند. (10)
امام باقر (علیه السلام) مادر بزرگوار خویش را چنین توصیف کرده است:
«روزی مادرم کنار دیواری نشسته بود، ناگهان دیوار ریزش کرد و در معرض ویرانی قرار گرفت، مادرم دست بر سینه دیوار نهاد و گفت، به حق مصطفی (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) سوگند، اجازه فروریختن نداری.دیوار بر جای ماند تا مادرم از آن جا دور شد.سپس دیوار فرو ریخت. (11)
نام و کنیه
نام آن حضرت محمد است.این نامی است که رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) از دیر زمان برای وی برگزیده بود .
جابر بن عبد الله انصاری یار دیرین پیامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) افتخار دارد که سلام رسول خدا را به امام باقر (علیه السلام) ابلاغ کرده است.از بیان او که بتفصیل خواهد آمد استفاده می شود که نامگذاری امام باقر (علیه السلام) به وسیله پیامبر اکرم (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) صورت گرفته است.کنیه آن گرامی ابو جعفر (12) است و جز این کنیه ای برای وی نقل نکرده اند. (13)
القاب
برای امام باقر (علیه السلام) این القاب یاد شده است:
1 باقر.
این لقب مشهورترین القاب آن حضرت بشمار می آید و بیشتر منابع بدان تصریح کرده اند. (14)
در بیان فلسفه تعیین این لقب برای وی، آمده است:
شکافنده معضلات علم و گشاینده پیچیدگیهای دانش بود. (15)
به دلیل گستردگی معارف و اطلاعاتی که در اختیار داشت، باقر نامیده شد. (16)
بدان جهت که در نتیجه سجده های بسیار، پیشانیش فراخ گشته بود. (17)
احکام را از متن قوانین کلی، استنباط و استخراج می کرد. (18)
2 شاکر
3 هادی
4 امین شبیه، به جهت شباهت آن حضرت به رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) (19).
همسران
در منابع تاریخی، برای امام باقر (علیه السلام) دو همسر و دو «ام ولد» (20) نام برده اند.
همسران عبارتند از:
1 ام فروة دختر قاسم بن محمد بن ابی بکر.
او هر چند از نسل ابو بکر بود، اما همانند پدرش قاسم بن محمد حق امامان را می شناخت و اهل ولایت معصومین (علیه السلام) بود، چنان که در روایتی از امام رضا (علیه السلام) آمده است که روزی نام قاسم بن محمد نزد آن حضرت برده شد، امام فرمود: او به ولایت و امامت اعتقاد داشت. (21)
2 ام حکیم دختر اسید بن مغیره ثقفی.
فرزندان
برای امام باقر (علیه السلام) هفت فرزند یاد کرده اند، پنج پسر و دو دختر.
1 جعفر بن محمد الصادق (علیه السلام) .
وی مشهورترین، ارجمندترین و با فضیلت ترین فرزند امام باقر (علیه السلام) می باشد که از ام فروة زاده شد و نسل امامت از طریق او استمرار یافت.
2 عبد الله بن محمد.او یگانه برادر امام صادق (علیه السلام) بشمار می آید که هم از ناحیه پدر و هم از ناحیه مادر با آن حضرت متحد است.مورخان وی را صاحب فضل و صلاح دانسته اند و متذکر شده اند که فردی از بنی امیه به او سم خورانید و او را به شهادت رساند. (22)
3 ابراهیم بن محمد، از ام حکیم.
4 عبید الله بن محمد، از ام حکیم.
5 علی بن محمد.
6 زینب بنت محمد، این دو (یعنی زینب و علی) از یک مادرند که ام ولد بوده است.
7 ام سلمه، مادر وی را نیز ام ولد دانسته اند. (23)
برخی از منابع، تنها شش فرزند برای امام باقر (علیه السلام) نام برده اند و بر این باورند که امام باقر فرزندی به نام عبید الله نداشته است. (24)
گروهی دیگر گفته اند: امام باقر (علیه السلام) دو دختر نداشته است، بلکه زینب و ام سلمه در حقیقت دو نام برای یک دختر است. (25)
[b] پی نوشت ها:
1 در سال تولد امام باقر (علیه السلام) جهار نقل وجود دارد که عبارتند از: سالهای 56، 57، 58، 59 هجری در این میان نقل دوم، یعنی سال 57 از پشتوانه تاریخی و حدیثی بیشتری برخوردار است.برخی از منابعی که سال 57 را یاد کرده اند عبارتند از: دلائل الامامة 194 اصول کافی 2/372، ارشاد مفید 2/56، مصباح المتهجد 557، اعلام الوری 259، مناقب ابن شهر آشوب 4/210، روضة الواعظین 1/207، کفایة الطالب 455، وفیات الاعیان 4/..174.و منابعی که سال 58 را سال ولادت امام باقر (علیه السلام) دانسته اند عبارتند از: اثبات الوصیة 150 153، عیون المعجزات 75 و منابعی که سال 59 را نقل کرده اند چنینند: فرق الشیعة 61، عمدة الطالب 138 139، بحار 46/217 به نقل از مصباح کفعمی.
2 ر.ک: سبائک الذهب 74، عیون المعجزات 75، اخبار الدول و آثار الاول .11
3 کشف الغمة 2/318، الفصول المهمة 211، مصباح کفعمی 522، نور الابصار شبلنجی 142، و...
4 تذکرة الائمة، لاهیجی .125
5 دلائل الامامة 94، مصباح المتهجد 557، اعلام الوری .259
6 اعیان الشیعة 1/ .650
7 انه اول من اجتمعت له ولادة الحسن و الحسین (علیه السلام) .رک: مناقب ابن شهر آشوب 4/208، عمدة الطالب 138 139، نور الابصار، مازندرانی .51
8 برخی منابع، ام عبد الله، فاطمه را فرزند حسن مثنی (حسن بن حسن) دانسته اند مانند : تذکرة الخواص 302، وفیات الاعیان 4/174.اما بیشتر منابع وی را فرزند بی واسطه امام حسن مجتبی (علیه السلام) به شمار آورده اند مانند: تاریخ یعقوبی 2/320، فرق الشیعة، نوبختی 61، دلایل الامامة 95، اصول کافی 2/372، اثبات الوصیة 150، اعلام الوری 259، تذکرة الخواص 302، البدایة و النهایة 9/309، اخبار الدول و آثار الاول ...111
9 هی اول علویة ولدت علویا.دلائل الامامة .95
10 همان.
11 عیون المعجزات 75، اثبات الهداة 5/270، بحار 46/217، نور الابصار، مازندرانی 44، الانوار البهیة .115
12 مثیر الاحزان، جواهری 237، تاریخ ابن خلکان 2/23، تاج الموالید، طبرسی/39، المعارف 215، سیر اعلام النبلاء، 4/401 و...
13 الفصول المهمة 211، بحار 46/216، سیرة الائمة الاثنی عشر 2/ .200
14 سبائک الذهب 74، عیون الاخبار، ابن قتیبه 1/312، ارشاد مفید 2/156، تذکرة الخواص 302، مرآة الجنان 1/248، تاریخ ابن وردی 1/248، روض الریاحین 67، الصواعق المحرقة 210، شذرات الذهب 1/ .149
15 تاریخ یعقوبی 2/302، سیر اعلام النبلاء 4/402، الفصول المهمة 211، شذرات الذهب 1/ .149
16 تاج الموالید 39، کشف الغمة 2/318، تذکرة الخواص 302، اعیان الشیعة 1/ .650
17 تذکرة الخواص 302، اعیان الشیعة 1/ .650
18 البدایة و النهایة 9/ .309
19 این القاب در منابع زیر آمده است: دلائل الامامة 94، تاج الموالید 39، کشف الغمة 2/318، تذکرة الخواص 5/302، احقاق الحق 12/165 و...
20 ام ولد به کنیزی گفته می شود که از مولای خود صاحب فرزند شده باشد.
21 ذکر عند الرضا (علیه السلام) القاسم بن محمد...و سعید بن المسیب فقال: کانا علی هذا الامر ...قرب الاسناد 210، بحار 46/ .366
لازم به یادآوری است که در متن حدیث قاسم بن محمد دایی امام موسی بن جعفر (علیه السلام) یاد شده که جد مادری به جای آن صحیح است و آنچه می نماید که مراد از قاسم بن محمد همان جد مادری است، ذیل حدیث می باشد.
22 الفصول المهمة .221
23 برخی از منابع که این هفت تن را یاد کرده اند عبارتند از: ارشاد مفید 2/172، تاج الموالید 118، مناقب 4/210، تذکرة الائمة .216
24 طبقات ابن سعد 5/236، تذکرة الخواص .306
25 اعلام الوری 265، کشف الغمة 2/322، الفصول المهمة 221، بحار 46/ .365
=====
[b]بپوش جامه عزایت را مدینه!
بپوش! که باید سوگ نشین لحظه هایی تلخ باشی،
لحظه هایی انده بار.
باید به سوگ بنشینی تکرار تاریخ را؛
تکرار سوگواری پیامبر صلی الله علیه وآله ، در آن روز فراموش ناشدنی را!
باز هم مدینه به سوگ «محمّد» می نشیند؛
«محمّد»ی از تبار «محمد» صلی الله علیه وآله .
بپوش جامه عزایت را مدینه، که غربت نشین داغی
غریبانه خواهی شد!
آغوش بگشا، ای حریم گهربار نبوت که اینک
«باقر علوم نبوی علیهالسلام » میهمان توست.
آغوش بگشا، ای «بقیع» که سروِ عالم آرای دانش، همجوارت
خواهد شد. آغوش بگشا، ای تربت پنهان زهرا علیهاالسلام که فرزند
مظلومی دیگر، به «غربت آباد بقیع» می پیوندد.
آغوش بگشا که اینک آخرین یادگار لحظه های ارغوانی عاشورا
را به دامان خواهی گرفت.
آه! ای بقیع!
ای غربت همیشه نشسته بر دل زخمی تاریخ!
تصویر غروبت را با کدامین حنجره فریاد بزنم آنگاه که
خورشید، برای بوسیدن تربتت سر به سریر خاک میگذارد؟!
با کدامین حنجره، آرامش نشسته در اندوهم را فریاد بزنم
تا بغض فرو مرده در گلو، جانی دوباره بگیرد؟!
امان از این گریستنِ خاموش! امان از این سکوتِ بارانی!
آه، ای بقیع؛ ای آیینه عرش الهی!
بگذار قبیله نامرد، تجاهل کنند فروغ لا یزالیِ آستانِ
حضرت امام محمد باقر علیهالسلام را؛
که آسمانیان التجا به بلندای آستانش می آورند و زمینیان
توسّل به نام شریف و آسمانیاش!
مولا جان؛ یا محمد بن علی علیهالسلام !
سوگند به غربت لحظه لحظه بقیع که روزگار چنین نخواهد ماند؛
شمشیر شب شکن فجر، پردههای سیاه جهالت را کنار خواهد زد
و آسمان غبار غربت را از آیینه نگاه بقیع خواهد زدود.
مولا جان! سوگند به نام زیبا و شکوهمندت که تو را تا ابد، خواهم گریست!
و تمام آرزوهای غربت کشیده ام را به دستهای توانمندت خواهم سپرد.
تو را خواهم گریست. هرگاه به یاد مدینه باشم، هرگاه به یاد بقیع.
تو را خواهم گریست، هرگاه به یاد کربلا باشم،
هرگاه به یاد مظلومیّتِ آل اللّه.
سید علی اصغر موسوی
![[تصویر: imam_bagher_1.jpg]](http://www.ghorany.com/images/imam_bagher_1.jpg)
![[تصویر: pic9.jpg]](http://www.sibtayn.com/swf/gallery/images/monasebat/shahadat/bagher/pic3/pic9.jpg)
![[تصویر: emam-bagher.jpg]](http://www.rasekhoon.net/userfiles/Article/1389/12%20mordad/emam-bagher.jpg)
![[تصویر: 76744570196923411013.jpg]](http://www.shiaupload.ir/images/76744570196923411013.jpg)
![[تصویر: 10310223692634444242.jpg]](http://www.shiaupload.ir/images/10310223692634444242.jpg)