ترین ها چه کسانی هستند؟ بسیار جالب بود برای خودم!

[علی 110]

پيامبر خدا صلى اللَّه عليه و آله فرمود:

عابدترين مردم كسى است كه واجبات را بجا آورد
و بخشنده‏ترين مردم شخصى است كه زكات مالش را بپردازد،
و پارساترين مردم آن كس است كه از حرام كناره گيرد،
و پرهيزگارترين مردم كيست كه حقّ را بگويد چه به نفع او باشد چه به زيانش،
و دادگرترين مردم انسانى است كه براى مردم بپسندد آنچه را بر خود مى‏پسندد و آنچه را بر خود خوش ندارد، بر مردم نيز نپسندد
و هوشيارترين مردم آن كس است كه بيشتر به ياد مرگ باشد،
و كامياب‏ترين انسان كه مردم به حال او حسرت مى‏خورند كسى است كه در زير خاك از كيفر الهى آسوده مى‏باشد و اميد ثواب دارد،
و بى‏خبرترين مردم شخصى است كه به دگرگون شدن دنيا از حالى به‏ حالى ديگر پند نگيرد،
و ارزشمندترين انسان در دنيا فردى است كه دنيا نزد او بى‏ارزش باشد،
و داناترين مردم كسى است كه دانش ديگران را با علم خود فراهم آورد،
و شجاعترین مردم آن كس مى‏باشد كه بر هواى نفس خود چيره گردد،
و پربهاترين مردم دانشمندترين آنانست،
و كم‏بهاترين مردم كم كم‏دانش‏ترين آنانست،
و كم لذّت‏ترين مردم شخص حسود،
و كم آسايش‏ترين مردم خسيس است
و بخيل‏ترين مردم شخصى است كه بر انجام آنچه خداى تعالى بر او واجب ساخته بخل ورزد،
و سزاوارترين مردم به حق‏ آنست كه به آن بيشتر عمل نمايد،
و كم حرمت‏ترين مردم آدم فاسق هرزه است،
...
و فقيرترين كس شخص آزمند مى‏باشد،
و بى‏نيازترين مردم كسى است كه خود را از بند اسارت طمع رها ساخته،
و برترين مردم از جهت ايمان خوش‏خلقترین آنان،
و گراميترين شخص پرهيزكارترين مردم است،
و با قدر و منزلت‏ترين آنان فردى است كه پيرامون كار بيهوده كه سودى برايش ندارد نگردد،
و پارساترين مردم كسى است كه در گفتگو جدل‏ ننمايد گر چه حق با او باشد،
و خائن‏ترين مردم دروغگوست
و سنگدل‏ترين مردم زمامدارانند،
و منفورترين مردم متكبّر است،
و كوشاترين مردم كسى است كه‏ گناهان را انجام ندهد،
واقع‏بين‏ترين مردم آن است كه از نادانان بگريزد،
و سعادتمندترين آنان شخصى است كه با مردم بزرگوار آميزش داشته باشد،
و خردمندترين مردم آن است كه با مردم سازگارتر باشد،
و سزاوارترين مردم به تهمت كسى است كه با متّهمين نشست و برخاست نمايد،
و سركش‏ترين مردم فردى است كه غير شخصى را كه با او در نبرد است بكشد يا غير ضارب خود را مورد ضرب و شتم قرار دهد،
و سزاوارترين مردم به گذشت توانمندترين ايشان بر كيفر دادن است،
مستحق‏ترين مردم به گرفتار شدن در دام گناه غيبت‏كننده است،
و خوارترين كس، انسانى كه به مردم اهانت نمايد مى‏باشد،
و دور انديش‏ترين مردم آنكه بتواند خشم خود را بيشتر كنترل نمايد،
شايسته‏ترين مردم كسى است كه خيرخواه‏تر از ديگران باشد
و بهترين مردم آن كس است كه مردم از وى بهره‏مند گردند.

جميل بن صالح از امام صادق از پدران بزرگوارش عليهم السّلام روايت نموده كه پيامبر خدا صلى اللَّه عليه و آله فرمود:
شخصى كه مايل است ارجمندترين مردم باشد بايد از خدا پروا داشته باشد،
و هر كس كه بخواهد پرهيزگارترين مردم‏ باشد بايد بر خدا اعتماد كند،
و هر كس دوست دارد غنى‏ترين مردم باشد بايد بدان چه نزد خداست بيشتر اطمينان نمايد تا آنچه در دسترس خودش مى‏باشد،
سپس فرمود: آيا نمى‏خواهيد شما را از بدترين مردم آگاه سازم؟
عرض كردند:
بلى (آگاه فرما)، يا رسول اللَّه،
فرمود: كسى كه مردم را دشمن دارد؛ و مردم هم او را دشمن دارند،
سپس فرمود: شما را آگاه نكنم به بدتر از اين؟ عرض كردند:
آرى پيامبر خدا،
فرمود: آنكه از لغزش نگذرد، و عذر را نپذيرد، و گناهى را نبخشد،
سپس فرمود: آيا شما را به بدتر از آن خبر ندهم؟
گفتند: بلى اى رسول خدا،
فرمود: كسى كه از شرّش آسوده نباشند، و به خيرش اميد نرود.


معاني الأخبار-ترجمه محمدى ج‏2 4 باب 185 - عاليترين كمالات ..... ص : 4