ظرافتهاي عبادت

[مصطفي مازح7610]

بسم الله الرحمن الرحیم

قالَ رَسولُ اللَّهِ (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) : یا أَیهَا النّاسُ خُذوا مِنَ الأَعمالِ ما تُطیقونَ
آن مقدار از عمل که توان دارید برگیرید.

برنامة عملی که هر کس برای خود در موضوعات مختلف تدارک می‏بیند باید با توان فعلی او تناسب داشته باشد و توان انسان در ابتدای انجام هر کار بسیار کم است.

تکلیف و تحمیل به نفس - یا به دیگری - اگر از حد طاقت درگذرد، به عمل تبدیل نمی‏شود و یا استمرار نمی‏یابد و در موارد بسیار، آسیب می‏رساند همان‏گونه که آغاز تمرینِ وزنه‏ برداری با وزنه‏ های سنگین به ستون فقرات، صدمه وارد می‏سازد و یا دست‏کم، رغبت و اشتیاقِ استمرار آن را از بین می‏برد.

به این جهت ضروری است افزایش تعداد وزنه‏ها متناسب با افزایش توانایی فرد و به «تدریج» باشد تا پیامد سوئی ایجاد نکند.
توصیه به تدریج دارای دو چهره‏است:

اول : چهرة سلبی که «بیش از توان خود در هر مرحله بر خود تکلیف نکنید. »

دوم : چهرة ایجابی که «هرگاه توانایی و قابلیت نفس افزایش یافت تکلیف را بیفزایید یعنی تکلیف، کمتر از توانمندی نفس هم نباشد. »

ترکیب این دو گزاره توصیه به «اعتدال» در برنامه ‏ریزی است. گزارة سلبی ناظر به پیامدهای سوئی است که بیان شد و گزارة ایجابی به لزوم «حرکت مداوم» و پرهیز از «سکون»، «رکود»، «قناعت به وضعیت موجود» و «احساس استغنا» اشاره دارد.

سفارش بعضی از علمای اخلاق برای اقامة نماز شب چنین است:
«در ابتدا نیم ساعت قبل از اذان صبح بیدار شوید و پس از مقداری توجه و ذکر بخوابید. یک هفته بر این امر مداومت کنید پس از آن، یک هفتة دیگر این برنامه را اجرا کنید؛ بلافاصله بعد از بیدارشدن وضو بگیرید و سپس بخوابید. هفتة بعد پس از بیدار شدن و وضو یک رکعت نماز وتر را بجا آورید. مدتی بعد علاوه بر نماز وتر، دو رکعت نماز شفع را هم ضمیمه کنید. پس از چندی رکعات دیگر را هم بیفزایید و. . . «
در این گونه برنامه‏ریزی به خوبی، اصل مداومت و تدریج رعایت شده‏است. در واقع این توصیه به ما گوشزد می‏کند که «نماز شب خوان شدن» ارزنده‏تر از «نماز شب خواندن» است و به‏دست آوردن ملکه و توانمندی عمل زیباتر از انجام عمل.
البته روشن است که توان اولیة افراد و نیز مقدار زمانی که برای انتقال به مرحلة بعد لازم است در شرایط مختلف، متفاوت است. اما به هر صورت برنامه، باید درجه به درجه سنگین شود.

منبع: کتاب به کجا ؟ چگونه ؟ (اثر استاد محمد عالم زاده نوری)

این کتاب را نویسنده به صورت رایگان در اینترنت قرار داده میتونید از لینک زیر دانلود کنید

دانلود كتاب