عالی قاپو یکی از آثار زیبای اصفهان

[m.ahmadi]



کاخ عالی قاپو عمارتی است که در غرب میدان نقش جهان و روبروی مسجد شیخ لطف اله سر بر افراشته و به عنوان یکی ازمهمترین شاهکارهای معماری اوائل قرن یازدهم هجری از شهرتی عالم‌گیر برخوردار است . تاریخ ساخت بنا به 1054 هـ.ق باز می گردد و بانی آن شاه عباس اول می باشد.

این قصر دروازه مرکزی و مدخل کلیه قصرهایی بود که در دوران صفویه در محدوده میدان نقش جهان بنا شده بودند . عالی قاپو مرکب از دو کلمه عالی و قاپو است که با هم به معنای « سر در بلند » یا « درگاه بلند» هستند. اسامی دیگر آن علی قاپو ، دولتخانه مبارکه نقش جهان و قصر دولتخانه می باشند.

از زیر سر در بلند کاخ که تماما با سنگ ساخته شده به قصر وارد می شویم و به وسیله پلکانی که در دو طرف تعبییه شده اند به طبقات فوقانی می‌رسیم .


عالی قاپو دارای پنج طبقه است که هر طبقه آن تزئینات ویژه‌ای دارد در طبقه همکف دو تالار وجود دارد که در آن روزگار به امور اداری و دیوانی اختصاص داشت ، در طبقه سوم ایوان بزرگی است که بر هجده ستون بلند و رفیع استوار است و در وسط این ایوان حوض زیبایی از مرمر وجود دارد .



آنچه عالی قاپو را در عداد آثار با شکوه و بسیار نفیس قرار داده است اثر هنرمند معروف عصر صفوی رضا عباسی یعنی گچبریهای آخرین طبقه است که تالار آن به اتاق موسیقی یا اتاق صوت نیز معروف است .

در این قسمت از کاخ شکل انواع جام و صراحی در دیوار تعبییه شده است که این اشکال علاوه بر نمایش زیبایی و خلاقیت و ابتکار هنرمندان گچکار برای این بوده است که انعکاس حاصل از نغمه‌ها ی نوازندگان به وسیله این اشکال گرفته شود و صداها طبیعی و بدون انعکاس صوت به گوش برسند .

به طورکلی بنای عالی قاپو به عنوان یک بنای تشریفاتی خوش ساخت و زیبا دستاورد دیگری از هنر معماری دوران صفویه است .
منبع : مرکز118

[نورالسادات]

سلام

خواستم به عنوان یک اصفهانی وعلاقه مند به معماری اسلامی از شماتشکر کنم

وچند نکته عرض میکنم خدمتتون شاید جالب باشه:

عالی قاپو در بین اصفهانیهادارای جنبه‌های مقدس زیادی هم بـوده اسـت. چون کـه شاه عباس اول ازآنجا که ارادت خاصی به حضرت علی داشته۱۱۰ عدد توپ را در بام عالی قاپو مستقر کرده بوده.

نکته بهعد اینکه شاه عباس برای تبرک این بنای سلطنتی دری از درهـای رواق روضه نجف اشرف را به اصفهان انتقال داده بوده و به عنوان زینت مقدس در این بنا کار کزاشته بودن به همین دلیل است که هیچ کس حتی خود شاه از این در که مدخل ورودی قصرهای سلطنتی و پادشاهی است سواره عبور نمـی کرده و حتی بقیه افراد موظف بودند در موقع ورود سنگ مرمر آستانه آن را ببوسند.

از دیگر جنبه‌های مـذهبی ایـن قصر اینکه روایت شده که در بیست و یکم ماه رمضان هر سال درب این قصر باز بود و مردم دسته دسته برای پخش نذر خود به این عمارت آمده و در اتاق‌ها و ایوان‌های ساختمان تا طبقه سـوم آتـش روشـن کـرده و بـر آن نذری می‌پختند و به همین دلیل است که حاﻻ بسیاری از این تزئینات سیاه و آلوده است و گفته می‌شود که ایرانیان همانند زمان حال که شب‌های جمعه در اماکن مقدس شمع روشن می‌کنند در آن زمان نیز مومنین در یکی از ایوان‌های کوچک این بنا شمع روشن می‌کردند و شاید همین ارزش‌های معنوی و اعتقادات آن زمان بوده است که ایـن بنا را از اتفاقات طول تاریخ حفظ کرده است و از خطرات مصون داشته است.

یاعلی مدد...