باز هم قصه اختلاف اول ماه!!!

[zarati313]

قصه‌ی اختلاف مراجع و به دنبال آن اختلاف مقلدان درباره رؤیت هلال و روز اول ماه رمضان و عید فطر هر ساله تکرار می‌شود و گاهی به نحو غیرمعقولانه‌ای به وادی‌های غیرعلمی کشیده می‌شود. این اختلاف نظر را می‌توان به چند علت دانست.

نخستین و شاید مهم‌ترین علت اختلاف در اعلام ماه رمضان تفاوت فتوا باشد. برخی از علما قائل به اتحاد افق هستند. به این معنی که اگر در کشورهای دیگر یا سرزمین‌های دیگر ماه را دیدند برای همه‌ی بلاد ثابت می‌شود و در همه جا اول ماه یک روز است. یعنی اگر در عربستان یا مالزی هلال ماه نو دیده شد، علاوه بر این‌که آن‌جا اول ماه است در ایران و جاهای دیگر هم روز نخست است. از سوی دیگر برخی از علما این مبنا را نپذیرفته‌اند و دیدن هلال را در هر سرزمینی شرط اعلام روز نخست دانسته‌اند. به این معنا که اگر در پاکستان ماه رؤیت شد، و در ایران رؤیت نشد در پاکستان روز نخست ماه است و در ایران نیست. اما طبق مبنای اتحاد افق در ایران روز نخست است. این اختلاف مبنا در بسیاری اوقات موجب اختلاف روز اول ماه است.

هم‌چنین می‌توان به اختلاف مبنایی دیگری اشاره کرد. برخی فقها حکم حاکم برای اعلام اول ماه را نافذ می‌دانند و برخی آن را از موضوعاتی می‌دانند که به عهده‌ی عرف است و فقیه و حاکم در آن دخالتی ندارد.
اعتبار و عدم اعتبار چشم مسلح از دیگر موارد اختلاف فتوایی است که موجب اختلاف در روز اول ماه است. برخی از فقها تنها رؤیت با چشم را شرط می‌دانند و برخی رؤیت با وسائل نجومی را معتبر می‌دانند.

هم‌چنین اعتماد یا عدم اعتماد فقیه به شهادت شاهدان و اطمینان‌یابی یا عدم آن از شهادت شهود، نیز از عواملی است که موجب اختلاف می‌شود. احتمال دارد چند نفر شهادت دهند ماه را دیده‌اند و فقیهی بپذیرد، اما فقیه دیگری نپذیرد و اعلام اول ماه نکند.

این عوامل از عوامل اختلاف اعلام روز نخست ماه است. یعنی حتی با پیش‌بینی قطعی منجمان و تیم‌های رصد، باز این اختلاف حل نخواهد شد. برای نمونه پیش‌بینی می‌شود غروب روز بیست و نهم شعبان ماه در ایران دیده نمی‌شود و کسی هم نمی‌بیند، اما در هند دیده می‌شود. در این صورت و لو این‌که قطعا در ایران دیده نمی‌شود، اما بنابر مبنای فتوایی اتحاد افق همه ممالک ایران با هند تفاوتی ندارد و رؤیت در هند برای ایران هم معتبر است، اما با مبنای شرط دیدن هلال در آن بلاد خاص، رؤیت هلال در هند برای ایران معتبر نیست و باید صبر کرد تا روز بعد ماه را ببینند. یعنی حتی با پیش‌بینی قطعی منجمان باز احتمال اختلاف است.

نکته‌ای که باید اشاره شود این است که دیدن هلال ماه از موضوعات است و اعلام آن از وظایف فقیه یا حاکم شرع نیست. فقیه صرفاً فتوا را بیان می‌کند و تعیین و تشخیص موضوع به عهده او نیست. اما از آن‌جا که اعلام روز اول ماه امری مبتلا به است و عموم مردم نیاز به مرجعی برای اعلام آن –نه تعیین آن- دارند این امر را به فقها ارجاع داده‌اند. یعنی فقیه با اعتماد بر رؤیت رصدگران آن را اعلام می‌کند. اعلام فقیه در رؤیت هلال باعث نمی‌شود که واقعاً اول ماه شود یا نشود و احتمال خطا هست. البته با پیشرفت تجهیزات نجومی این احتمال اینک منتفی است.

به نظر می‌رسد صرف نظر از اختلاف مبنای اتحاد افق یا عدم اتحاد، فقها می‌توانند همه به یک گروه رصدگر که نماینده همه فقها باشد اعتماد کنند و نتیجه‌ی آن را به اطلاع برسانند. مطمئناً یکی بودن تیم رصدگران تا حدود زیادی می‌تواند از اختلافات بکاهد و صرفاً اختلاف را اختلاف فتوایی کند نه اختلاف در نتیجه‌ی رصدگران.
متأسفانه از یک اختلاف فقهی، گاهی رسانه‌ها و عوام اختلافات سیاسی را دامن می‌زنند که اگر آگاهی به علت اختلاف داشتند این امر صورت نمی‌پذیرفت.

آیا نظر حاکم شرع در رؤیت هلال ماه حجت است؟

آنچه مهم است این است که در فضای اختلاف نظر درباره رؤیت هلال تکلیف چیست؟ عده ای می گویند باید به حکم حاکم شرع عمل کرد حتی اگر مرجع تقلید آن شخص نظر دیگری داشته باشد. عده ای نیز نظر حاکم شرع را قبول نداشته و راه های دیگر را پیشنهاد می کنند. در توضیح این مساله باید میان دو نکته تفکیک کرد. اینکه اول ماه به چیزی ثابت می شود حکم شرعی است و باید در این مساله تقلید کرد اما نباید غافل شد اگر به یکی از راه های ثابت شدن اول ماه برای خود مرجع تقلید ثابت شد که اول ماه است نمی توان تقلید کرد و پذیرفت که اول ماه است مگر اینکه حاکم شرع باشد که این مساله نیز بررسی می شود.

راه ثابت شدن اول ماه

اول ماه به فتوای تمام مراجع تقلید به پنج چیز ثابت می شود، که چهار مورد اول آنرا همه مراجع عظام می پذیرند و انرا قبول دارد ولی در مورد آخری اختلافی وجود دارد که بعضی از مراجع آنرا قبول نمی کنند.

به فتوای آیت الله امام خمینی(رحمة الله علیه)، آیت الله خامنه ای، آیت الله فاضل لنکرانی، آیت الله بهجت،آیت الله نوری همدانی، آیت الله صافی گلپایگانی، آیت الله مکارم شیرازی، آیت الله تبریزی:

مسئله - اول ماه به پنج چیز ثابت می شود:

اول- آنکه خود انسان ماه را ببیند.

دوم- عده ای که از گفته ی آنان یقین پیدا می شود، بگویند ماه را دیده ایم، و همچنین است هر چیزی که به واسطه آن یقین پیدا شود.

سوم- دو مرد عادل بگویند در شب ماه را دیده ایم، ولی اگر صفت ماه را بر خلاف یکدیگر بگویند یا شهادتشان خلاف واقع باشد، مثل اینکه بگویند داخل دایره ماه طرف افق بود، اول ماه ثابت نمی شود، اما اگر در تشخیص بعضی خصوصیات اختلاف داشته باشند، مثل اینکه یکی یگوید ماه بلند بود و دیگری بگوید نبود، به گفته آنان اول ماه ثابت می شود.

چهارم- سی روز از اول ماه شعبان بگذرد که بواسطه آن اول ماه رمضان ثابت می شود.

پنجم- حاکم شرع حکم کند که اول ماه است.

(مسئله ۱۷۳۰ توضیح المسائل امام خمینی(رحمة الله علیه). سوال ۸۴۸ کتاب استفتائات آیت الله خامنه ای. مسئله ۱۷۳۹ رساله آیت الله تبریزی. کتاب صوم فصل سوم:طرق ثبوت هلال کتاب جامع المسائل آیت الله بهجت. مسئله ۱۸۰۰ رساله توضیح المسائل آیت الله فاضل لنکرانی. مسئله ۱۴۵۶ رساله آیت الله مکارم شیرازی. مسئله ۱۷۳۹ رساله آیت الله صافی گلپایگانی. مسئله ۱۷۲۷ رساله آیت الله نوری همدانی.)

مسئله- اگر حاکم شرع حکم کند که اول ماه است، کسی هم که تقلید او را نمی کند، باید به حکم او عمل نماید، ولی کسی که می داند حاکم شرع اشتباه کرده، نمی تواند به حکم او عمل نماید. مراجعی که ذکر آن در بالا گذشت این مساله را قبول دارند.

(مسئله ۱۷۳۱ توضیح المسائل امام خمینی(رحمة الله علیه). سوال ۳۴۹ کتاب استفتائات آیت الله خامنه ای. مسئله ۱۷۴۰ رساله آیت الله تبریزی. کتاب صوم فصل سوم:طرق ثبوت هلال کتاب جامع المسائل آیت الله بهجت. مسئله ۱۸۰۱ رساله توضیح المسائل آیت الله فاضل لنکرانی. مسئله ۱۴۵۷ رساله آیت الله مکارم شیرازی. مسئله ۱۷۴۰ رساله آیت الله صافی گلپایگانی. مسئله ۱۷۲۸ رساله آیت الله نوری همدانی.)

به فتوای آیت الله سیستانی، آیت الله وحید خراسانی و آیت الله صانعی برای ثبوت اول ماه فقط چهار شرط اول پذیرفته است و شرط آخری مورد قبول این مراجع تقلید نیست.

مسئله- اول ماه به چهار چیز ثابت مى شود:

اول- آن که خود انسان ماه را ببیند.

دوم- عـده اى کـه از گـفته آنان یقین یا اطمینان پیدا مى شود , بگویند ماه را دیده ایم و هم چنین است هر چیزى که به واسطه آن یقین یا اطمینان پیدا شود.

سـوم- دو مـرد عادل بگویند که در شب ماه را دیده ایم , ولى اگر صفت ماه را بر خلاف یکدیگر بگویند , اول مـاه ثابت نمى شود .

چـهـارم- سى روز از اول ماه شعبان بگذرد که به واسطه آن اول ماه رمضان ثابت مى شود , و سى روز از اول رمضان بگذرد که به واسطه آن , اول ماه شوال ثابت مى شود.

(مسئله ۱۷۳۹ رساله حضرت آیت الله سیستانی. مسئله ۱۷۳۸ کتاب توضیح المسائل حضرت آیت الله وحید خراسانی، مسئله ۱۷۰۷ کتاب توضیح المسائل آیت الله صانعی)

این مراجع تقلید عالی قدر در مورد حکم حاکم شرع نظر دیگر دارند که در پی می آید:

مسئله ۱۷۴۰- اول ماه به حکم حاکم شرع ثابت نمی شود و رعایت احتیاط اولی است.

(رساله حضرت آیت الله سیستانی)

مسئله ۱۷۳۹ - ثبوت اول ماه به حکم حاکم شرع محل اشکال است.

(کتاب توضیح المسائل آیت الله وحید خراسانی)

مسئله ۱۷۰۸_ حکم حاکم نسبت به اول ماه و هلال نفوذ ندارد و هر کسى باید خود، حجّت شرعى بر اول ماه داشته باشد.

(رساله آیت الله صانعی)

از آنجا این دو بزرگوار فتوای به احتیاط داده اند می توان در این مساله به دیگر مراجع مراجعه کرده و از آنها تقلید کرد در نتیجه نظر حاکم شرع را بر آنان حجت می شود. فقط آیت الله صانعی فتوای به عدم حجیت نظر حاکم شرع داده است که البته به نظر ایشان نیز اگر مکلف به دلیل رای حاکم شرع به یقین برسد باید بر اساس یقین عمل کند و این مساله تقلیدی نیست.

بنابراین مساله رؤیت هلال مساله ای کاملا پیچیده نیست که تبدیل به معرکه آراء شود و هر کسی در آن صاحب نظر شود و کاملا مغرضانه نظر دهد.


چرا عربستان همیشه یک روز زودتر ماه را شروع میکند؟
درحالی که بسیاری از کشورهای اهل تسنن مانند شیعه بر رویت هلال ماه با چشم غیر مسلح تاکید دارند عربستان از قوانین متفاوتی دراین خصوص پیروی میکند که میتوان مهمترین علت تفاوت یک روزه اولین روز ماه رمضان و شوال بین ایران و عربستان عنوان کرد.
این کشور با تدوین تقویمی سراسری با نام " ام القری" روزها و ماههای سال را متفاوت از دیگر کشورها تدوین میکند بطوریکه با استناد به شواهد خود براساس شهرت به عدالت روزهای اول هر ماه را در تقویم خود میگنجاند.

در بسیاری از سال ها توافق بالایی بین تقویم ام القری و اعلام رسمی وجود دارد. به نظر می رسد شهادت شهود مبنی بر رویت هلال و تایید و اعلام رسمی آن تحت تاثیر تقویم بوده، هر چند که در اکثر موارد هلال ماه قابل رویت نبوده است. (مطلب تکمیلی)

پرسش:
اگر هلال ماه در عربستان ديده شود، آيا براى ايران نيز اول ماه ثابت مى‏شود؟

T}همه (به جز تبريزى، فاضل، صافى و نورى): {Tخير، براى ايران اول ماه ثابت نمى‏شود.V}توضيح المسائل مراجع، م 1735 ؛ خامنه‏اى، اجوبة الاستفتاءات، س 837، 839.{V
T}تبريزى، فاضل، صافى، نورى و وحيد: {Tاگر از راه‏هاى شرعى و معتبر ثابت شود، براى ايران نيز اول ماه ثابت مى‏شود.V}توضيح المسائل مراجع، م 1735 ؛ دفتر آيت الله فاضل؛ وحيد، توضيح المسائل، م 1743.{V
T}تبصره.{T ديدگاه آيات عظام تبريزى، فاضل، صافى، نورى و وحيد بر اساس آن است كه اشتراك در شب بين مناطق مختلف جهت ثبوت اول ماه كفايت مى‏كند و لازم نيست اتحاد افق داشته باشند. (احكام روزه، سيد مجتبي حسيني، كد: 171/500017)



فتاوای حضرت آیت الله خامنه ای در باره رؤیت هلال
به نقل از سایت مقام معظم رهبری


چگونگى علم به رؤیت هلال

س: اگر از گفته عده‏اى حدس بزنیم که فردا عید فطر است، آیا مى‏توانیم روزه بگیریم؟

ج) تا هنگامى که براى شخص اطمینان پیدا نشود که فردا عید فطر و اول شوال است، نمى‏تواند روزه را افطار کند.

علم به حلول ماه رمضان در میان روز

س: اگر پیش از ظهر اعلام کردند که امروز اول ماه رمضان است؛ تکلیف روزه آن روز چه مى‏شود؟
ج) اگر مبطلات روزه را مرتکب نشده، بنابر احتیاط واجب باید نیت روزه کند و روزه بگیرد و بعداً نیز آن روز را قضا کند و اگر یکى از آنها را مرتکب شده، روزه او باطل است؛ ولى (به احترام ماه رمضان) باید تا اذان مغرب از کارى که روزه را باطل مى‏کند، خوددارى نموده و بعد از ماه رمضان آن روز را قضا کند.

راههاى اثبات حلول ماه

س: اگر چند نفر عادل شهادت بدهند که دو نفر عادل ماه را دیده‏اند؛ آیا اول ماه رمضان یا شوال ثابت مى‏شود؟
ج) خیر، باید دو نفر عادل خودشان براى انسان شهادت بدهند که ماه را دیده‏اند و اگر رؤیت ماه را با واسطه نقل کنند، کافى نیست؛ مگر آنکه از گفته آنان، اطمینان به رؤیت هلال پیدا شود.

ملاک اتحاد افق

س: هم افق به چه معنى مى‌باشد و نقاط هم افق چه نقاطى هستند؟
ج) مراد از «هم افق» مکانى است که از لحاظ امکان یا عدم امکان رؤیت با شهر مورد نظر، همسان باشد.

رؤیت هلال پیش از غروب

س: در برخى از کشورها (مثل سوئد) امکان رؤیت هلال ماه شوال پس از غروب خورشید تا دو سه روز بعد از رؤیت ماه نو در ایران منتفى مى‌باشد چون در این مناطق ماه قبل از خورشید غروب مى‌کند حال اگر در این مناطق امکان رؤیت هلال قبل از غروب خورشید وجود داشته باشد آیا همین مقدار براى اثبات هلال ماه شوال کفایت مى‌کند یا نه؟
ج) رؤیت هلال پیش از غروب براى اثبات حلول ماه قمرى جدید از شبى که پس از رؤیت است، کافى است.

مکلف در حالت اختلاف مراجع تقلید در اعلام عید فطر

س: اگر بین مراجع تقلید در ثبوت عید فطر، اختلاف پیش آید، وظیفه مکلف چیست؟ آیا هر مقلد باید به نظر مرجع تقلید خود مراجعه کند؟
ج) در ثبوت اول ماه تقلید راه ندارد، بلکه اگر شخص از گفته و اعلام نظر مرجع تقلید، اطمینان به رؤیت ماه پیدا کند، باید روزه خود را افطار کند و اگر شک داشت، باید آن روز را روزه بگیرد.

رؤیت هلال

س 834: همانطور که مى‌دانید، وضعیت هلال در آخر یا اول ماه به یکى از حالت‌هاى زیر است:
1. غروب هلال قبل از غروب خورشید باشد.
2. غروب هلال مقارن با غروب خورشید باشد.
3. غروب هلال بعد از غروب خورشید باشد.
امیدواریم بیان فرمایید که کدام یک از حالات سه گانه فوق را مى‌توان به وسیله برنامه‌هاى محاسبه کننده الکترونیکى دقیق براى دورترین نقاط عالم محاسبه کرد؟ آیا استفاده از این محاسبات براى تعیین اول ماه قبل از حلول آن امکان دارد یا این که حتماً باید ماه با چشم رؤیت شود؟
ج: در هر سه فرض رؤیت هلال براى اثبات حلول ماه قمرى جدید از شبى که پس از رؤیت است کفایت مى‌کند.

س 835: آیارؤیت تصویر هلال ماه با استفاده از دوربین CCD و انعکاس نور و بازخوانى اطلاعات ضبط شده توسط رایانه، براى اثبات اول ماه کفایت مى‏کند؟

ج: رؤیت با وسیله، فرقى با رؤیت به طریق عادى ندارد و معتبر است. ملاک آن است که عنوان رؤیت محفوظ باشد. پس رؤیت با چشم و با عینک و با تلسکوپ محکوم به حکم واحدند. اما در مورد انعکاس به رایانه که درآن صدق عنوان رؤیت معلوم نیست محل اشکال است.

س 836: اگر هلال ماه شوال در یک شهر دیده نشود، ولى تلویزیون و رادیو از حلول آن خبر دهند، آیا کافى است یا تحقیق بیشترى واجب است؟

ج: اگر مفید اطمینان به ثبوت هلال گردد یا صدور حکم به هلال از طرف ولى فقیه باشد، کافى است و نیازى به تحقیق نیست.

س 837: اگر تعیین اول ماه رمضان و عید سعید فطر به علت عدم امکان رؤیت هلال اول ماه به سبب وجود ابر در آسمان یا اسباب دیگر، ممکن نباشد و سى روز ماه شعبان یا ماه رمضان کامل نشده باشد، آیا براى ما که در ژاپن زندگى مى‏کنیم، جایز است که به افق ایران عمل کرده و یا به تقویم اعتماد کنیم؟ وظیفه ما چیست؟

ج: اگر اول ماه از طریق رؤیت هلال حتى در افق شهرهاى مجاورى که اتحاد افق دارند، و یا از طریق شهادت دو فرد عادل و یا از طریق حکم حاکم ثابت نشود، باید احتیاط کرد تا اول ماه ثابت شود.

س 838: آیا اتحاد افق در رؤیت هلال شرط است یا خیر؟

ج: بلى شرط است.

س 839: مقصود از اتحاد افق چیست؟

ج: منظور از آن، شهرهایى است که از جهت احتمال رؤیت و عدم احتمال رؤیت هلال یکسان باشند.

س 840: اگر روز بیست و نهم ماه در تهران و خراسان عید باشد، آیا براى افرادى هم که در شهرى مانند بوشهر مقیم هستند، جایز است افطار کنند؟ با توجه به اینکه افق تهران و خراسان با افق بوشهر یکى نیست.

ج: به طور کلّى اگر اختلاف بین افق دو شهر به مقدارى باشد که با فرض رؤیت هلال در یکى، هلال در دیگرى قابل رؤیت نباشد، رؤیت آن در شهرهاى غربى براى مردم شهرهاى شرقى که احتمال رؤیت در آن بطور قطع و یقین منتفى باشد کفایت نمى‌کند.

س 841: اگر بین علماى یک شهر راجع به ثبوت هلال یا عدم آن اختلاف رخ دهد و عدالت آنها هم نزد مکلّف ثابت بوده و به دقت همه آنها در استدلال خود مطمئن باشد، وظیفه واجب مکلّف چیست؟

ج: اگر اختلاف دو بیّنه به صورت نفى و اثبات باشد، یعنى یکى مدعى ثبوت هلال و دیگرى مدعى عدم ثبوت آن باشد، این اختلاف موجب تعارض دو بینه و تساقط هر دو است، و وظیفه مکلّف این است که هر دو نظر را کنار گذاشته و درباره افطار کردن یا روزه گرفتن به آنچه که مقتضاى اصل است، عمل نماید. ولى اگر بین ثبوت هلال و عدم علم به ثبوت آن اختلاف داشته باشند، به این صورت که بعضى از آنها مدعى رؤیت هلال باشند و بعضى دیگر مدعى عدم مشاهده آن، قول کسانى که مدعى رؤیت هلال هستند، در صورت عادل بودن، حجت شرعى براى مکلّف است و باید از آن متابعت کند، و همچنین اگر حاکم شرعى حکم به ثبوت هلال نماید، حکم وى حجت شرعى براى همه مکلفین است و باید از آن پیروى کنند.

س 842: اگر شخصى هلال ماه را ببیند و بداند که رؤیت هلال براى حاکم شرع شهر او به هر علتى ممکن نیست، آیا او مکلّف است که رؤیت هلال را به حاکم اطلاع دهد؟

ج: اعلام بر او واجب نیست مگر آنکه ترک آن مفسده داشته باشد.

س 843: همانگونه که مى‏دانید اکثر فقهاى بزرگوار پنج راه براى ثبوت اول ماه شوال در رساله‏هاى عملیه خود بیان کرده‏اند که ثبوت نزد حاکم شرع در ضمن آنها نیست، بنابراین چگونه بیشتر مؤمنین به مجرد ثبوت اول ماه شوال نزد مراجع، روزه خود را افطار مى‏کنند؟ شخصى که از این راه اطمینان به ثبوت هلال پیدا نمى‏کند، چه تکلیفى دارد؟

ج: تا حاکم حکم به رؤیت هلال نکرده، مجرد ثبوت هلال نزد او، براى تبعیّت دیگران از وى کافى نیست، مگر آنکه اطمینان به ثبوت هلال حاصل نمایند.

س 844: اگر ولى امر مسلمین حکم نماید که فردا عید است و رادیو و تلویزیون اعلام کنند که هلال در چند شهر دیده شده است، آیا عید براى تمامى نواحى کشور ثابت مى‏شود یا فقط براى شهرهایى که ماه در آنها دیده شده و شهرهاى هم افق با آنها، ثابت مى‏گردد؟

ج: اگر حکم حاکم شامل همه کشور باشد، حکم او شرعا براى همه شهرها معتبر است.

س 845: آیا کوچکى هلال و باریک بودن و اتصاف آن به خصوصیات هلال شب اول، دلیل بر این محسوب مى‏شود که شب قبل شب اول ماه نبوده، بلکه شب سى‏ام ماه قبلى بوده است؟ اگر عید براى شخصى ثابت شود و از این راه یقین پیدا کند که روز قبل عید نبوده، آیا قضاى روزه روز سى‏ام ماه رمضان را باید به جا آورد؟

ج: مجرد کوچکى‏و پائین بودن‏هلال یا بزرگى‏و بالا بودن‏و یا پهن‏یا باریک‏بودن آن‏دلیل شرعى شب‏اول یا دوم بودن‏نیست، ولى‏اگر مکلّف‏از آن‏علم به چیزى‏پیدا کند باید به مقتضاى علم خود در این زمینه عمل نماید.

س 846: آیا استناد به شبى که در آن ماه به صورت قرص کامل است (شب چهاردهم) و اعتبار آن به عنوان دلیل براى محاسبه اول ماه جایز است تا از این راه وضعیت یوم الشک معلوم شود که مثلا روز سى ام ماه رمضان است و احکام روز ماه رمضان بر آن مترتب شود، مثلاْ بر کسى که این روز را بر اساس بیّنه روزه نگرفته، حکم به وجوب قضاى روزه شود و کسى هم که به دلیل استصحاب بقاى ماه رمضان روزه گرفته، برى‏ء الذمّه باشد؟

ج: امر مذکور حجت شرعى بر آنچه ذکر شد، نیست، ولى اگر مفید علم به چیزى براى مکلّف باشد، واجب است که طبق آن عمل نماید.

س 847: آیا استهلال در اول هر ماه واجب کفائى است یا احتیاط واجب؟

ج: استهلال فى نفسه واجب شرعى نیست.

س 848: آیا اول ماه مبارک رمضان و آخر آن با رؤیت هلال ثابت مى‏شود یا با تقویم، هر چند ماه شعبان سى روز نباشد؟

ج: اول یا آخر ماه رمضان با رؤیت شخص مکلّف یا با شهادت دو فرد عادل یا با شهرتى که مفید علم است یا با گذشت سى روز و یا بوسیله حکم حاکم ثابت مى‏شود.

س 849: اگر تبعیت از اعلام رؤیت هلال توسط یک دولت جایز شد، و آن اعلام معیارى علمى براى ثبوت هلال سرزمین‏هاى دیگر را تشکیل دهد، آیا اسلامى بودن آن حکومت شرط است، یا اینکه عمل به آن حتى اگر حکومت ظالم و فاجر هم باشد، ممکن است؟

ج: ملاک‏در این‏مورد، حصول‏اطمینان به‏رؤیت در منطقه‏اى‏است که نسبت‏به مکلّف کافى محسوب‏مى‏شود.

فقط مختص رمضان و شوال نیست...
استهلال در تمام فصول!
استهلال ماه نو، فقط مختص به رمضان و شوال نیست. جالب است بدانید كه این كار برای تمام ماه‌های قمری انجام می‌شود! هم بنا بر جنبه‌ی شرعی و هم از نظر اهمیت زمان آغاز هر ماه قمری و هم از حیث دستاوردهای علمی آن، این عمل هر ماه و مستمراً تكرار می‌شود. اگر دانشمندان و منجمان ما می‌توانند در كنفرانس بین‌المللی استهلال كه چندی پیش در ابوظبی برگزار شد، به آقای يالوب (یكی از دانشمندان این رشته كه صاحب معیار است) بگويند كه ما در ایران، چهل رصد انجام داديم كه اين 40 رصد، نقض‌كننده‌ی معيار شما است و معيار شما مشكل دارد، اين به پشتوانه كار بزرگی است كه به صورت ماهانه در ستاد استهلال انجام می‌شود.
[گزارش استهلال هرماه را از اینجا ببینید]

[جانثار مهدی]

---«(بِسمِ اللهِ الرَّحمنِ الرَّحيم وَ بِه ذِکرِ الحُجَّةِ بنِ الحَسَنِ العَسکَري)»---

سلام علیکم

عید بر همگی مبارک باد ! چه امروز و چه فردا

نمی خواستم این رو بنویسم ، ولی نظر به این که خیلی ها مطرح می کنند که فردا عید است ، باید چند نکته رو متذکّر بشم با اجازتون :

الآن دو تفکّر درباره ی عید سعید و فرخنده ی فطر موجوده :

1- امروز عید بود ، بر طبق فتوای اکثریّت مراجع تقلید مانند آیت الله العظمی خامنه ای (حفظه الله)

2- فردا عید خواهر بود ، بر طبق فتوای چهار مرجع تقلید مانند آیت الله العظمی سیستانی (حفظه الله)

متأسّفانه ، جریانات انحرافی و دشمنان باعث شدند که این تفکّر پیش بیآید که مردم فکر کنند دو جریان تفکّر شیعی وجود دارد و نیز ، مخالفان دارند خود را پشت پرده ی آیت الله العظمی سیستانی مخفی می کنند تا شیعه رو به تفرقه و انحراف بکشانند و این مسئله را بیش از حد بزرگ و خطیر نشان دهند .

توصیه ی من به شما اینه :

هر کی به شما گفت الآن عیده یا فردا ، بگید : زنگ بزن از دفتر مرجع تقلیدت بپرس ! من در حد این هرفها و دادن فتوا نیستم !

به این ترتیب ، موج اختلافات رو شما خواهید بست .

اما در خصوص اینکه واقعاً کدام درست است ؟

نظر آیت الله العظمی خامنه ای (حفظه الله) در باب رؤیت و حلول ماه :

دیده شدن با چشم مجهّز نیز عیبی ندارد و اگر با وسایل و امکانات بشود ماه را دید ، باید شروع رمضان اعلام شود و نیز پایان آن (به صورت خلاصه و عین فتوا نیست)

طبق این فتوا ، امروز عید است .

از لحاظ جغرافیایی هم صدق می کند :

اگر ماه را از دور دست ها ببینیم ، دو حکم دارد :

1- یا به ما خواهد رسید

2- از ما گذشته است

اگر به ما خواهد رسید ، کمتر از 5 ساعت قابل وقوع است که این خودش به روز دیگری موکول نخواهد شد .

اگر از ما گذشته باشد ، خوب تکلیف روشن و واضح است که ما در ماه جدید (چه رمضان و چه شوال) قرار گرفته ایم .

بر اساس این فتوا ، گروهی متشکّل از متخصّص های نجوم و جغرافیا و نیز علما اعزام می شوند که ماه را می بینند و اعلام عید و یا آغاز ماه مبارک می کنند و دراین راه از وسایل و تکنولوژی روز نیز استفاده می کنند .

نظر آیت الله العظمی سیستانی (حفظه الله) :

باید با دید طبیعی (چه عینکی که دید را طبیعی کند و چه بدون عینک) ماه را شخص (مرجع تقلید) رؤیت کند . هر گونه ابزاری که باعث افزایش و یا کاهش دید طبیعی انسان شود ، باطل است .

بر این اساس ، ایشان و اون سه مرجع تقلید دیگر ، حکم و نظر متخصّصینی که بر اساس نظر آیت الله العظمی خامنه ای و نیز سایر مراجع احضار می شوند را قبول ندارند .

طبق این فتوا ، فردا (دوشنبه) عید است .

تکلیف :

حجّة الاسلام اسماعیل رفیعی :

« در مسائل کلان مملکتی ، شخص باید به حرف رهبر مملکتش بکند (چه صلح و چه جنگ و چه قیام و چه راهپیمایی و ...) اما در مسائل شخصی ، شخص باید به حرف مرجع تقلیدش بکند ؛ هر چه مرجع تقلیدش گفت ، به آن عمل باید کرد .

(الآن در منزل ما ، بنده به حکم آیت الله خامنه ای ، روزه نیستم ، اما پدر و مادرم به حکم آیت الله سیستانی ، روزه هستند و این طبیعی است .)

اگر مرجع تقلیدی هم حتی اشتباه کرد و شما چه بفهمید و چه نفهمید ، برای شما مشکلی نخواهد بود هیچ ، ثواب هم خواهند نوشت . »

بنا بر احتیاط ، مقلّدین آیت الله سیستانی می توانند امروز از شهر و روستاهای اطراف خارج شوند (مثلاً از مشهد تا دوراهی روستای کاهو) و آنجا روزشون رو باز کنند (تا نیازی نباشد شصت روز روزه کفاره بدهند) و برگردند (مربوط به قبل از نماز ظهر می شد) و در روزی دیگر ، یک روز کفاره بگیرند و اگر خواستند ، امروز را کامل بگیرند و هر زمان که مرجع تقلیدشان فرمود (دو شنبه) ، عید را جشن بگیرند .

ولی برای این هم زنگ بزنید به دفتر مرجع تقلیدتون !

بعضی نقل می کنند که :[/b]

« آیت الله سیستانی در کشور دیگه و در نجف هستند و حکمشون بر اساس اون کشور و منطقه است ! »

خیر ، جدای از بحث دفاتر مراجع تقلید در شهر های مختلف ، آیت الله سیّدان در مشهد ، شوهر خواهر آیت الله سیستانی هستند و آیت الله سیستانی به دلیل حضور ایشون در مشهد (ایران) و نیز در دفتر ایشون در مشهد ، توجّه خاصی به ایران دارند ، کما اینکه خودشون هم ایرانی هستند و بزرگانی که در عراق منبر هم می روند و به درجاتی رسیده اند (مانند آیت الله قزوینی در حرم امام حسین (علیه السلام)) ، ایرانی هستند .

مشهد در نقطه ی شرقی ایران است و آنچه بین این دو نقطه (نجف و مشهد) باشد ، شامل می شود .

(نقشه ی ایران و عراق)





از جهت علمی هم اگر در عراق اعلام بشه که عید شده ، چون غرب ایرانه ، حتماً در ایران هم عید خواهد بود و فاصله ی عراق با ایران ، در حد روز و بیش از 24 ساعت نیست که هیچ ، در حتی یک عرض هم ما واقع شده ایم ، پس ایشون از جهات بسیاری حکمشان در مورد ایران و عراق با هم صدق می کند .

در کل عزیزان ، اگر امروز باشد و یا فردا ، این مسئله یکسان است که شیاطین آزاد می شوند ؛ نگذارید در شما نفوذ کنند و پاکی و خلوصتون رو برای خدا و عزیزانش (عجّ) حفظ کنید و از تفرقه و ایجاد جریان و امثال آن بپرهیزید و نگذارید این موج شیطانی ادامه یابد .

من حتی شنیدم که شخصی می گفت : « فکر کنم سبز ها دارند از سیستانی حمایت می کنند تا به این شکل تو دهنی به خامنه ای بزنند ؛ من هم با اونها موافقم !!! »

نگذارید از هیچی ، جنبش و مشکلات و فتنه ها سر بزنند و آگاه باشید و آگاه کنید .

هیچگاه اختلاف نظرات مراجع اعزام ، باعث نشده که در راه و سیر و خط مشی کلی شیعه و مرجعیّت ، تفرقه و انحراف و خللی وارد شود .

بزرگی نقل می کرد :

من در نجف (در اوایل امسال) ، خدمت آیت الله سیستانی مشرف شدم و از ایشان پرسیدم :

آقا ما در ایران ، باید چه کنیم تا بتونیم از فتنه ها در امان باشیم و به دین راستین عمل کنیم ؟ به دستور کی باید عمل کنیم ؟

استفتا ی ایشون این بود (که شخص می گفت هنوز نگهش داشتم و دارم) از رهبری کشورتون تقلید کنید و به ایشون اقتدا کنید .

هیچ گاه مراجع تقلید با هم به ستیز و امثال آن نمی پردازند .

اختلاف فتوا ها همیشه بوده ، نباید تبدیل به اختلاف جریان و خط مشي بشه ، در حالی که در باطن چنین چیزی با خودش نداره .

در کل عزیزان ، هر کسی بر اساس حکم مرجع گرامی تقلیدش عمل کنه و با هم جدال نکنید و به بقیّه هم بگویید .

والسلام

« جانثار مهدی (عجّ) »

[حسنیه]

(۲۹/مرداد/۹۱ ۱۴:۲۳)جانثار مهدی نوشته است:  

بر این اساس ، ایشان و اون سه مرجع تقلید دیگر ، حکم و نظر متخصّصینی که بر اساس نظر آیت الله العظمی خامنه ای و نیز سایر مراجع احضار می شوند را قبول ندارند .

بسم الله الرحمن الرحیم

اون سه مرجع دیگر،

اسم دارند،
ایت الله خراسانی ،ایت الله صادق شیرازی ،ایت الله مکارم،ایت الله مدرسی ،ایت الله فیاض،و می بینید که سه تانیستند.
این مسئله فقهی هست به سیاست ربطش ندین.

[جانثار مهدی]

خیر بنده ربطش ندادم ، با دقّت بخونید من تلاش کردم و می کنم تا دین رو ابزار دست مخالفان و اسلام ستیزان نکنند و در پشت یک اختلاف نظر ساده ، جریان های انحرافی قرار نگیرند و حمایت کنند و به قول آقای رائفی ، نباید هیچ سازمانی ، خودشو ابزار دست فتنه گر ها کنه که به اسم اونها ، سعی در تخریب کنند .


من به شدّت از تفرقه بدم میاد و به حساب خودم سعی کردم تا جوون ها رو آگاه کنم تا از این موج ایجاد شده و قدرتمند خصوصاً در مشهد بین مخالفین نظام مقدّس جمهوری اسلامی ایران ، بر علیه خود دشمنان استفاده کنن .

بعدش هم ما تقریباً 18 مرجع تقلید در ایران داریم و بیش از ده مرجع تقلید در عراق ، معروف هایشان این ها هستند :

آیت الله العظمی سید علی خامنه ای

آیت الله العظمی حسنی سیستانی

آیت الله العظمی مکارم شیرازی

آیت الله العظمی صافی گلپایگانی

آیت الله العظمی نوری همدانی

آیت الله العظمی وحید خراسانی

آیت الله العظمی تبریزی

آیت الله العظمی مظاهری

(حفظهم الله)

در ایران در قید حیات به حمد الله به غیر از آیت الله سیستانی که در عراق هستند در شهر مقدّس نجف اشراف .

البته دین از سیاست جدا نیست ولی باز هم تأکید می کنم متن های نوشته شده توسط این حقیر رو بخونید و به این جملات توجه کنید :

« 1- نمی خواستم این رو بنویسم ، ولی نظر به این که خیلی ها مطرح می کنند که فردا عید است ، باید چند نکته رو متذکّر بشم با اجازتون

2- متأسّفانه ، جریانات انحرافی و دشمنان باعث شدند که این تفکّر پیش بیآید که مردم فکر کنند دو جریان تفکّر شیعی وجود دارد و نیز ، مخالفان دارند خود را پشت پرده ی آیت الله العظمی سیستانی مخفی می کنند تا شیعه رو به تفرقه و انحراف بکشانند و این مسئله را بیش از حد بزرگ و خطیر نشان دهند .

من حتی شنیدم که شخصی می گفت : « فکر کنم سبز ها (فتنه گران 88) دارند از سیستانی حمایت می کنند تا به این شکل تو دهنی به خامنه ای بزنند ؛ من هم با اونها موافقم !!! »


3- نگذارید از هیچی ، جنبش و مشکلات و فتنه ها سر بزنند و آگاه باشید و آگاه کنید .

4- هیچگاه اختلاف نظرات مراجع اعزام ، باعث نشده که در راه و سیر و خط مشی کلی شیعه و مرجعیّت ، تفرقه و انحراف و خللی وارد شود .


5- هیچ گاه مراجع تقلید با هم به ستیز و امثال آن نمی پردازند .

اختلاف فتوا ها همیشه بوده ، نباید تبدیل به اختلاف جریان و خط مشي بشه ، در حالی که در باطن چنین چیزی با خودش نداره .

6- در کل عزیزان ، هر کسی بر اساس حکم مرجع گرامی تقلیدش عمل کنه و با هم جدال نکنید و به بقیّه هم بگویید . »


بنده حواسم هست و مصلحت اسلام و ایران اسلامی رو مد نظر قرار می دهم ، لطفاً با دقّت نوشته های من رو بخونید ، ممنونم از انتقاد قطعاً سازندتون

[عبدالرحمن]

سوم- دو مرد عادل بگویند در شب ماه را دیده ایم، ولی اگر صفت ماه را بر خلاف یکدیگر بگویند یا شهادتشان خلاف واقع باشد، مثل اینکه بگویند داخل دایره ماه طرف افق بود، اول ماه ثابت نمی شود، اما اگر در تشخیص بعضی خصوصیات اختلاف داشته باشند، مثل اینکه یکی یگوید ماه بلند بود و دیگری بگوید نبود، به گفته آنان اول ماه ثابت می شود.

آیا ولی فقیه و نمایندشون عادل نیستند؟

این رو چند وقت پیش داشتیم صحبت میکردیم

عبارت اولی که اشاره کردم کلید همه این اختلافات است

.