شطرنج.....

[رهگذر.]

سلام

رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) فرمودند:

شما را از بازی با نرد و شطرنج و ورق و نواختن در طبل و عود و طنبور و استفاده بردن از تار و سه تار همچنین خرید و فروش آنها نهی میکنم.

(ترجمه من لا یحضره الفقیه جلد 5صفحه 309 ، امالی شیخ صدوق صفحه 424 مجلس شصت و ششم ، فروع کافی ، مستدرک الوسائل کتاب تجارت باب 79 ، گناهان کبیره جلد 1 صفحه 285)

نظر امام جعفر صادق علیه السلام درباره شطرنج
اما شطرنج ، پس نگاه داشتن آن كفر است و بازى كردن با آن شرك و ياد دادنش بكسى گناه كبيره هلاك كننده است و سلام كردن بر كسيكه بازى كند گناه است و كسيكه دست درميان آن گرداند چنان است كه دست درميان گوشت خوك گرداند و كسى كه نظر بسوى آن كند چنان است كه بفرج مادر خود نظر كند.

منبع: حلیه المتقین علامه مجلسی

حالا چرا شطرنج در کشور آزاد هست و فدراسیون دارد ؟
و

چرا حضرت امام بازی با شطرنج را که قبلا حرام بود حلال کردند؟
امام(رحمة الله علیه) موسیقی مطرب را حرام می‏داند. ایشان در رابطه با شطرنج هم فرموده‏اند:اگر شطرنج از ابزار قمار خارج شده و به یک ورزش ذهنی تبدیل شده باشد، حلال است. اما این که آیا شطرنج وسیله قمار است یا ورزش، موکول به تشخیص عرف است.
درباره تغییر حکم آن گفتنی است که طبق نظر فقها اگر موضوع حکم تغییر کند، حکم آن نیز عوض می‏شود. بنابراین تبدیل شطرنج به ورزش فکری آن را از موضوع آلت قمار بودن خارج ساخته و به تبع تغییر موضوع، حکم آن نیز عوض می‏شود؛ زیرا احکام الهی تابع موضوعات خود می‏باشند.
مشکل کجاست ایا این احادیث نیاز به تفسیر دارند؟
چرا برخی از مراجع گفتن حرامه ولی امام خمینی (رحمة الله علیه) اونو آزاد کرده ؟
مثال
نظر آیت الله سیستانی در مورد شطرنج و تخته نرد:

سؤال: بازى كردن با شطرنج و نرد بدون برد و باخت چه حكمى دارد و كلا اگر عرف جامعه وسيله اى را آلت قمار نداند كافى است يا در تشخيص آلت قمار نظر مرجع تقليد شرط است؟

پاسخ: بازى با شطرنج و تخته نرد گرچه بدون برد و باخت هم باشد حرام است و همچنين بازى با آلاتى كه در عرف محل از آلات قمار شمرده شود چنانچه بدون برد و باخت باشد بنابر احتياط واجب جايز نيست.
**

سئوال: حکم بازی با شطرنج و تخته نرد چیست؟
جواب: بازی با آلات قمار مثل شطرنج و پاسور مطلقا" حرام است ؛ یعنی ، چه با برد و باخت و چه بدون آن و حكم با عملكرد افراد یاگروه ها عوض نمی شود، ( استفتا از دفتر آیت الله سید یوسف مدنی تبریزی ).
**

سئوال: استفاده از آلات قمار به قصد بازی و سرگرمی بدون شرط بندی چه حکمی دارد؟

جواب: بازی با آلات قمار مطلقا" ( یعنی چه برد یا باخت در كار باشد یا نباشد ) حرام است ولی شطرنج و پاسور اگر در عرف متدین جامعه از آلت قمار بودن خارج شده باشد و برد و باختی هم در كار نباشد اشكال ندارد، ( جامع المسایل آیت الله فاضل ، ج 1، س 951 و 952 ).

**

سئوال: اگر کسی یکی از آلات قمار مانند تخته نرد را به ما هدیه داد آیا می شود آن را به عنوان یادگاری نگهداشت؟
جواب: باید عین آن را از بین ببرد ولو با شكستن باشد .

**
بازی با وسایل سرگرمی از جمله پاسور چه حکمی دارد؟آیا بازی با آنها برای سرگرمی و بدوم شرط بندی جایز است؟
جواب: بازی با چیزی كه عرفا از آلات قمار محسوب می شود، مطلقا حرام است هر چند برای سرگرمی و بدون شرطبندی باشد .( اجوبه الاستفتاات ، ج 2، ص 16، تهران : انتشارات بین المللی الهدی ، چ اول ، 1380 )

**

حکم بازی با شطرنج و تخته نرد بدون شرط برد و باخت چیست؟
جواب: حرام بودن بازی با تخته نرد و ورق مورد اتفاق مراجع بوده و منوط به برد یا باخت نیست .

فتوای آیت الله بهجت:

بازی کردن با آلات قمار از قبیل نرد، پاسور، شطرنج، با برد و باخت حرام قطعی است و بدون برد و باخت احتیاط در ترک است و در شطرنج احتیاط اشد است.

آیة الله گلپایگانی (رحمة الله علیه) :

بازی کردن با آلات قمار مثل نرد , شطرنج , و پاسور حرام است اگر چه قصد برد و باخت در کار نباشد.مجمع المسائل صفحه 11 سوال 2 ( احکام روابط زن و مرد و مسائل اجتماعی آنان , صفحه 140 )

آیت الله سیستانی :

بازی با شطرنج مطلقا حرام است.مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع تقلید صفحه

[laanbar1-2-3]

[quote='عبدالرحمن'
از حدیث نتیجه مورد نظرتون رو استخراج نکنید

دوست عزيز شما چقدر سريع موضع مي گيري اگر در مقابل نتيجه گيري من است مشكلي نداره ولي اميدوارم در مقابل سخن معصوم نباشه.


اولاً: اين حديث در كتب معتبر شيعه آمده و ميتوانيد در مورد سنديت آن به راحتي تحقيق نماييد

ثانياً: در اين حديث به طور واضح بيان شده است و به راحتي از ظاهر آن مي توان به تيجه مورد نظر رسيد

يزيد ملعون در مجلسي كه سر مطهر امام حسين (علیه السلام) بوده شطرج بازي ميكرده و شراب زهر مار مي كرده است
امام رضا(علیه السلام) به ما شيعيان ضمن بيان اين واقعه تاسف بار ما را از نوشيدن شراب و بازي شطرنج منع كرده اند.

در نتيجه براي من كه پيرو قران و عترت هستم سخن اين امام دليلي كافي براي حرمت شطرنج مي باشد.

ضمناً من هم حديث فامالحوادث الواقعه............... را قبول دارم.

[عبدالرحمن]

شما مجتهد هستید؟

.

[laanbar1-2-3]

(۵/بهمن/۹۲ ۱۲:۰۵)عبدالرحمن نوشته است:  شما مجتهد هستید؟

.

خير بنده هرگز چنين ادعايي ندارم
با اين وجود كه شما پيش مي رويد بايد دور و بر تمام احاديث معصومين را خط بكشيم و كسي ديگر سراغ كتابهاي حديث نرود ......


لطفاً اين قسمت حديث را پيش يك نفر كه مسلط به زبان عربي ميباشد و شما قبولش داريد ببريد تا برايتان ترجه كند:

...فمن كان من شيعتنا فليتورع

عن شرب الفقاع و اللعب بالشطرنج...

[عبدالرحمن]

نقل قول:در نتيجه براي من كه پيرو قران و عترت هستم سخن اين امام دليلي كافي براي حرمت شطرنج مي باشد.

شما اینجا اجتهاد کردید در حالی که مجاز نبودید

میخواید براتون حدیث بیارم که خلاف خیلی از کاراتون نتیجه میده؟

مجتهد کارش همینه

شما برید درس بخونید و تا آخرش برید کسی چیزی نگفت خیلی هم خوبه

در مورد حدیث مذکور هم حتما مراجع زودتر از شما این حدیث رو دیدند

پس حتما یه دلیلی داره

استفاده اینطوری از احادیث ممکنه خطرناک باشه

چون متاسفانه بعضی آقایون (نه شما) به این جاها که میرسند میگن ما پیرو معصومیم و لاغیر

یجورایی میزارن تو منگنه

[laanbar1-2-3]

(۵/بهمن/۹۲ ۱۲:۲۵)عبدالرحمن نوشته است:  در مورد حدیث مذکور هم حتما مراجع زودتر از شما این حدیث رو دیدند

ما در مورد مراجع عظام نميتوانيم قضاوت كنيم كه آيا حديث را ديده اند يا نه، يا از آن در صدور فتوا استفاده كرده اند يا نه و در مورد چيزي كه نمي دانيم اظهار نظر نمي كنيم.


فكر مي كنم بايد اين حديث را شخصي مثل استاد رائفي پور بياد بگه تا ما قبول كنيم!!!!


استاد رائفي پور در چندين سخراني اشان گفته اند: ....يزيد شراب مي خورد امام حسين(علیه السلام) نمي خورد، در نتيجه ماهم شراب نمي خوريم!

(۵/بهمن/۹۲ ۱۲:۲۵)عبدالرحمن نوشته است:  

میخواید براتون حدیث بیارم که خلاف خیلی از کاراتون نتیجه میده؟

اگر ممكنه به صورت پيام خصوصي چد مورد را بفرستيد

[aboutorab]

(۵/بهمن/۹۲ ۱۲:۰۵)عبدالرحمن نوشته است:  شما مجتهد هستید؟

.

سلام بر برادر عبدالرحمن
این از اون سوالهاس ها هست ها.
وقتی قافیه تنگ آید /
شاعر به ..........آید /
ان شاءالله خیره
موفق باشید
یا علی علیه السلام

[قلب]

سلام
جاهایی از نوشته شما رو که بولد کردم درست نمیدونم.
البته فرجام همه کارها رو خدا می کنه و سیستم علت و معلول وجود داره و خود خداوند این سیستم رو آفریده.
فکر نکنم احتمال شرک باشه .؟؟؟
البته در سیستمهای نظامی هم ما تئوری بازیها رو داریم که تا حدی پیش بینی میشه کرد و حتی در سیاست میشه پیش بینی کرد ولی تا خدا نخواهد نمیشه ولی پیش بینی مثل پیش گویی وجود داره ولی خب 100 در 100 نیست.
در علوم غریبه هم تا حدی میشه پیش بینی کرد.
البته این حرفها باعث نمیشه که خداوند محدود بشه.
شانس هم یه کلمه فرانسویه فکر کنم.

بقیه حرفهاتون رو قبول دارم.

(۴/بهمن/۹۲ ۲۳:۲۰)درست پسند نوشته است:  گرامیان: تمام جملات زیر بسیار به دقت نوشته شده‌اند. خواهشمند است بسیار به دقت بخوانید.

شطرنج و حرکات بعدی:
با دید اسلامی، یکی از اصلی‌ترین نکات منفی شطرنج(و شاید اصلی‌ترین آنها) اینه که برای رخ دادن وقایع بصورت حتمی برنامه‌ریزی میشه، و این نگاه رو در فردی که بازی میکنه تقویت میکنه. در دنیای واقعی ممکنه با فکر کردن بشه حدس زد که چه خواهد شد، و در بسیاری جاها بخصوص در سیاست استفاده کرد، اما اگر ذره‌ای بخوایم این حدس‌ها رو بدین معنا تلقی کنیم که ما درباره‌ی اینکه چه خواهد شد به دانشی دست یافته‌ایم، دچار شرک شده‌ایم.

فرجام تمام کارها یکسره از آن خداست، و هیچکس را در امر خویش شریک نمی‌گرداند.

کسی که در مورد فرجام کارها قول بده، داره قول میده که خداوند حتماً چنین فرمانی خواهد داد، یا اینکه چنین چیزی بدون فرمان او هم ممکن است، پس در فرمان و امر خداوند برای او شریک قرار داده. حتی در مورد محاسبه‌ی احتمال وقوع اتفاقات هم اگر با این دید انجام بشه که عواملی که محتمل می‌پنداریم به واقع معین‌کننده‌ی نتیجه هستند، باز هم شرک هست.

شطرنج واقعی:
البته میشه از منظر کسانی که در جریانات زندگی قرار دارند اسم بعضی اتفاقات رو شانس گذاشت، ولی در واقع چیزهای بظاهر شانسی هم جزئی از تقدیری هستند که ممکنه نشانه‌ای و راهی به حقیقت به ما بنمایند(مثل اتفاقاتی که باعث پیشرفت علم میشن) یا ممکنه فریبندگی‌ای نشونمون بدن تا ما رو از حقیقت دور کنن(مثل اتفاقاتی که باعث جذابیت یه سرگرمی بی‌فایده بشن). همه‌چیز به فرمان خداوند است و آنچه که اتفاق میفته مطابق تقدیر خداوند هست. ممکنه این تقدیر در گذشته نوشته شده باشه، یا ممکنه درست پیش از لحظه‌ی وقوع نوشته شده باشه. تقدیر هر فرد اعم از «توفیق یا عدم توفیق در انجام افعال، و نیز تأثیری که از افعال دیگران و محیط می‌پذیره» براساس عدالت و رحمت خداوند و به نسبت انتخابهای خودش نوشته میشه. یعنی اموری که از پیش مقدر شده‌اند دیگر وابسته به انتخابهای بعدی نخواهند بود، بلکه باعث میشن انتخابهای افراد یا اثرات انتخابهاشون محدود بشن تا خودشون بدون دگرگونی محقق بشن. در هر انتخاب، خداوند است که در اول، انتخابهایی که افراد دارند رو بهشون میده، و بعد در آخر، انتخابهاشون رو بصورت چیزی که حتماً به وقوع می‌پیونده می‌نویسه و فرمان به شدنش میده.

اوست اول و آخر

می‌فرمایید «چکار به شطرنج داشت؟» ؟
معین کردن حرکات این دنیای پر عامل بطوری که تمام مردمان اختیار انتخاب بین خیر و شرّ رو داشته باشن، و همزمان تقدیر همشون هم به دقت براساس عدالت و رحمت معین بشه، اون هم در حالی که کنش‌هاشون بر همدیگر تأثیر میذاره، به معنی شطرنج بسیار بزرگ و پیچیده‌ای است که خداوند اون رو پیش می‌بره.
به قول مولانا(خطاب به خداوند):

باش چو شطرنج روان خامش و خود جمله زبان ----- کز رخ آن شاه جهان فرخ و فرخنده شدم

شطرنج و فکر:
شطرنج شاید بتونه استفاده از فکر رو(جدای از حتمی پنداشتن حرکات بعدی) برای بعضی از استفاده‌کنندگانش تبلیغ کنه، اما به واقع هیچ ربطی به تقویت فکر در چیزی غیر از خود بازی شطرنج نداره. هوش بصورت اکتسابی تقویت پیدا میکنه و هر نوع هوش فقط در زمینه‌ی خودش هست.
مثلاً کسی که زیاد با کامپیوتر کار میکنه در این زمینه به مهارت میرسه،
و کسی که زیاد ماشین میرونه در رانندگی به مهارت میرسه.

حتی تمام زمینه‌هایی که اسمشون یکی هست هم نباید یکی فرض بشن.
مثلاً یه نفر ریاضی بلده و در تفکر ریاضی هوش بالایی داره،
و یه نفر دیگه حل معادله بلده و در جایگذاری و تبدیل معادلات هوش بالایی داره.

خلاصه اینکه اصلاً این ادعای شطرنج‌بازان حرفه‌ای قابل‌قبول نیست که شطرنج تقویت تفکر هست، چون داریم دنیایی رو می‌بینیم که مسائل و مشکلات بشدت مهمی داره، از عمرهایی که با سختی می‌گذرند تا جان‌هایی که از دست می‌روند و سیاره‌ای که مورد تهدید نابودی هست. یعنی قاعدتاً افراد متفکر و توانمند باید بجای بازی، توانشون رو بذارن برای واقعیتی که منتظر تدبیر و ابتکار هست.

راستی اگر نماد سیاه بازی شطرنج رو شر بگیریم و نماد سفید رو خیر دائما خیر وارد شر میشه و شر وارد خیر و همه چیز قاطی میشه فکر کنم معنی نمادیش میشه : خیرو شری وجود نداره و همه چی قاطی و هدف هم وسیله رو توجیه میکنه.
به هر حال تا وقتی کسی به این کفریات نیفته و شطرنج رو فقط بازی بدونه فکر نکنم حرام باشه ولی به دلیل وجود احادیث مختلف مکروه هست.

[MohammadMeraj]

باید قبول کنید شطرنج برای منه نوعی که خیلی بهش علاقه دارم و برام فقط یه بازی نیست، حرف از کلیات (استراتژی و ...) بی فایده ست.
من از تعصب به شدت بیزارم...
با مطلب جناب درست پسند خیلی ارتباط برقرار کردم و تشکر ویژه دارم از ایشون. قطعاً اگه همچین مطلب مستدلی نبود همچنان ما در دو جبهه مقابل هم بودیم. باعث شدید از بالا به شطرنج نگاه کنم!

قطعاً نمیدونید با چه لطف بزرگی در حقم کردید! اجرتون با مولا...

نقل قول:

فكر مي كنم بايد اين حديث را شخصي مثل استاد رائفي پور بياد بگه تا ما قبول كنيم!!!!

دوست عزیزم، جناب رائفی پور هم اوایل این اشتباه رو میکردن ولی اگه پیگیر سخنرانی ها بعدی ایشون بوده باشید در نقل اکثر روایاتی که میگن از تفاسیر شیعه و سنی استفاده می کنن.

از این گذشته باتوجه به اشاراتی که جناب عبدالرحمن داشتن استنباط از احادیث هرچه قدر هم که صریح باشه وظیفه مجتهده و استناد کردن به این احادیث در جاییکه من ِ نوعی دنبال استدلال منطقی هستم فایده ای نداره...

قطعاً من با دیدن این روایات به شطرنج دید مثبتی نخواهم داشت ولی وقتی فتوای مرجع تقلیدم در این مورد مثبته نظر من

اهمیتی نداره. و بُعد دینی و عقیدتی این مسئله پوشش داده میشه. چه بسا من برم دنبال مجتهدی که حکم به حلیت شطرنج داده؛ ولی استدلال منطقی و عقلی در این مورد تاثیرش بیشتره.

[Behnam-Az]

نقل قول:شطرنج.....

سلام
تا همین 4 پنج وسال پیش زیاد بازی می کردم و تو این چند ساله به این نتیجه رسیدم که حقیقتا برای روح و روان ادم مضره!
انهم به دلیل فضای برد و باختی که داشت