سیر مطالعاتی (( بررسی کتاب : شرح حدیث عنوان بصری ))

[یا صاحب الزمان]

بسم اللّه الرحمن الرحیم

کتاب ارزشمند " شرح حدیث عنوان بصری " از عالم ارجمند " محمد باقر تحریری " , از کتبی است که کمک شایانی در سیر الی اللّه می کند .
فکر می کنم کسانی که در این راه استادی ندارند ( من جمله خود بنده ) اگر مطالب این کتاب را خالصانه اجرا نمایند , ان شاء اللّه عنایت خداوند شامل حال آنها شده و به استاد خواهند رسید .
در این تاپیک قصد داریم ان شاء اللّه این کتاب ارزشمند را ریزبینانه بررسی نماییم تا شاید به ما هم عنایتی شود .
التماس دعا .

[medad.sefid]

بنده وقتي اين حديثو مطالعه كردم متوجه شدم حضرت در بيان اين فرمايشات به مُريدشون جناب بَصري درنگ ميكنن تا ارزش كلمه الهي رو برسونن تا لوث نشه. پس بايد اين حديثو با دل خوند تا به رمز و كليد گشاينده اش رسيد . به طور باور نكردني اي با دو بار خوندنش مي تونيد معاني اونو به خاطر بسپاريد و اين فرصتيه كه بيشتر رو راهكار هاش تمركز كنيد و عملي اش كنيد. بسيا جالب مختصر مفيد و ارزنده است. حتما حتما مطالعه كنيد.

[یا صاحب الزمان]

بسم اللّه الرحمن الرحیم

متن حدیث عنوان بصری

از عنوان بصری نقل شده ـ در حالی که نود و چهار سال از عمرش گذشته بود ـ :
نزد مالک بن انس رفت و آمد داشتم و چون حضرت جعفر بن محمد صادق (علیه السلام) ب حاله مدینه آمد , به حضورش رفت و آمد کردم و دوست داشتم همان طور که از علم مالک بن انس استفاده می کردم از علم او هم بهره مند شوم . روزی حضرت به من فرمود : من تحت نظر دستگاه حکومتم وانگهی , در تمام ساعات روز و شب , اوراد و اذکاری دارم که باید به جای آورم , مرا از کارم باز مدار و آن چه از علم می خواهی از مالک استفاده و نزد او رفت و آمد کن , چنان که قبل از این نزد وی رفت و آمد داشتی .
از شنیدن این سخن بسیار اندوهگین شدم و از خدمتش بیرون آمدم و پیش خود گفتم : اگر حضرت خیری در من می دید , مر از رفت و آمد به محضرش و فراگیری از علوم خود بی بهره نمی کرد . پس از آن به مسجد پیامبر اکرم (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) رفتم و بر آن حضرت سلام دادم ( و بیرون آمدم ) . سپس فردای آن روز به روضه ی شریفه رفتم و دو رکعت نماز گزاردم و از خداوند خواستم : دل جعفر بم محمد الصادق را بر من مهربان کن و از دانشش روزی من نما تا به سوی راه مستقیم تو هدایت یابم .
با حالت اندوه به خانه ام بازگشتم و به دیدار مالک بن انس نیز نرفتم , چون قلبم از محبت جعفر بن محمد الصادق (علیه السلام) سیراب بود , و جز برای ادای نماز , از خانه بیرون نمی شدم تا سینه ام تنگ و صبرم تمام شد . [ به همین سبب ] خود را آماده ساختم و پس از نماز عصر , به سوی خانه ی آن حضرت به راه افتادم . چون به در خانه رسیدم و اجازه ی ورود خواستم , خدمتکار آن حضرت بیرون آمد و گفت : « چه می خواهی ؟ » گفتم : می خواستم سلامی به خدمت ( شریف ) عرض کنم . خدمتکار گفت : « حضرت در محل عبادت خود مشغول است . » همان جا منتظر ماندم . امّا چیزی نگذشت که خدمتکار برگشت و گفت : « وارد شو که برکت خدا بر تو , رو کرده است . » به خدمت حضرت رفتم و سلام کردم . جوابم داد و فرمود : بنشین , خداوند تو را بیامرزد . پس از مدتی سر بلند کرد و فرمود : کنیه ات چیست ؟ عرض کردم : ابو عبداللّه . گفت : خداوند کنیه ات را ثابت گرداند و تو را موفق بدارد , در خواستت چیست ؟ پیش خود گفتم : اگر حاصل این زیارت و سلامی که بر حضرت کردم تنها همین دعا باشد , بهره ای فراوان برده ام . آن گاه حضرت سر مبارکشان را بلند کرده , پرسیدند : اینک چه می خواهی ؟ گفتم : از خداوند خواسته ام قلب تو را بر من مهربان سازد و از علوم تو روزی ام فرماید و امیدوارم که خداوند آن چه را درباره ی حضرت شریف خواسته ام , به من عنایت کند و حاجتم را روا سازد . فرمود :
ای اباعبداللّه , علم با فراگرفتن حاصل نمی شود , بلکه نوری است که خداوند در قلب هر کس بخواهد هدایتش فرماید , واقع می نماید . اکنون تو نیز , اگر طالب علمی , باید اولاً در اندرون خود حقیقت عبودیت و بندگی حق را بخواه و علم را با عمل کردنِ به آن طلب کن و از خداوند مسألت کن تا به تو درک و فهم عنایت فرماید .
گفتم : ای ( شریف ) , فرمود : من را ( شریف ) خطاب مکن , [ بلکه ] من را ابوعبداللّه نام ببر . گفتم ک ای اباعبداللّه , حقیقت عبودیت و بندگی چیست ؟ فرمود : سه چیز است :

اوّل : بنده ی خدا نباید خویش را مالک چیزی بداند که خدا به وی مرحمت کرده ؛ زیرا بندگان , مال و ملکی برای خود قایل نیستند و همه را از آنِ حق می دانند و [ آن را ] در راهی که او امر کرده قرار می دهند [ و صرف می کنند ] .

دوّم : بنده ی خدا نباید برای خود تدبیر کند .

سوّم : تمام اشتغالش به کاری است که خداوند او را به آن امر و یا از آن نهی نموده است .
اگر بنده ای خویش را مالک مالی که خدا به او مرحمت کرده نبیند , انفاق آن مال در آن چه خدا امر کرده , بر او سنگینی نخواهد کرد و از سوی دیگر اگر تدبیر امور خویش را به خدا واگذارد , تحمل مصایب و سختی های دنیا بر او آسان می شود و اگر به انجام اوامر و پرهیز از معاصی اشتغال داشته باشد , فرصت آلوده شدن به مجادله , مباهات و فخر فروشی برای او باقی نخواهد ماند . اگر بنده ای با توفیق بر [ انجام ] این سه امر , مورد مرحمت و اکرام پروردگار متعال واقع شود , دنیا و شیطان و خلق نزد او کوچک و حقیر می شودند و دنیا , وسیله ای فخرفروشی و زیاده طلبی او نخواهد شد و عزّت و بلندی طبع , به او اجازه نخواهد داد به مال دیگران چشم داشته باشد , [ بنابراین ] ایّام عمر خویش را به بطالت و بیهودگی تلف نخواهد کرد .
آن چه گفته شد , نخستین مرتبه ی تقوا و پرهیزکاری است که خداوند متعال فرمود :
آن خانه ی آخرت ( و سعادت جهان دیگر ) را تنها برای کسانی که نخواهند خویشتن را در روی زمین بالاتر و برتر از دیگران بپندارند و قصد تباهی و فساد نکنند قرار می دهیم و سرانجام نیکو ع از آن پرهیزکاران است .
عرضه داشتم : یا اباعبداللّه ! مرا اندرزی ده . فرمود :

تو را نُه چیز سفارش می کنم و آن , سفارشی است به همه ی کسانی که بخواهند سالک راه حق باشند و از خداوند می خواهم تو را در به کار گرفتن این نصایح , یاری و توفیق دهد . بدان سه اندرز از این نُه نصیحت , درباره ی ریاضت نفس , سه اندرز دیگر درباره ی حلم و بردباری و سه سفارش آخر مربوط به علم و دانش است , آن ها را به خاطر بسپار . مبادا در به کار بردن آن ها , سستی و کاهلی کنی .
عنوان بصری می گوید : دل به گفته های آن حضرت سپردم و خویشتن را آماده ی حفظ نصایح وی نمودم . آنگاه فرمود :

آن چه در مورد ریاضت نفس به تو سفارش می کنم , آن که از خوردن بدون اشتها بپرهیزی [ زیرا ] این کار , موجب احمقی و بلاهت می گردد , [ بلکه ] تنها هنگام گرسنگی دست به سوی طعام دراز کن . غذایی که می خوری حلال باشد و از حرامسخت بپرهیز و هنگام خوردن , از یاد خدا غافل مباش و پیوسته گفتار پیامبر خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) را به خاطر داشته باش که فرموده است : آدمی ظرفی را بدتر از شکمش باشد , پر نکرده است . آن گاه که غذا خوردن ضرورت دارد , باید به قدر ثُلثِ گنجایش معده غذا بخوری و ثُلث دیگر آن را برای نوشیدن و ثُلث آخر را برای تنفس
خود باقی گذاری .

امّا سه سفارشی که در مورد حلم و بردباری به تو می گویم آن است که از مجازات و مقابله به مثل خودداری کنی .
مثلاً اگر کسی [ به تو ] بگوید : در پاسخ یک دشنام , ده دشنامت خواهم گفت , بگو از من در برابر هر ده دشنام یک دشنام نیز نخواهی شنید و اگر کسی ناسزایت گفت , در جوابش بگو : اگر به این ناسزا سزاوار هستم , از خدا می خواهم من را ببخشاید و از عمل بد من صرف نظر فرماید و اگر به آن گفته سزاوار نیستم , از پروردگار خود برای تو استغفار می کنم و آمرزش می خواهم . اگر کسی تهدیدت کند , نسبت به او دلسوزی و درباره ی او دعای خیر کن .


امّا سه سفارش آخرم که درباره ی علم و دانش است آن که : بکوش تا آن چه نمی دانی از دانایان بپرسی و مبادا به قصد سرزنش و یا تجربه و آزمایش , از کسی بپرسی و مبادا صرفاً به اندیشه و رأی خود رفتار کنی ! پیوسته جانب احتیاط را به قدر امکان رعایت کن . از فتوا دادن , هم چنان که از شیر ژیان می گریزی , حذر کن و هرگز گردن خود را پل دیگران مساز [ وبال کار مردمان را بر عهده و دوش خویش میافکن ] .

برخیز ای اباعبداللّه ! تو را نصیحت کردم , مبادا وقت من ضایع و تباه گردد و از اذکار و عبادت فرو مانم که من , در صرف نقد عمر خویش , بی سخاوت و سختگیرم .

خداوند به پدر و مادر و خود کسی که این کتاب رو به من معرفی کرد خیر بده و عاقبت به خیرش کنه .

التماس دعا .

[یا صاحب الزمان]

سلام .
وقتی داشتم متن حدیث رو تایپ می کردم , پیش خودم گفتم , عنوان بصری با 94 سن چقدر حافظه ی قوی داشته که تمام کلام امام (علیه السلام) رو با همه ی جزئیات حفظ کرده,ها !
بعد دوباره که حدیث رو مرور کردم به این جملات امام رسیدم :

(۷/تیر/۹۱ ۱۲:۵۳)یا صاحب الزمان نوشته است:  تو را نُه چیز سفارش می کنم و آن , سفارشی است به همه ی کسانی که بخواهند سالک راه حق باشند و از خداوند می خواهم تو را در به کار گرفتن این نصایح , یاری و توفیق دهد . بدان سه اندرز از این نُه نصیحت , درباره ی ریاضت نفس , سه اندرز دیگر درباره ی حلم و بردباری و سه سفارش آخر مربوط به علم و دانش است , آن ها را به خاطر بسپار . مبادا در به کار بردن آن ها , سستی و کاهلی کنی .

اگه گفتید تو این جملات چه چیزی پنهانه که عنوان بصری رو قادر کرده با 94 سال سن همه ی جزئیات رو به خاطر بسپاره ؟
خوب دقت کنید , اول , بعد ادامه رو بخونید .

به خط یکی مونده به آخر خوب نگاه کنید !
حضرت (علیه السلام) به عنوان بصری فرمودن : آن ها را به خاطر بسپار ! یعنی به خاطر بسپار ! یعنی به حافظه ی پیر عنوان بصری دستور دادن , این هایی که میگم رو به خاطر بسپار ! مگه حافظه میتونه فراموش کنه وقتی امام (علیه السلام) دارن بهش دستور میدن ؟
بعد یه نکته ی دیگه !
به جملات آخر حدیث بالا دقت کنید ! ( منظورم حدیث بالا بالاییس ! متن اصلی , نه نقل قول )
حضرت (علیه السلام) یه نکته هم فرمودن در آخر .
فرمودن : من , در صرف نقد عمر خویش , بی سخاوت و سختگیرم . یعنی ای عنوان بصری , و ای کسایی که من پیشوای شما هستم و من رو قبول دارید و ادعا می کنید از شیعیان ما هستید ( ما رو می فرمایند , ها ) و اومدید پیش ما روش سیر به سوی خدا یاد بگیرید تا ما راه رو بهتون نشون بدیم , باید توو صرف عمرتون بخیل باشید . عمرتون رو پای هر چیزی صرف نکنید . انگار داشتن سوره ی والعصر رو برامون تفسیر می کردن . با یه جمله, ها . می بینید بلاغت رو . شاهکاره .

خداوند به پدر و مادر و خود کسی که این کتاب رو به من معرفی کرد , خیر بده و عاقبت به خیرش کنه .

التماس دعا .

[یا صاحب الزمان]

زمینه ها و شرایط تربیت معنوی

حرکت به سوی حق تعالی و رسیدن به مقام قرب الهی ـ که هدف عالی افرینش انسان است ـ دارای روش معیّنی است که بالاترین درجه ی قرب و روش را نبیّ اکرم (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و اهل بیت گرامی اش (علیه السلام) پیموده و به ما تعلیم فرموده اند . علاوه بر این دارای مقدماتی است که بعضی از آن ها غیر اختیاری و بعضی از آنها باید با توجه و اختیار فراهم شود , این مقدمات از اوّل سیر تا آخر سیر باید همراه سالک باشد , اگر چه در هر مرحله ای کیفیّت آن تغییر و تکامل می یابد .
هر مسیری که انسان برای رسیدن به هدفی انتخاب می کند , زمینه هایی دارد که باید به طور طبیعی مهیّا باشد تا مقدمه ای برای ایجاد شرایط باشد و قهراً به شرایط مناسب با آن نیاز است که انسان با علم و آگاهی نسبی به هدفش , باید آن ها را فراهم کند تا سیر برایش ممکن گردد . ( از این جملات هیچی که نفهمیدم هیچ شرایط رو هم با زمینه قاطی کردم !!!!! شما اگه چیزی از این جملات فهمیدید ممنون میشم اگه برای من هم توضیح بدید . ) همچنین موانعی در راه سیر و سلوک برایش ایجاد می شود که اگر از آن ها غافل بوده و یا به آن ها ناآگاه باشد , حرکتش ناموفق می شود .
حرکت به سوی کمالات حقیقی و قرب حق تعالی نیز دارای زمینه ها , شرایط و موانع ویژه ای است که در حدّ امکان و درک خود از حدیث عنوان بصری و استفاده از قرآن و سنّت , به آن ها اشاره می شود .

خداوند به پدر و مادر و خود کسی که این کتاب رو به من معرفی کرد , خیر بده و عاقبت به خیرش کنه .
التماس دعا .


ان شاء اللّه ادامه خواهد داشت ...

[SAViOR]

تاپیک به این خوبی چرا باید گرد و خاک بخوره ؟؟

نقل قول:ان شاء اللّه ادامه خواهد داشت ...

منتظریم ...