نكته‌ای طلايی در باب سبك زندگی از امام سجاد عليه السلام

[راوی110]

اعوذ بالله من الشيطان الرجيم
بسم الله الرحمن الرحيم

بزرگترين كليد گشايش كارها چيست؟!
در پاسخ به اين پرسش، پاسخ‌هايي از اين دست داده شد:
1) توكل
2) اخلاص
3) پشتكار
4) دعا
5) مشورت
و ...


اما پاسخ امام سجاد عليه السلام به اين پرسش بسيار جالب و تأمل برانگيز است؛ حضرت مي‌فرمايد:


خَيرُ مَفاتيح الاُمور الصِّدقُ. (1)

بهترين كليد گشايد كارها راستگويي است!


اما چرا؟
سِرِّ آن در چيست؟
چرا راستگويي بزرگترين و برترين كليد گشايش كارهاست؟

اول بايد بررسي كرد كه چرا شخصي ممكن است دروغ بگويد!
غالباً دروغ يا به علت كسب منفعت است يا دفع ضرر!

اما چرا بيان شده است كه مؤمن هرگز دروغ نمي‌گويد؟

در حديث معروفي است كه شخصي از رسول خدا صلوات الله عليه و آله مي‌پرسد:
آيا ممكن است مومن زنا کند؟
حضرت در پاسخ فرمودند ممکن است.
دوباره پرسيد‌ آيا ممكن است مومن دزدی کند؟
با حضرت در پاسخ فرمودند ممکن است.
و بعد پرسيد: یا رسول الله: آيا ممكن است مومن دروغ بگوید؟
حضرت اين‌بار در پاسخ فرمودند: نه
چرا كه خداوند در قرآن فرموده است: کسی با دروغ افترا می‌بندد که ایمان نداشته باشد. (2)

خوب حال چرا طبق آيات قرآن و كلام رسول خدا صلوات الله عليه و آله مؤمن هرگز دروغ نمي‌گويد؟
همانطور كه بيان شد، دليل دروغ‌گويي دفع ضرر يا كسب سود است
و مؤمن معتقد است:
در عالم هيچ مؤثري به صورت استقلالي در عالم وجود ندارد و هر چيزي هم كه بخواهد به او ضرر يا نفع برساند تا اذن خداوند نباشد اثري به طور استقلالي نخواهد داشت(3)!
در واقع دروغ‌گو براي اثر بخشي در امر كسب سود يا دفع ضرر كسي يا چيزي جز خدا را مستقلاً مؤثر دانسته و برايش شريك قائل شده و مؤمن مشرك نيست!

بنابر اين كسي كه همواره و در همه حال راستگويي را پيشه مي‌كند و صادق است در واقع در اين عمل او حقيقت توكل نيز وجود دارد.


و بر همين اساس هم مولي الموحدين اميرالمؤمنين علي عليه السلام مي‌فرمايد:

بالصّدق تكون النّجاة. (4)
به واسطه صدق (و راستگويي) نجات مي‌يابي.


شهادت امام سجاد عليه السلام بر همه شيعيان و محبين و اردتمندانش تسليت باد...


(1) بحارالأنوار: ج 78، ص 161
(2) قال رجل له صلی الله علیه و آله: المومن یزنی؟ قال قد یکون ذلک. قال: المومن یسرق؟ قال قد یکون ذلک. قال یا رسول الله: المومن یکذب؟ قال لا ، قال الله تعالی: انما یفـــتری الکذب الذین لا یومنون. (مستدرك الوسائل: ج9، ص86)
(3) ((لا يملك لنفسه نفعا و لا ضرا و لا موتا و لا حياة و لا نشورا) (مفاتيح الجنان، تعقيبات نماز عصر)) - (مائده, آيه76:
(قل أتعبدون من دون الله ما لا يملك لكم ضراً و لا نفعاً); پيامبر] بگو: آيا شما به جز (الله) متعال چيزى را كه مالك نفع و ضررتان نيست, مى پرستيد؟)
(4) غرر الحكم و درر الكلم: ج1، ص 298