سینمای استراتژیک،شمشیر دولبه...؟!!!!

[asier]

سلام دوستان
با توجه به اینکه مقدمات مباحث استراتژیک گفته شد و اکنون دیگر همه دوستان قادر به درک این مطالب هستند لذا مباحث استراتژیک را در حوزه های مختلف آغاز میکنیم.
سوالی که هر یک از ما در ذهن خود داریم این است که سینمای استراتژیک چیست و چطور میتواند سینما نیز استراتژیک باشد؟
سینمای استراتژیک یعنی سینما به عنوان ابزاری در جهت رسیدن به هدفی معین به روشی خاص استفاده میشود.
سینما یک هنر است و به زعم متفکران هنر هفتم.سینما قادر است تا خیال را تجسم بخشد،دنیای مجازی خلق کند،مجوداتی خیالی بیافریند و در نهایت دوست داشتن ها و بیزاریهای مارا تغییر دهد.سینما یک ابزار منحصر بفرد در جهان مادی ماست.اما حقیقتا سینما چیست؟
سینما در حقیقت هنر تصاویر است که به نحوی خاص به نمایش در میایند و بر روحیات و تفکرات و احساسات ما تاثیر میگذارند.چارلز اسپنسر چاپلین زمانی گفت:"...سینما یک زبان است زبانی که همه دنیا با هر رنگ و نزادی معنای آن را میفهمند..."سینما دنیایی است که تنها از دریچه و چشمان دوربین قابل دیدن است.سینما مانند نقالی است که داستانهایش را با پرده ای از تصاویر متحرک بیان میکند.سینما دنیایی منحصر بفرد در درون دنیای ماست.
سینما از دیدگاه استراتژیک چند بخش دارد:
اول روایت داستانی معین
دوم نمایش تصاویری که تجسم ذهنی روایت داستان است
سوم برانگیختن احساسات ما
چهارم به تعلیق در آوردن تماشاگر در میان دنیای واقعی و مجازی
پنجم و آخر القای پیامی خاص که در ورای احساسات تماشاگر در ضمیر ناخودآگاه او ثبت میشود.
شاید دوستان بخواهند که اصطلاحات هر قسمت را بدانند اما باید گفت برای آنکه مطلب تخصصی نشود و قابل فهم باشد اینطور بیان شده است،اما چنانچه دوستان تمایل داشته باشند اصطلاحات تخصصی هم بیان میشود.
سینما نیز مانند هر ابزاری روش و مهارت خاصی میخواهد تا بتوان به نحوی موثر از آن بهره برد.این مهارت چند بخش کلی دارد که بطور جزء بعدا به تحلیل تکنیک ها ودر نهایت تاکتیک های کلی خواهیم پرداخت.اما بخش های مختلف ابزار سینما:
اول قالب یا ژانر که بیان کننده نحوه روایت داستان است.
دوم صحنه پردازی و پرداخت نما که درک تصویری بیننده را شکل میدهد
سوم خط تعلیق که برانگیزاننده احساسات تماشاگر است و جذابیت بخشی در پی دارد.
چهارم فضا سازی و ابهام گویی که باعث میشود تا تماشاگر از دنیای واقعی جدا و وارد دنیای فیلم شود.
پنجم پیام دهی که نتیجه گیری از تمامی آنچه بیان شد را برای تماشاگر در پی دارد.
شاید دوستان بخواهند بطور ملموس این موارد را درک کنند بنابراین با ذکر مثالی به تبیین مطالب میپردازیم:
اکثریت دوستان شاید فیلم ایرانی شب بیست ونهم را دیده باشند و یا ندیده اند اما دلیل انتخاب آن این است که در زمره فیلمهای استراتژیک اجتماعی ایرانی قرار دارد که بخوبی ساخته شده است.
قالب این فیلم ژانر وحشت است و داستان با روایتی همراه با ترس و عناصر وحشت روایت میشود.
دوم نما پردازی آن در خانه های قدیمی و سردابها و راهروهای تو در تو است ضمن اینکه حوادث در فضایی آرام و با استفاده از تکنیک غافلگیری اتفاق می افتد.
سوم خط تعلیق آن وجود موجودی به نام آل است که قهرمان داستان در پی یافتنش و مبارزه با او است تا به مشکلاتش پایان دهد.
چهارم وجود فضای اجتماعی و نزدیک به دغدغه های آن روز جامعه که فضایی نزدیک به واقعیت میسازد و در نتیجه بیننده بهتر میتواند با قهرمان همذات پنداری نماید.
پنجم پیام داستان است که از ورای تمامی این عناصر به بیننده انتقال میابد و آن فضای نا امن برای یک زن در جامعه آنروز است.
امیدوارم مثال روشن بوده باشد.
اما نکته آخر اینکه همواره نمیتوانید به سادگی پیام فیلم را شناسایی کنید ولی برخی تکنیک ها ما را در یافتن آن یاری میدهد که در آینده بحث خواهیم کرد.
در نهایت اینکه در سینمای استراتژیک ما با همه این عناصر در ارتباطیم تا بتوانیم پیام خود را به گونه ای که بیننده متوجه نشود در عمق روح و جانش القا نماییم.

ممنون از همراهیتان.

ان شاءالله ادامه دارد...

[asier]

سلام دوستان
در ادامه بحث سینمای استراتژیک قصد دارم تا با ارائه نکاتی نقد در این حوزه را توضیح دهم.
ابتدا تعریف نقد:
نقد یعنی بیان قوت ها و تقص های یک موضوع بدون هیچ قضاوتی.
وقتی ما یک فیلم استراتژیک را نقد میکنیم باید بدانیم که هدف نهایی ما یافتن پیام نهایی است پس ضمن آنکه به مسائل دیگر توجه میکنیم نباید بگذاریم که دیگر مسائل ما را به حاشیه ببرد.
قبل از آنکه یک فیلم استراتژیک را نقد کنیم ابتدا باید اطمینان یابیم که این فیلم استراتژیک هست یا خیر.برای این منظور 3 راه کلی پیشنهاد میگردد:
1.شناسایی سازندگان و سفارش دهندگان فیلم،
2.شناسایی مخاطبان فیلم و کمیت آنها،
3.شناسایی تاثیر فیلم بر مخاطبان خود.
پس از اطمینان از استراتژیک بودن آن گامهای زیر را دنبال میکنیم:
گام اول:
برای نقد یک فیلم استراتژیک اولین گام خوب دیدن فیلم است.خوب دیدن به معنی چندبار دیدن نیست بلکه یعنی بی آنکه اسیر احساسات و هیجانات خود شوید و به اصطلاح از فیلم لذت ببرید بتوانید فیلم را ببینید.تاکید میکنم خوب دیدن نه خوب شنیدن یا خوب احساس کردن چون سینما هنر تصویر است.برای اینکار چند راه را پیشنهاد میکنم البته چنانچه دوستان نیز راههای دیگری را نیز تجربه کرده اند و موفق بوده است حتما پیشنهاد نمایند:
1.در هنگام دیدن فیلم قلم و کاغذ داشته باشید و نکاتی که در همان لحظه به نظرتان میرسد یادداشت کنید.
2.هرگاه احساس کردید دنیای فیلم شما را جذب کرده است با توقف فیلم در صورت امکان سعی کنید خود را چند دقیقه ای از آن فضا دور سازید.
3.در قالب و ژانرهایی که از تکنیک غافلگیری استفاده میشود(مثل ژانر وحشت) حتما پس از هر بار استفاده از این تکنیک فیلم را متوقف و تمامی نکات موجود در این نما را یادداشت کنید.
4.سعی کنید از همان ابتدا داستان را بصورت خطی در ذهنتان بسازید و یادداشت کنید این کار در مورد فیلمهایی که داستان یا روایت خطی ندارند بسیار موثر است.
5.هرگز سعی نکنید احساس خود را از یک نما به عنوان استنباط خود استفاده کنید حتما به یاد داشته باشید که استنباط حاصل جستجو و درک کامل موضوع از هر جنبه ای است در غیر اینصورت استنباط باطل یا ناقص است.
6. در مورد نماهای خشن حتما دلیل خشونت و شخصیتهای درگیر خشونت را ذکر کنید،این موضوع در مورد صحنه های عاطفی نیز صادق است.
7.از یافتن ما به ازای خارجی برای شخصیتها در لحظه دیدن فیلم اجتناب کنید زیرا اینکار استنباط شما را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
8.نقشهای قهرمان و ضد قهرمان را پیدا کنید و تمامی خصوصیات آنها از قبیل خصوصیات روانی نظیر هدف و نیت و خصوصیات ظاهری نظیر نوع لباس پوشیدن و رفتار و گفتار را یادداشت کنید.
9.لحظات شکست قهرمان و دلایل آن را پیدا نموده و ذکر کنید.
10.نما های پایانی و آغازی فیلم را با دقت بیشتری بررسی نمایید.
با بکار گیری این روشها قادر خواهیم بود تا موثر تر فیلمی را ببینیم.یادمان باشد که هر گام زیر بنای گامهای بعدی است پس در برداشتن هر گام با دقت و ظرافت بیشتری عمل کنید.مهم نیست چقدر طول میکشد،یادمان باشد که تحلیل کامل و کم نقص نیازمند دقت زیادی است.در بارهای اول ممکن است دشوار به نظر بیاید اما با تکرار بیشتر به سهولت بیشتری قادر به انجام آن هستید.
داده های بدست آمده از گام اول زیر بنای گام دوم را تشکیل میدهد.که انشاءالله اشاره خواهیم کرد.

انشاءالله ادامه دارد...

[masonryfree]

سلام علیکم
به موارد بسیار خوبی اشاره کردید به خصوص مورد اولی یعنی یادداشت برداری، که شخصا آن را امتحان کرده ام و به نظرم یک تیرو دونشان است: هم نکات مهم ثبت می شود و هم درگیری با جو فیلم را محدود می کند.
اما یک نکته؛ با این که خوب دیدن چندبار دیدن نیست اما معمولا دریافت همه ی نکات فیلم(یا حتی مقدار قابل توجهی از آن ها) در بار اول، آن هم در فیلم های استراتژیک که فکر می کنم طوری ساخته می شوند که مخاطب به شدت درگیر شده و هم ذات پنداری با شخصیت های فیلم و مشارکت عاطفی در موقعیت های تراژیک یا سایر موقعیت های فیلم اجازه ی تفکر عمیق را به او نمی دهد، انتظار زیادی است؛ به همین خاطر به نظر گام دیگر می تواند تماشای فیلم برای حداقل دوبار باشد.
و راه دیگر این که چون معمولا در فیلم های هالیوودی به میزانسن توجه بسیار بسیار زیادی می شود و معمولا نکاتی را در موقعیت های حساس داستان در نقاطی از تصویر که مورد توجه نیست جا می دهند حال چه از لحاظ نورپردازی و چه دکور یا عبور و مرور افراد و... ، بهتر است فیلم را در این موقعیت ها پاوز کنیم و به گوشه های تصویر و جاهایی که نقطه ی طلایی محسوب نمی شوند دقت کنیم.

[asier]

سلام دوستان
امیدوارم تا اینجای بحث مفید بوده باشد.در ابتدای بحث ضمن تشکر بسیار از دوست عزیزم masonryfree ،نظرات دوستمان را به ادامه بحث قبلی اصافه میکنم:
11.گام دیگر می تواند تماشای فیلم برای حداقل دوبار باشد.

12.نکاتی را در موقعیت های حساس داستان در نقاطی از تصویر که مورد توجه نیست جا می دهند حال چه از لحاظ نورپردازی و چه دکور یا عبور و مرور افراد و... ، بهتر است فیلم را در این موقعیت ها پاوز کنیم و به گوشه های تصویر و جاهایی که نقطه ی طلایی محسوب نمی شوند دقت کنیم.

اما ادامه مبحث: در گام اول ما آموختیم که چگونه اطلاعات لازم را از درون فیلم استخراج کنیم.اما این اطلاعات خام هستند و بصورت پراکنده هستند برای آنکه ما اطلاعات را قابل بهره برداری نماییم نیازند این هستیم تا به ترتیبی معقول و دقیق و ویژه آنها را مرتب کنیم.پس گام دوم مرتب کردن اطلاعات و یادداشتهاست.
گام دوم:
ما باید یادداشتهایمان را مرتب کنیم اما چگونه؟ترتیب رایج در مرتب سازی به قراری که میاید است اما اینجانب اعتقاد دارم راههای متنوع تر و آسان تر و سریع تری نیز هست که ان شاءالله دوستان نیز تجربیات خودشان را در این بخش در اختیار دیگران قرار دهند.اما در اینجا 2 روش مرتب سازی را بحث میکنم که رایج تر هستند چنانچه دوستان حرفه ای تر بودند و روشهای سریعتری خواستند حتما پاسخ خواهم داد.
روش اول:من میگویم،من میبینیم(I say,I see)
شما در این روش یاد داشتهایتان را میخوانید فقط یادداشتهایتان.آنگاه داستان فیلم را با همان خصوصیات قهرمانها که نوشتید.بار دیگر بنویسید اما تصویری.مثال:داستان فیلم عشق پسری به دختری که نا کام میماند.شما میخواهید بخشی از یک صحنه رویارویی دختر و پسر را با تصور خودش از شخصیتها و داستان با ذهنیت خودش و بی توجه به فیلم مینوسد مثلا دختر به پسر چگونه ابراز علاقه میکند کاملا با تصاویر و ذهنیت تصویری ،بعد در نهایت شما یک فیلمنامه ابتدایی دارید.پس از این قسمت وارد گام سوم میشوید.
روش دوم:دنبال حفره بگرد(search the hole)
شما در این روش داستانی را که یادداشت کردید بخوانید و به دنبال یک سوال بی پاسخ در داستان باشید چرا بیاورید و پاسخش را جستجو کنید اگر پاسخ غیر منطقی بود رد کنید و منطقی پیدا کنید و اگر پاسخ نبود حفره را پیدا کردید.مثال:داستان همان مثال قبل.در یادداشت داریم که پسر به دختر در باغ پیشنهاد ازدواج میدهد.چرا بیاورید که چرا باغ و پاسخ را جستجو کنید البته در خود فیلم.پس از پیدا کردن حفره شما وارد گام بعد میشوید.
دوستان عزیز استدعا دارم اگر فیلم استراتژیکی که بطور عام مخاطب داشته و اکثریت دیده اند بفرمایند تا در مثالها از آن استفاده میکنیم و همزمان نیز یک فیلم را بطور کاربردی نقد میکنیم تا دوستان نیز استفاده کنند.
اما یک سوال مهم در پایان این دوگام پیش میاید:
همه مسایل در نقد فیلمهای استراتژیک مبتنی بر مشاهده است یا اطلاعات خارجی؟
منتظر پاسختان هستم.

لطفا دوستان مشارکت کنند.

در پناه حق...

[فرهاد]

سلام
مثل همیشه از خوندن نوشته های شما دوست عزیز لذت بردم
من منتظر ادامه مبحث و ورود به گام سوم هستم و امیدوارم هر چه زودتر وارد بحث درباره ی گام سوم شویم

و اما پاسخی کوتاه به سوال شما

کد PHP:

همه مسایل در نقد فیلمهای استراتژیک مبتنی بر مشاهده است یا اطلاعات خارجی؟ 


مطمئنا نقد یک فیلم بدون مشاهده و دریافت مضمون فیلم غیر ممکن هست و در کنار این ادامه دادن به این نقد و بسط دادن و نتیجه گیری از آن نیازمند به اطلاعات خارج از فیلم هست.
و این اطلاعات خارجی میتواند شامل هر چیزی باشد که بر نحوه نگرش و دید ما نسبت به نقد یک فیلم تاثیر میگذارد.

در مورد یک فیلم که از پایه شروع به نقدش کنیم من یکی از 2 فیلم رهایی در شاوشنگ یا باشگاه مشت زنی را پیشنهاد میدم البته از دیگر دوستان هم خواهش میکنم که بیایند و حداقل یک نظر جزئی بدهند.

آسیر جان ما منتظر شروع نقد یک فیلم از پایه هستیم که با کمک شما و دیگر دوستان حداقل یک مسیری ثابت و پایه ای برای نقد فیلم های استراتژیک بسازیم که در آینده همچون چراغ راهنمایی به ما و ایندگانی که این تایپیک را میخوانند کمک کند.
با تشکر

[asier]

سلام دوست من

(۱۵/آذر/۸۹ ۲۰:۵۱)فرهاد نوشته است:  مطمئنا نقد یک فیلم بدون مشاهده و دریافت مضمون فیلم غیر ممکن هست و در کنار این ادامه دادن به این نقد و بسط دادن و نتیجه گیری از آن نیازمند به اطلاعات خارج از فیلم هست.
و این اطلاعات خارجی میتواند شامل هر چیزی باشد که بر نحوه نگرش و دید ما نسبت به نقد یک فیلم تاثیر میگذارد.

پاسخ شما درست است و من این پاسخ شما را به دلیل درک درست شما از مباحث انتقادی میدانم.پاسخ شما را با این جمله تام و تمام میکنم.ما همواره باید مثل همانهایی فکر کنیم که میخواهیم رسوایشان سازیم.این تنها راه رسیدن به جواب است.

(۱۵/آذر/۸۹ ۲۰:۵۱)فرهاد نوشته است:  در مورد یک فیلم که از پایه شروع به نقدش کنیم من یکی از 2 فیلم رهایی در شاوشنگ یا باشگاه مشت زنی را پیشنهاد میدم البته از دیگر دوستان هم خواهش میکنم که بیایند و حداقل یک نظر جزئی بدهند.

رهایی از شائوشنگ فیلم خوبی است و میتواند مخصوصا به عنوان فیلمی که به شما نشان دهد چطور میشود بدون تنازع خیر و شر فیلم ساخت (مثل ارباب حلقه ها)بکار آید.نظر شخصی من فیلم شغل ایتالیایی است.همچنین فیلم عنکبوت میاید و فیلم عجیب مکعب هم گزینه خوبی است.پیشنهاد میکنم دوستان فیلمها را پیشنهاد کنند تا در مورد یکی به توافق برسیم.بهرحال این موضوع بسیار لازم به نظر میرسد.

(۱۵/آذر/۸۹ ۲۰:۵۱)فرهاد نوشته است:  آسیر جان ما منتظر شروع نقد یک فیلم از پایه هستیم که با کمک شما و دیگر دوستان حداقل یک مسیری ثابت و پایه ای برای نقد فیلم های استراتژیک بسازیم که در آینده همچون چراغ راهنمایی به ما و ایندگانی که این تایپیک را میخوانند کمک کند.

من نیز منتظر اظهار نظر دوستانم زیرا اینجا تالار گفتگوست نه کلاس درس یا منبر موعظه.
یادمان باشد:
مستمع،صاحب سخن را به وجد آورد.

[جوینده حق]

سلام به همه دوستان
به نظر من فیلم سه گانه "مکعب" برای شروع نقد، گزینه خیلی خوبی باشد. این فیلم واقعا عجیب است چه از نظر محتوایی و حتی از نظر موضوعات ساخت یک فیلم هم عجیب است. مثلا این سه فیلم توسط سه کارگردان مختلف ساخته شده اند و ترتیب آنها اینگونه است: "مکعب" ، "مکعب2" و "مکعب0"
من هرسه را دیده ام و نقدهای آنها هم خواندم، البته نقدهای مختلفی برای آنها وجود دارد که هرکدام به جنبه ای از آنها اشاره میکند. فیلمنامه، محیط فیلم، نتیجه فیلم همگی جالب هستند.
خوشحال میشوم که اگر این چنین فیلمی گام به گام به صورت استراتژیک نقد شود.
منتظرتان هستیم.
یاعلی.

[masonryfree]

سلام

من سعی کردم فیلم «وکیل مدافع شیطان» رو با روش گفته شده ببینم، البته گام اول رو ذهنی انجام دادم و ننوشتم شاید هم به خاطر همین تنبلی نتونستم حفره ای پیدا کنم!! تنها چیزی که پیدا کردم این بود در این فیلم خدا به هیچ وجه از خودش دفاع نمی کنه(حالا یا از سر بی تفاوتی وارد مسائل نمی شه یا اون طور که از آموزه های تورات و انجیل انتظار میره توانایی دفاع از خودش رو نداره.) و این موضوع اون جا خودش رو کامل نشون میده که در کلیسه آل پاچینو(همون شیطان) در حالی که به تصویر مسیح که روی نقاشی های سقف کلیساست نگاه میکنه و با حالتی که نشان از به مبارزه طلبیدن خدا یا مقهور کردن او داره، دستش رو توی آب میزند و آب جوش می آورد و باقی داستان.

حالا نمیدونم چیزی که گفتم اصلا حفره حساب میشه یا نه، چون اگر بخواهیم مثل اون ها فکر کنیم این اصلا عجیب نیست که خدا در امور انسان خیلی دخالتی نمیکنه.

همه ی فیلم هایی که دوستان پیشنهاد دادن فیلم های خوبی هستن البته تا جایی که من می دونم مکعب دو تا ساخت داره و اگر این انتخاب شد لطفا بگویید کدوم ساخت.
من ترجیح میدم برای این که بحث ارباب حلقه هام ناتموم نمونه(این طوری به درسهامون هم میرسیم)، همون رو ادامه بدیم و اگر دوستان موافق نباشن، انتخاب های بعدی من به ترتیب این هاست: مکعب، رهایی از شائوشنگ، شغل ایتالیایی
لطفا اگر لینک دانلود فیلم ها رو هم دیدین بگذارید چون تا تهیه کنیم کمی طول میکشه.

[Admirer]

سلام بر دوستان!

حقیر قصد داشتم تاپیکی رو با همین مضمون اخیرا ایجاد کنم! ولی با توجه به این که دوستمون آسیر دوباره فعال شدن مواردی

که مد نظرم بود رو همین جا عنوان می کنم تا بیشتر مورد بحث قرار بگیره!

دوست دارم بحث رو با چند تا سوال شروع کنم :

1. لزوم نقد استراتژیک چیست؟ ایا نقد استراتژیک را نمی توان تحمیل دیدگاه یک نفر به سایرین دانست؟

2. چرا نباید گذاشت که هر کس با افق دید خودش به یک فیلم نگاه کند؟ و چرا نباید اجازه داد که برداشت های نسبی در ارتباط با سینما

برای هر بیننده وجود داشته باشند؟

3. چرا یک کارگردان باید فیلم استراتژیک بسازد؟ و چرا باید تاکتیک های فکری خودش را بروز دهد تا دشمن از آن با خبر شود؟

4. به نظر شما مهم ترین بخش فیلم بار روانی آن نیست؟ چه رابطه ای بین روانشناسی و نقد استراتژیک وجود دارد؟

5. چه فیلم هایی استراتژیک محسوب می شوند؟

6. موضع ما باید در برابر فیلم های غیر استراتژیک چگونه باشد؟ آیا نباید نقد و بررسی شوند؟

7. چرا سینما استراتژیک شمشیر دو لبه است؟

امیدوارم که یه بحث پایه ای خوب رو داشته باشیم!

موفق بمانید و در پناه حق

[asier]

دوست عزیز لطفا از ابتدای بحث پست های اینجانب را مطالعه بفرمایید بسیاری از سوالات مطروحه از جانب شما پاسخ داده شده است.
لطفا پس از مطالعه دوباره هر سوالی داشتید مطرح بفرمایید تا بنده پاسخ وافی و کافی را خدمتتان عرض نمایم.
در پناه حق