شفاودرمان دراحادیث اسلامی(طب پیشگیرانه)هرروزیک حدیث جدید

[سلامت]

با سلام خدمت دوستان محترم

با توجه با اینکه مهمترین شناسه طب اسلامی پیشگیرانه بودن آن است

و در تالار گفتگو وبخش طب وتغذیه جای احادیث وروایات ائمه معصومین علیهم السلام خالی بود واز طرفی ممکن است بصورت پراکنده مورد بحث قرار گرفته باشد لذا برآن شدم تا تاپیک جدیدی را که فقط به ذکر احادیث در رابطه با مسائل طبی وبهداشتی از جانب ائمه علیهم السلام صادر شده ایجاد کنم

از تمامی عزیزان تقاضا دارم چنانچه حدیثی در رابطه با مسائل بهداشتی وطبی دارند ارسال فرمایند

بحث وگفتگو در رابطه با موضوعات مختلف نیز آزاد میباشد

در ادامه موضوع هر بحث را ذکر خواهم نمود

با تشکر

[سلامت]

اهمیت دانش پزشكى

1-پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم ):دانش بردوگونه است:دانش دين هاودانش بدنها.كنزالفوائد:ج2ص107
2-پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم):دانشهابرچهارگونه اند:فقه(دين شناسى)براى دينها،طب براى بدنها،نحوبراى زبان،ونجوم براى شناخت زمانها.معدن الجواهر:ص40
3-امام على(عليه السلام):دانش،سه گونه است:فقه براى دينها،طب براى بدنها،ونحوبراى زبان.تحف العقول:ص208
4-امام باقر(عليه السلام):درسفارش به جابرجعفى:بدانكه نه هيچ دانشى چون جستن(دانش)سلامت است،ونه هيچ سلامتى چون سلامت دل.تحف العقول:ص286
5-امام صادق(عليه السلام):مردم هيچ آبادى اى ازسه گروه،بى نيازنيستندكه دركاردنياوآخرت خويش به ايشان پناه برندوچون آنان رانداشته باشند،شوربخت باشند:فقيه داناوپرهيزگار،اميرنيكوكاروفرمان روا،وطبيب آگاه ومورداعتماد.تحف العقول:ص321 [/b]

[سلامت]

هردردى رادرمانى است

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)هردردى رادرمانى است.پس چون داروبه دردبرسد،به اذن خداوند(عزوجل)بهبوديابد.صحيح مسلم:ج4ص1729ح9
[/b]

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)آنكه دردهاراآفريده،براى آنهادرمان نيزآفريده است.دعائم الاسلام:ج2ص144ح500

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)خودرامداواكنيد؛چه،خداوند(عزوجل)هيچ دردى رافرونفرستاده،مگراينكه براى آن،شفايى هم نازل كرده است مكارم الاخلاق ج2ص179ح2460
پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)خودرامداواكنيد؛چه،خداوند،هيچ دردى فرونفرستاده،مگراينكه به همراهش درمانى نيزنازل كرده است،جزمرگ كه آنراهيچ درمانى نيست.دعائم الاسلام:ج2ص143ح499

امام على(عليه السلام)هرزنده اى رادردى هست وهربيمارى اى رادرمانى است.غررالحكم:ح7274و7275

[b]امام رضا(عليه السلام)خداوند(عزوجل)بدنرابه هيچ بيمارى اى گرفتارنساخت،مگرآنهنگام كه برايش دارويى قراردادكه بدان،درمان شود؛وبراى هرنوع دردى،نوعى درمان است وچاره اى ونسخه اى.طب الامام الرضا(عليه السلام):ص10

[سلامت]

دارو ودرمان،ازتقديراست

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم(درمان،ازتقدير(خداوند)است وممكن است به اذن خداوند،نافع باشد .المعجم الكبير: ج 12 ص 131 ح 12784.
پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم(درمان،ازتقدير(خداوند)است وهركس راكه اوبخواهد،به همانگونه كه بخواهد،سودمیرساند.كنز العمال : ج 10 ص 5 ح 28082.
سنن ابن ماجة:به نقل ازابوخزامة:ازپيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)پرسيدند:آيااينكه بادارويى درمان كنيم ياتعويذى برخودبنديم ياپرهيزى بكنيم،اينكارچيزى تقديرخداوندرابازمىدارد؟فرمود:((اين،خودتقديرخداونداست. سنن ابن ماجة : ج 2 ص 1137 ح 3437.
امام صادق(عليه السلام):پيامبرى ازپيامبران بيمارشد.گفت:درمان نمىكنم تاهمان كسى كه بيمارم كرده است،خود،درمانم كند.سپس خداوند)عزوجل)به اووحى فرستاد:((شفايت نمیدهم،مگردرمان كنى،كه شفامن است .مكارم الاخلاق : ج 2 ص 180 ح 2465.
احياءعلوم الدين:يكى ازعالمان،درشماراسرائيليات،يادآورشده است كه موسى(عليه السلام)به بيمارى گرفتارشد.بنى اسرائيل به حضوراورسيدندوبيمارى اش راشناختندوبه اوگفتند:اگربه فلان دارو،درمان كنى،بهبودمیيابى.اماموسى(عليه السلام(گفت:درمان نمى كنم تااوخود،بدون دارو،مراعافيت دهد.پس بيمارى اش به طول انجاميد.ديگرباربه اوگفتند:داروى اين بيمارى شناخته شده وتجربه شده است ومابدان،درمان مى كنيم وبهبودمى يابيم.موسى(عليه السلام)گفت:درمان نمى كنم.پس بيمارى اش ماندگارشد.خداوندنيزبه اووحى فرستاد: ((به عزت وجلالم سوگند،تورابهبودنمى دهم،مگربه آنچه برايت گفته اند،درمان كنى )).پس موسى(عليه السلام)به آنان گفت:مرابه آنچه گفته ايد،درمان كنيد.اورامداواكردندوبهبوديافت ووى نيزبدين سبب،دلگيرشد.پس ‍ خداوندتعالى،(ديگربار)به اووحى فرستاد،((مى خواستى باتوكلت برمن،حكمت مراابطال كنى.مگرچه كسى جزمن منافع چيزهارادرداروهابه وديعت نهاده است ؟. احياء علوم الدين : ج 4 ص 413.

[سلامت]

شـفـاخـداونـداسـت

واذامرضت فهويشفين؛شعرا،آيه80.
الطب النبوى:ابراهيم خليل(عليه السلام) گفت:پروردگارا!دردازكيست ؟)خداوند)فرمود:ازمن.پرسيد:پس درمان ازكيست؟فرمود:ازمن.پرسيد:پس طبيب چه كاره است؟فرمود:مردى است كه داروبه دست اوفرستاده شده است الطب النبوى،ابن قيم:ص 17.
امام صادق(عليه السلام(درگذشته،پزشك،معالج ناميده میشد.درآن روزگاران،موسى بن عمران(عليه السلام)پرسيد:پروردگارا!ازدردكيست ؟فرمود:ازمن)).پرسيد:پس درمان ازكيست؟فرمود:ازمن.پرسيد:پس مردم بامعالج چه مى كنند؟فرمود:اوبه اينكار،دل آنان راخوش وخرسندمى سازد.پس ازهمين روى،اوراطبيب نام نهادند.علل الشرائع:ص525ح1،بحارالانوار:ج62 ص62ح1و2.
مسندابن حنبل: به نقل ازابورمثه:همراه پدرم به نزدپيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)رفتم.اوآنچه راكه برپشت ايشان بود،ديدوگفت:اى پيامبرخدا:آياآنرادرمان نكنم؟من طبيبم.فرمود:تورفيق هستى(نسبت به بيمار،مهربانى ومدارامى كنى)وخداوند،خود،طبيب است. مسندابن حنبل:ج6ص 158ح 17499.
دعائم الاسلام:ازامام صادق(عليه السلام)درمورداينكه مردى رايك يهوديامسيحى درمان كند،پرسيدند.فرمود:دراينكار،اشكالى نيست.شفابه دست خداوندمتعال است دعائم الاسلام:ج2ص144ح501.
پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)خداوندا!توراسپاس،كه آفريدى،صورت بخشيدى وتقديركردى،گمراه كردى وراه نمودى،خنداندى وگرياندى،ميراندى وزنده گرداندى،بيماركردى وشفابخشيدى خوراك دادى وآب دادى البلدالاءمين:ص350.
پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)دردعاى جوشن كبير:اى راهنماى ما،اى يارى رسان ما،اى حبيب ما،اى طبيب ما... اى طبيب آنكس كه اوراطبيب نيست البلدالاءمين:ص406.
امام سجاد(عليه السلام):خداوندا!توراسپاس كه آفريدى واعتدال بخشيدى،تقديرفرمودى وحكم كردى،ميراندى وزنده ساختى،بيماركردى وشفابخشيدى،عافيت دادى ومبتلاساختى المصباح،كفعمى:ص 123.
امام عسكرى(عليه السلام):دردعاى صبحگاهى خويش مى گفت:اى آنكه شفارادرآنچه مى خواهد،مى نهد...اى آنكه به كمترين دارو،سخت ترين دردرادرمان مى بخشدالمصباح،كفعمى:ص113.
احياءعلوم الدين:ازموسى(عليه السلام) روايت شده كه گفت:پروردگارا!دردودرمان ازكيست ؟فرمود: من پرسيد:پس طبيبان چه مى كنند؟فرمود:روزى خويش مى خورندودل بندگانم خرسندمى دارندتاياشفايم وياقضايم(به آنان)برسداحياءعلوم الدين:ج4ص414.

[سلامت]

درمـــان بــاآنـچـه حـرام اسـت

انماحرم عليكم الميتة والدم ولحم الخنزيرومااهل به ى لغيرالله فمن اضطرغيرباغ ولاعادفلااثم عليه ان الله غفوررحيم؛بقره،آيه173.مردار،خون وآنچه به نام غيرخداذبح شده،برشماحرام است.پس آنكه بدون سركشى وتجاوز،ناچارشود،براوگناهى نيست.خداوندبخشايشگرمهربان است.

ومالكم الاتاكلوامماذكراسم الله عليه وقدفصل لكم ماحرم عليكم الامااضطررتم؛انعام،آيه119. چراازآنچه برآن،نام خدابرزبان آورده شده نمى خوريد،درحالى كه آنچه رابرشماحرام كرده-بجزآنچه بدان ناچارمى شويد-برايتان به تفصيل،بيان داشته است.ر.ك:مائده،آيه3،انعام،آيه145؛نحل،آيه115

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم):هركس به حرام درمان جويد،خداونددرآن شفايى قرارنمى دهد.الجامع الصغير:ج2ص588ح8581.

امام صادق(عليه السلام):پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)ازمداواكردن باداروى ناپاك،نهى فرمود.طب الائمة(عليه السلام):ص62.

مسندابى يعلى:به نقل ازام سلمه:يكى ازدخترانم بيمارشدومن برايش(شرابى)دركوزه اى ريختم.درحالى كه آن دارومى جوشيد،پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)واردشدوپرسيد:اين چيست؟گفتم:دخترم بيمارشده وبرايش اين داروراگذاشته ام.فرمود:خداوند(عزوجل)،شفايتان رادرچيزحرام قرارنداده است در(ذم المسكرابن ابى الدنياآمده است…پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)،آن ظرف راباپاى خويش،هل دادوشكست.مسندابى يعلى:ج6ص270ح6930،ذم المسكر،ابن ابى الدنيا:ص38ح12

صحيح مسلم:به نقل ازوائل حضرمى:طارق بن سويدجعفى ازپيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم)درباره شراب پرسيد.پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)،اوراازاينكارنهى كرد،ياساختن آنراناخوشايندداشت.وى گفت:من آنراتنهابه عنوان دارومى سازم.فرمود:اين،دارونيست؛خود،بيمارى است.صحيح مسلم:ج3ص1573ح12.

امام صادق(عليه السلام)درهيچ حرامى،شفايى نيست.الكافى:ج8ص193ح229.

امام صادق(عليه السلام)خداوند،درهيچ چيزازآنچه حرام كرده،نه شفايى قرارداده است ونه دوايى.الكافى:ج6ص413ح2.

الكافى:ازقائدبن طلحه روايت شده است كه ازامام صادق(عليه السلام)دراين باره پرسيده كه:آياشراب خرمارادرداروقراردهند؟فرمود:نه.براى هيچكس روانيست به حرام،درمان بجويد.الكافى:ج6ص414ح8.

امام صادق(عليه السلام)درپاسخ به كسى كه درباره دارويى آميخته شده به شراب پرسيده بود:نه.به خداوندسوگند،دوست ندارم بدان بنگرم؛چه رسدكه باآن،درمان كنم.آن،به منزله پيه خوك ياگوشت خوك است.البته مردمى باآن،داروودرمان مى كنند.الكافى:ج6ص414ح4.

مسائل على بن جعفر(عليه السلام)از(برادرم)امام كاظم(عليه السلام)درباره درمان پرسيدم كه آياباشراب خرما،درست است؟فرمود:نه .مسائل على بن جعفر:ص118ح56.

تفسيرالعياشى:ازسيف بن عميره،ازپيرى شيعيان،ازامام صادق(عليه السلام)روايت شده كه راوى گفته است:نزدامام صادق(عليه السلام)بوديم كه پيرمردى پرسيد:دردى دارم وبراى درمان آن،شراب خرمامى نوشم.پير،آنگاه،اين شراب رابراى ايشان،توصيف كرد.امام به اوفرمود:چه چيزى تورااز(نوشيدن)آبى كه خداوندازآن هرچيززنده اى راآفريده است،بازمى دارد؟گفت:بامزاجم سازگارنمى افتد.امام(عليه السلام)پرسيد:چه چيزتورااز(خوردن)عسل،بازمى دارد،درحالى كه خداوندفرموده است فيه شفاءللناس نحل،آيه69.؛درآن براى مردم،شفايى هست)؟گفت:آنرانمى يابم.فرمود:پس چه چيزتوراازشيرى كه گوشتت ازآن روييده واستخوانت ازآن استوارى يافته است،بازمىدارد؟گفت:بامزاحم سازگارنمى افتد.امام صادق(عليه السلام)،دراين هنگام به وى فرمود:آيامى خواهى كه تورابه شراب نوشيدن،امركنم؟! نه.به خداوندسوگند،تورابه اينكار،امرنمى كنم.تفسيرالعياشى:ج2ص264ح45.

الكافى:به نقل ازمفضل بن عمرو:به امام صادق(عليه السلام)گفتم:فدايت شوم!مراآگاه سازكه چراخداوند،شراب،مردار،خون وگوشت خوك راحرام ساخته است؟فرمود:خداوند-سبحانه وتعالى-نه ازسرعلاقه اش به آنچه برمردم حرام كرده،ونه ازسربى رغبتى به آنچه برآنان حلال ساخته،اين چيزهارابربندگان خويش حرام گردانده وجزآنهاراحلال دانسته است؛بلكه اوآفريدگان راآفريدوبه آنچه تن آنان،بدان برپاست وبه كارشان مى آيد،آگاهى داشت وهمين چيزهاراازسرلطف وبراى مصلحت بندگان خويش،برآنان حلال ومباح كردو(ازسويى)ازآنچه هم به ايشان زيان مى رساند،آگاه بوده وآنانراازآن كارهانهى فرمودوآنهارابرايشان حرام گرداند.سپس همين محرمات رابراى هرفرد،ناچاروبه هنگامى كه تن وى جزبه آنهابرپانمى شود،مباح وحلال قراردادوالبته اورابدين نيزامرفرمودكه ازآن،به قدرنيازبردارد،نه بيش ازآن.الكافى:ج6ص242ح1.ر.ك:بحارالانوار:ج62ص79-82،باب التداوى بالحرام.جواهرالكلام:ج36ص424-446.

[سلامت]

بسمه تعالی

آنچه انسان راازپزشك،بى نيازمى كند

الخصال:به نقل ازاصبغ بن نباته:اميرمؤمنان على بن ابيطالب(عليه السلام)به فرزندخودحسن(عليه السلام)فرمود:پسرم!آياتوراچهارنكته نياموزم كه به كمك آنهاازطب،بى نيازشوى؟گفت:چرا،اى اميرمؤمنان!فرمود:برسفره نمى نشينى،مگرآنهنگام كه گرسنه اى؛وازسفره برنمى خيزى،مگردرآن حال كه هنوز،ميل خوردن دارى؛خوب بجو؛وبه گاه خفتن،خودت رابرخلا(خلا:آب دست جاى.متوضا،كنيف،مبرز،مستراح)(لغتنامه دهخدا:ج6ص8689)عرضه كن.اگراين چهارنكته رابه كاربستى،ازطب،بى نيازشوى الخصال:ص229ح67.
امام على(عليه السلام):هركس درگرسنگى كامل،غذابخورد،غذاراخوب بجود،درحالى كه هنوزميل خوردن دارد،غذاراواگذاردوچون احساس قضاى حاجت كرد،آن رامحبوس ندارد،به هيچ بيمارى اى جزبيمارى مرگ،مبتلانمى شود.مكارم الاخلاق:ج1ص314ح1003.
امام على(عليه السلام):درپاسخ به اين پرسش كه گفتندچرا)درقرآن،هردانشى جزدانش ‍ طب هست؟فرمود:هان!درقرآن،آيه اى است كه همه طب رايكجادرخودگردآورده است:وكلواواشربواولا تسرفوا؛اعراف:آيه31.بخوريدوبياشاميدواسراف نكنيد.الدعوات:ص75ح174.
[/b]

[سلامت]

بسمه تعالی

دعای مخصوص بی اثرکردن سموم غذاهای شیمیایی

[/b]

درمفتاح النبوه روایت شده:چون پیامبراسلام صلّى اللَّه عليه وآله وسلم ،اسلام رادرمدینه آشكاركردومردم راعلناًبه اسلام دعوت نمود،حسدعبدالله بن ابى،رئیس منافقان برپیامبرخداصلی الله علیه وآله وسلم شدت یافت؛ پس آنحضرت را با اصحابش بر طعام مسمومى دعوت نمود تا او را شهید نماید. جبرئیل نازل شد و آنچه او اراده كرده بود به حضرت خبرداد. وقتی كه بر سر سفره نشستند، پیامبر اكرم(صلّى اللَّه عليه وآله)به امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود: یا على ! تعویذ و دعاى مفید را بر این طعام بخوان ، پس آنحضرت این دعا را خواند : بِسْمِ اللَّه ِ الشَّافِي ، بِسْمِ اللَّهِ الْكَافِي ، بِسْمِ اللَّهِ الْمُعَافِي ، بِسْمِ اللَّهِ الَّذِي لَا يَضُرُّ مَعَ اسْمِهِ شَيْ‏ء ٌ ، و َلَا دَاءٌ فِي الْأَرْضِ وَ لَا فِي السَّمَاءِ ، وَ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيم‏

[b]به نام خداوند شفابخش ، به نام خداوند كفايت‏ كننده ، به نام خداوند عافيت دهنده ، به نام خدايى كه با ياد كردن نامش هيچ چيزی و هیچ مرضی در زمين و آسمان ضرر نمیرساند ، و اوست شنوا و دانا

پس حضرت رسول صلّى اللَّه عليه وآله و حضرت على علیه السلام و هركه با آنها بودند از آن غذا خوردند تا سیر شدند ، و سالم از سر سفره برخواستند ، وقتی عبدالله بن ابى این قضیه رامشاهده كرد، خیال كردكه غذا را مسموم نكرده،پس بادوستان خودبرسرسفره نشستندو بقیه طعام را خوردندو همگى هلاك شدند

[سلامت]

پرهيزازمراجعه به پزشك تاسرحدامكان

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم(:تاهنگامى كه بدنت دردراتحمل مى كند،ازداروبپرهيزوآنگاه كه دردرا تحمل نكرد،پس دارو.مكارم الاخلاق:ج2ص179ح2464.

[b]پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم(:هركس سلامت تنش بربيمارى اش چيرگى دارد،مداوانكنداسدالغابة:ج6ص176.

پيامبرخدا(صلى الله عليه وآله وسلم(:هركس مى تواندبابيمارى خود،سركند،ازدرمان بپرهيزد؛زيرابسادارويى كه خود،بيمارى برجاى مى نهد.نثرالدر:ج1ص181.
[/b]

امام على(عليه السلام(:درحكمت هاى منسوب به ايشان:نوشيدن داروبراى بدن،به صابون براى جامه مى ماند؛آن راتميزمیكند،اماكهنه اش هم مى كند.شرح نهج البلاغة:ج20ص300ح422.
امام على(عليه السلام(:بادردخويش،تاآنهنگام كه باتومدارامى كند،مداراكن نهج البلاغه:حكمت 27.

امام على(عليه السلام(:مسلمان به داروتوسل نمى جويد،مگرآنهنگام كه بيمارى اش برتن درستى اش چيرگى يابدالخصال:ص620ح10

امام صادق(عليه السلام):سه چيز،ناخوشايندى درپى مى آورد:...ونوشيدن داروبدون بيمارى،هرچندشخص آن دارو،جان به دربرد.تحف العقول:ص321.

[b]امام صادق(عليه السلام(:هركس تندرستى اش بربيمارى اش چيرگى داشته باشدوداروبنوشد،به زيان خويش اقدام كرده است.طب الائمة(عليهم السلام):ص61.

امام صادق(عليه السلام(:هركس تندرستى اش بربيمارى اش غلبه داشته باشدوخودرابه چيزى درمان كندوپس ازآن بميرد،من درپيشگاه خداوند،ازاوبيزارى مى جويم.الخصال:ص26ح91.

امام كاظم(عليه السلام(:تازمانى كه بيمارى،به جدباشمادرگيرنشده است،درگيرمعالجه طبيبان نشويد،كه درمان به مانندساختمان است كه مقداركمى ازآن،شخص رابه مقدارفراوانش مى كشاند.علل الشرائع:ص465ح[/b]17.