ترس از گناهان يا اميد به رحمت خداوند؟؟ خوف و رجا

[مصطفي مازح7610]

بسم الله الرحمن الرحیم

شاید شما هم مواجه شده باشید با افرادی که از نظر روحی بیش از اندازه تاکید دارن به اینکه اعمالشون ناقصه وگناه کردن و تصورشون اینه که قطعا مورد عذاب الهی واقع میشن .

در طرف مقابل افرادی وجود دارن که به شدت روی رحمت الهی تکیه میکنن و تصورشون اینه که رحمت الهی قطعا شامل حالشون میشه و لازم نیست خیلی نگران باشن، .

اما واقعا حالت روحی ما چطور باید باشه ؟ کدوم طرف درسته؟

بیشتر رحمت الهی رو به خودمون تلقین کنیم یاگناهامون و ناقص بودن اعمال و اخلاص نداشتن و... رو به خودمون گوشزد کنیم؟




این بحثی بسیار مهم و دقیق در بحث رشد اخلاقی و معنوی و تربیت دینی است که در دین با عنوان بحث خوف و رجا مطرح شده.

اگر خوف ما زیاد باشه باعث نا امیدی ما از رحمت الهی خواهد شد حتی در برخی موارد ممکنه فرد از تلاش برای کسب رضای الهی هم دست برداره و از طرفی رجا و امید به تنهایی و بدون خوف هم میتونه باعث بی خیالی و بی مبالاتی در کارها بشه و فرد به راحتی به خودش اجازه گناه بده

امام صادق عليه السلام به نقل از پدر بزرگوارش فرموده است : انّه ليس من عبد مؤمن إلّا و فى قلبه نوران : نور خيفة و نور رجاء ، لو وزن هذا ، لم يزد على هذا ولو وزن هذا ، لم يزد على هذا

در قلب هر مؤمن ، دو نور وجود دارد : نورى از ترس و نورى از رجا ، كه اگر با هم در ترازو نهاده شوند ، هيچ كدام از ديگرى بيشتر نخواهد بود

البته افرادی که از این حالت تعادل خارج شده اند باید متناسب با حالت روحی خود طرفی را که در درون خود ضیف تر می بینند تاکید و تلقین وتفکر و مطالعه کنن تا حالت تعادل برگرده و مسیر رشدشون هموار بشه.

وبه قول محققی

خوف ، داروى غفلت است و رجا ، معالج يأس ، بايد ديد كه كدام يك از اين دو بيمارى ، بر قلب عارض شده است تا داروى مناسبش استعمال شود.

[عبدالرحمن]

بسم الله الرحمن الرحیم

با تشکر از مصطفی

یک نکته ای که یک عزیزی گفتند

سوال:از کجا بدانیم خوف و رجای مفید داریم یا مضر؟

جواب:اگر آن حالت رجا شما را به عبادت تشویق کرد و آن خوف شما را از حرام بازداشت این حالت مفید است

ولی اگر حالت رجا شما را به سستی یا حتی گناه یا عُجب وادار کرد باید اعلام خطر کرد

[راسخون]

(۳۰/آبان/۹۲ ۲۳:۱۵)تلمیخا نوشته است:  بسم الله الرحمن الرحیم

با تشکر از مصطفی

یک نکته ای که یک عزیزی گفتند

سوال:از کجا بدانیم خوف و رجای مفید داریم یا مضر؟

جواب:اگر آن حالت رجا شما را به عبادت تشویق کرد و آن خوف شما را از حرام بازداشت این حالت مفید است

ولی اگر حالت رجا شما را به سستی یا حتی گناه یا عُجب وادار کرد باید اعلام خطر کرد

بسم الله الرحمن الرحیم

با سلام و با سپاس از کاربر گرامی "مصطفی مازخ 7610 " به جهت بحثی که ایجاد کردند.
نام کاربری ایشون همنام شهید مازح هست که طیّ اجرای عملیات انتحاری ترور سلمان رشدی ملعون، در این راه، به شهادت رسیدند [ولی 7610 نمیدونم به چی برمی گرده !]
متأسفانه هنوز قادر به امتیاز دادن نیستم. خیلی امضاشون چشمو گرفته

در مورد خوف و رجائی هم که کاربر فوق، بهش اشاره کردند باید گفت این دو مقوله باید در کنار هم در نظر گرفته شوند نه اینگونه جدا از هم. از طرفی شخصی که خوف و رجاء به فرم فوق را دارد، انگیزه اش از رجاء چیست؟؟؟ ، از خوف چیست؟؟؟
آیا کسی که صرفاً رجائی دارد که وی را به عبادت تشویق کند، دارای خوف هم هست؟؟؟
و آیا کسی که خوفی دارد که صرفاً وی را از حرام باز می دارد دارای رجاء هم هست؟؟؟
[ در این باره، به ارسال اول، توجه کنید]
به این معنا که یک Tradeoff و توازن می بایست بین آنها برقرار کنیم و از طرفی هم داریم: "خیر الأمور أوسطها"
حوزه خوف و رجاء دو مجموعه از انگیزه و عامل تحرک هستند، یکی پیش رونده و جلو بَرَنده و دیگری بازدارنده.
واضح است که خوف و رجاء مانند دو بال هستند که یکی بدون دیگری، امکان صعود را نمی دهد.
پس سوال اینست که: چگونه می توان در عین رجاء، خوف داشت و یا در عین خوف، رجاء داشت؟؟؟
به این سوال بپردازید، ان شاء الله بنده هم خدمت می رسم.

[راسخون]

بسم الله الرحمن الرحیم

با سلام

پیرو ارسال قبلی، یک مصداق میارم.
یک هدف رو انتخاب می کنیم. برای رسیدن به این هدف سکّوهای پرتاب بسیاری هست. همه این سکوها، به نوعی حالت رجاء رو به وجود میارن و دارای بار مثبت و جلوبَرَنده هستند. به عنوان مثال، در راستای رسیدن به هدف، اعتقاد به اینکه "ما مأمور به وظیفه هستیم نه نتیجه"، یک عامل رجاء محسوب میشه [نقش تشویقی داره و انگیزه می ده]. در مقابل حق نداریم از هر طریق ممکن، استفاده کنیم تا به هدف برسیم. به عنوان مثال، اعتقاد به اینکه "هدف، وسیله را توجیح نمی کند" یک عامل خوف محسوب میشه [نقش بازدارندگی داره].
عوامل رجاء گاهی حین یک عمل خداپسندانه رخ می ده، نظیر امدادهای الهی که جلوبَرَنده اون عمل هستند و در مقابل حین انجام یک عمل ناپسند، عقوبت خاصی هم ممکنه اتفاق بیفته که باعث خوف بشه و بازدارنده باشه.
رسیدن به حالتی که می گویند بین خوف و رجاء می باشد، به معنای اینکه آن حالت هیچ یک یا ترکیبی از این دو مفهوم [خوف و رجاء] می باشد نیست بلکه در نظرگرفتن این دو مفهوم با یکدیگر و رعایت هر دوی آنهاست. با توجه به مثال فوق، به معناست که شما هدف خود را اتّخاذ کنید، امید [رجاء] به رسیدن به آن هدف داشته باشید، برای رسیدن به آن تمام تلاش خود را به کار گیرید و در عین حال، مراقب باشید [خوف] که از طُرُق ناصحیح اقدام به رسیدن یا حتی زودتر رسیدن به آن هدف نکنید.
پس نتیجه ای که حاصل می شود اینست که مرز خوف و رجاء، با توجه به منش، روش و اعتقادات اشخاص، متفاوت است و به این مقولات بستگی دارد ولی چیزی که واضح است اینست که بهترین حالت، همان داشتن خوف و رجاء با یکدیگر، [به فُرمی که در بالا به آن اشاره شد] می باشد. لذا اگر شخصی خواهان رسیدن به چنین حالتیست می بایست بر روی بینش و جهان بینی خود کار کند تا تعادل، میان این دو حالت، حفظ شود. اعتقاد به لطف خدای متعال و همچنین عقوبت او یا همان فلسفه وجود بهشت و جهنم نیز به همین موضوع اشاره دارد.

برقرار و بر مدار باشید.