نقش مجازات اعدام در بازدارندگی جرم

[Ali#59]

بسم الله الرحمن الرحیم

شاید این موضوع برای شما هم سوال انگیز باشد که چرا در اصول حقوقی اسلامی،بیش از هر چیزی بر پیشگیری از وقوع جرم یا «بازدارندگی» جرم تاکید شده است.

مفهوم بازدارندگی
در علم حقوق بازدارندگی عبارت است از هراس برآمده از مجازات که سبب میگردد مجرم بالفعلی که تحت مجازات قرار میگیرد و مجرم بالقوّه ای که شاهد اجرای آن نسبت به مرتکب است از جرم دوری کند.

چرا اعدام به عنوان یک عامل بازدارنده لازم و ضروری است؟
باید دانست که اغلب مردم و حتی خود مجرمان از مرگ می هراسند.به خصوص وقتی که مرگ با حتمیت قابل ملاحظه ای روی دهد.
دیوید هیوم،فیلسوف آتئیست اسکاتلندی معتقد است: «هیچ انسانی به آن زندگی که ارزش زیستن داشته باشد،خاتمه نداده است،زیرا هراس غریزی آدمیان از مرگ بسیار زیاد است».
مقاومت تبهکاران در مقابل دستگیری نیز خود نشانه ای است از آن که جنایتکاران از مجازات اعدام می هراسند.
گری بکر نیز معتقد است که «هر چند سلب حیات از هر انسانی بسیار ناراحت کننده است،اما گاهی اقداماتی که شدیدا ناخوشایند هستند،برای پیشگیری از رفتارهای ناخوشایند تر ضرورت می یابند».
از سوی دیگر نباید از یاد برد که که هر چند ممکن است افرادی با وجود اعدام دیگران پند نگیرند،اما در مقابل تعداد کسانی که بر اثر اعدام مجرمان از بزهکاری رویگردان شده اند نیز فراوان است.
اهمیت بهره برداری از زبان اعدام برای گویشی عبرت آموز در طول تاریخ تا بدان جا بوده که حتی بکاریا-که خود از سردمداران مخالفت با مجازات اعدام است-همگام با بنتام مجازات مزبور را در شرایطی که تنها مانع نیرومند در زمینه منصرف نمودن دیگران از ارتکاب جرم است،ضروری میشمارد!
بدین معنا که وی در گام نهایی و هنگام ناامیدی از ثمربخشی پیشگیرانه ی سایر کیفرها توسل به اعدام را میپذیرد.
البته در علم حقوق (و همچنین در شریعت اسلام) گسترش و تکرار پذیری بیش از حد مجازات اعدام برای جرائمی که از شدت لازم برخوردار نیستند نیز پذیرفته شده نیست و نه تنها موجب گسترش فرهنگ مرگ خواهی و خشونت در جامعه،بلکه باعث تضعیف اثر ترس و عبرت آموزی خود مجازات نیز میگردد.

اجرای علنی حکم اعدام
آنچه که امروز در عرصه حقوق کشورهای مختلف پذیرفته شده است،آن است که اجرای مجازات مجرمین در ملا عام و تکرار کردن این موضوع،به لحاظ نتایج منفی برخاسته از آن امری غیر معقول و نکوهیده تلقی میشود.
همچنین در شریعت اسلام و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز تاکیدی بر وجوب اجرای علنی این نوع مجازات ها وجود ندارد.البته اگر روایت عمربن خطاب از آیه گمشده سنگسار در قرآن را نشانه ای از تایید اجرای علنی احکام مجازات در شریعت اسلام در نظر نگیریم!
همچنین بر اساس بخشنامه نهم بهمن ماه 1386 «اجرای احکام اعدام به صورت علنی تنها با موافقت رییس قوه قضائیه و بنابر ضرورت های اجتماعی امکان پذیر خواهد بود.» و انتشار عکس ها و تصاویر مربوط به اعدام در رسانه ها طبق مفاد این بخشنامه ممنوع است.

آیا حکم اعدام تاثیر عینی نیز در کاهش آمار وقوع جرم داشته است؟
در این مورد کافیست تا بدانیم،بنابر گزارش پایگاه خبری سازمان ملل،دفتر امور جرم و مواد مخدر در سازمان ملل (UNODC) در گزارشی اعلام کرده است که بیش از 437 هزار نفر در سال 2012 در دنیا در نتیجه جرائم منجر به قتل کشته شده اند،که بیشترین میزان آن ابتدا در آمریکا سپس در آفریقا و کمترین میزان آن نیز در اروپا،آسیا و اقیانوسیه بوده است.
لازم به ذکر است که در ایالات متحده آمریکا،مجازات قصاص وجود ندارد.

[namekarbary]

(۱۱/بهمن/۹۳ ۱۶:۴۷)رکن الهدی نوشته است:  بینید علی آقا این که از آقای کاربری پرسیدین نهایتا علوم انسانی رو هم باید لای مواد فیزیک وزیست وشیمی پیدا کنیم در واقع یجور استفهام انکاریه آخه کسی که روح وروان ادراکات عقلی اصن تو منظومه فکریش جا نمی گیری خب علوم انسانی هم براش بی معناس...
اما آقای کاربری یه بار دیگه هم گفتم اسم ورسم این وکیلان فاضلتون رو هم قید بفرمایید بیشتر باهاشون آشناشیم واینکه بدون برخلاف تصور واعتقاد شما تو دانشکده حقوق یه درس دو تا استاد دو جور درس می دن یکی از حقوق اسلامی تناقضات علم جدید غرب رو می کشه بیرون یکی قانون فرانسه رو میزاره جلوش و نشون می ده شباهت های برگرفته از حقوق اسلامی چقدر پیچیده در علم وحقوق غرب وارد شده...هیچ کدوم از این دو استاد هم از نظرشون کوتاه نمیان...
پس مباحث فیزیک وریاضی و سخنان گهربار آقای کانت رو جمع بفرمایید چون هنوز چیز قابل قبولی رو نکردین

علوم انسانی رو لازم نیست لای فیزیک و شیمی پیدا کنیم. همین که روشی داشته باشیم که ما رو از سوگیری رها کنه کفایت می کنه (روش علمی). من فعلا منتظرم تا بعد...

[پارمیس]

(۱۱/بهمن/۹۳ ۱۶:۴۷)Mohammad Trust نوشته است:  خدا مادرتون رو حفظ کنه ان شاا...

شما راهکار بدید که مثلا در این اوضاع چه باید کرد. چه حکمی داد که نه سیخ بسوزه نه کباب.

خدا مادر شما رو هم براتون حفظ کنه.

ولی فکر نمیکنید راهکار دادن یا حکم دادن دست من نیست؟؟

بیشتر همون که گفتم باید فرهنگ بخشش جا بیفته.

حالا بازم فکر میکنم اگه چیزی به ذهنم رسید میگم

[رکن الهدی]

خانوم کوروش می شه بگید بلاخره حکم دادن دست کیه؟!دسته مردمه !!دست دولته !!دست علما و متخصصین این موضوعه!!
شما به نمایندگی از همون میلیونها مردمی که خودتون بارها گفتین هم نظر شماهستن نظرتون رو بگید؟!
بلاخره قاتل عزیزانتون رو با پول می بخشید یا نه!!!

آقای کاربری کدوم علم ؟!با کدوم منبع؟!منظورتون فلسفه ومنطق که نیست!!!این روش رو از چه علمی اکتشاف می کنید

[پارمیس]

(۱۱/بهمن/۹۳ ۲۰:۰۴)رکن الهدی نوشته است:  خانوم کوروش می شه بگید بلاخره حکم دادن دست کیه؟!دسته مردمه !!دست دولته !!دست علما و متخصصین این موضوعه!!

حکم دادن که دست من و شما نیست این یه چیز واضحه.ولی تاثیر گذاری روی اون حکم و یا نظر دادن دست من و شما هست.

(۱۱/بهمن/۹۳ ۲۰:۰۴)رکن الهدی نوشته است:  بلاخره قاتل عزیزانتون رو با پول می بخشید یا نه!!!

من که گفتم نه نمیبخشم.
ولی اگه دقت کنید گفتم باید فکر کنم .ولی شما باز اومدی سوال کردی.

[رکن الهدی]

خب شما نظرتون رو گفتین که اعدام در ملاعام درست نیست یه پله پایین تر هم آمدین که اصن اعدام نکنیم بره حبس ابد...خب نظرتون رو گفتین دیگه فکر کردن نداره؟!سوال ما اینه درباره عزیزتون هم بهمین راحتی از خون قاتل می گذرین یانه فقط برا همسایه خوبه...البته می تونید بازم فک کنید..
ولی از من به شما نصیحت اونی که منو شما رو خلق کرده کاتالوگ مون رو هم فرستاده اگه طبق دستور والعمل سازنده عمل نکنید ...سرانجامتون به نا کجا آباده

[Eve]

حالا خدا در ادامه ی همون قصاص در قرآن فرموده بخشش برای شما بهتر است!
البته هنوزم خیلیا هستند که واااقعا لیاقت بخششو ندارند... حتی لیاقت حبس ابد هم ندارند... واقعا باید اعدام بشن...با این حال در مورد های عادی اگر بشه بخشید بهتر از قصاصه ... نیست؟

[رکن الهدی]

خب این برمی گرده بهمون انواع جرام ..که اگه جرمی خصوصی بود وشاکی خصوصی داشت بعله قصاص می تونه قابل گذشت باشه و توصیه هم شده
اما جایی که حکم اعدام باشه ومساله در حد شاکی خصوصی نباشه وجزو جراءم تعزیری..خب اعدام باید گردد..مثه قاچاقچیان بزرگ مواد مخدر یا محاربین...اینا دیگه کارشون به گذشت نمی رسه ا