تکنولوژِی برای انسان یا انسان برای تکنولوژی

[MAHDI59]

بسم الله الرحمن الرحیم

در این تاپیک قصد داریم در مورد تکنولوژی های مدرن و اثرگذاری آن در زندگی انسان با هم گفتگو کنیم .
البته به شرط همراهی دوستان .
تکنولوژی را می توان مجموعه ای متشکل از اطلاعات، ابزارها و تکنیک هایی که از علم و تجربه عملی نشأت گرفته اند و در توسعه، طراحی، تولید و به کارگیری محصولات، فرایندها، سیستم ها و خدمات مورد استفاده قرار می گیرند تعریف کرد .
در بین افراد جامعه ی ما در مورد تکنولوژی های مدرن نظرات متفاوتی وجود دارد که از نظر من می توان اینا افراد را به چهار دسته تقسیم کرد :
1- گروهی که با هر نوع تکنولوژی جدید موافق هستند و معتقدند باید هر نوع تکنولوژی را بدون چون و چرا قبول کرد .
2- گروهی که با هر نوع تکنولوژی مخالف هستند و استفاده از آن را اشتباه و حتی حرام می دانند .
3- گروهی که معتقدند خوب یا بد بودن تکنولوژی به نحوه ی استفاده ی ما از آن بستگی دارد.
4- گروهی که معتقد هستند همراه هر تکنولوژی فرهنگی برای استقاده از آن وجود دارد و این فرهنگ خوب یا بد بودن تکنولوژی را مشخص می کند .
حال برای اینکه این مبحث گفتگو محور پیش برود شما نظر خودتان را بیان کنید
نظر شما به کدام گروه نزدیک تر است ؟

[MAHDI59]

با توجه به استقبال گسترده دوستان مطلب را ادامه می دهیم !
در مورد گروه اول و دوم شاید نیاز به بررسی چندانی وجود نداشته باشد ، این دو گروه افراطیونی هستند که همواره در طول تاریخ بوده اند و هیچ گاه در مسیر اعتدال قدم نگذاشته اند .
اما دوگروه باقی مانده
درواقع باید گفت نظر این دو گروه بسیار شبیه به هم به نظر می رسد. گروه سوم نیز به نوعی ((فرهنگ استفاده)) را قبول دارند و از آن به ((نحوه ی استفاده ))یاد می کنند.
می توان گفت گروه سوم معتقدند اگر فرهنگ صحیح استفاده از تکنولوژی را بیاموزیم می توان از آن به خوبی استفاده کرد .
مثال متداولی که برای این گروه استفاده می شود مثال چاغوست
چاغو می تواند در دست قاتل باشد
یا می تواند در دست جراح باشد.
به نظر می رسد با توجه به آمار افرادی که در جامعه ما از تکنولوژی های مدرن استقبال می کنند نظریه گروه سوم پرطرفدار ترین نظریه باشد.
حال سوال اینجاست ،
آیا واقعا با آموزش و یادگیری و بکارگیری فرهنگ صحیح استفاده از هر نوع تکنولوژی مدرن می توان از آن به درستی استفاده کرد و خطرات و مضرات آن را کاهش داد و یا از بین برد؟
از دیدگاه دسته سوم پاسخ مثبت است .
اما دسته ی چهارم جور دیگری به مساله نگاه می کنند .
این دسته معتقدند بعضی از تکنولوژی ها طوری طراحی شده اند که جدایی آنها از فرهنگ و نحوه استفاده از آنها امکان پذیر نیست .
یعنی نمیتوان به آنها مثل چاغو نگاه کرد .
این تکنولوژی ها فرهنگ استفاده ی تغییر ناپذیری دارند .
حال اگر این نحوه استفاده صحیح و انسانی و عقلانی باشد ، و یا نادرست و غیر انسانی و غیر عقلانی . انسان هیچ دخل و تصرفی نمی تواند در آن داشته باشد .
مثال ساده ای میزنیم برای روشن شدن مطلب
فریزر خانگی
این وسیله محصول یک تکنولوژی مدرن است .
سوال : برای چه نوع استفاده ای طراحی شده است ؟
جواب : برای فریز کردن مواد غذایی و نگهداری طولانی مدت از این مواد برای استفاده .
با خرید یک دستگاه فریزر در خانه چه اتفاقی رخ می دهد ؟
افراد می توانند مواد غذاییرا بیش از حد نیاز روزانه و برای مدت طولانی نگهداری کنند .
انواع مواد غذایی
مثلا مرغ
بنابر این خانواده به جای تهیه مرغ به اندازه نیاز یک روزه می توانند به اندازه مثلا یک ماه گوشت مرغ تهیه کند .
با افزایش تقاضای مرغ نیاز به تولید بیشتر هست
زمان مورد نیاز برای رشد یک مرغ تقریبا 70 روز است اما این زمان با توجه به محدودیت ها برای پاسخ به این نیاز بسیاز طولانی است .
بنابراین تولید کننده باید راهی برای کوتاه کردن این زمان پیدا کند
اما راه چیست ؟
ایجاد تغییرات ژنتیکی و یا استفاده از هورمونها برای رشد سریعتر !
با وارد کردن گوشت هورمونی به سبد غذایی خانوار بیماریهای حاصل از خوردن این گوشت به جود خواهد آمد .
افزایش بیماری باعث مراجعه ی بیشتر به مراکز درمانی می شود و این افزایش باعث ایجاد مشکلات در بخش درمان خواهد شد و...
ماجرا همینطور ادامه دارد!
البته این یک مثال بود برای روشن شدن مساله !
حال سوال اینجاست :
آیا می توان فرهنگ و نحوه ی استفاده از فریزر را تغییر داد؟!
به نظر می رسد بعضی از تکنولوژی ها برای استفاده ی خاص طراحی شده اند به نحوی که نمیتوان آن را تغییر داد .
بنا براین به نظر می رسد این تفکر که (( خوب یا بد بودن تکنولوژِ های مدرن به نحوه ی استفاده از آنها بستگی دارد)) تفکر صحیحی نیست .
نظر شما چیست ؟؟؟!!

[زینب خانوم]

فرهنگی که فرمودین اینجا معنی پیدا میکنه.
همون مثال فریزر رو عرض میکنم.
ما دو تا راه داریم برای سلامتی.
یکی این که فریزرمون رو کوچولو انتخاب کنیم.
یکی هم این که مواد غذایی کمی رو فریزری کنیم.
فرهنگ استفاده اینه که بدونیم فریزر مال این نیست که تا خرتناق پر بشه.
مال ماه رمضون و عید نوروزه که از گوشاش مواد غذایی بزنه بیرون.
هر وسیله ای که میخریم باید ببینیم برای من استفاده داره یا دارم براش نیاز تعریف میکنم که بخرمش.
من گزینه ۳ رو بیشتر موافقم.

[عمار94]

بحث علم و دین یا بحث علم و اخلاق (من معتقدم اخلاق غیر دینی قابل تعربف نیست) از بحث های هستند که بعد از قرون وسطی تو اروپا شروع شد . برای مسلمانان علم آموزی جزیی از دین بود به همین خاطر هم در طول تاریخ علمی میبینید هر جا نام یک عالم مسلمان هست این عالم همزمان دین شناس خوبی هم بود و بیشتر از همه اخلاق رو میفهمید . وقتی که هدف از علم قرب و نزدیکی به خدا باشه تا وقتی که هدف کسب ثروت یا شهرت یا حتی ارام کردن ضمیر شخصی باشه موضوع فرق میکنه .
با اتفاقاتی که در اروپا افتاد علم و کلیسا به شدت در مقابل هم قرار گرفتن و در نتیجه دانشمندانی ظهور کردن که سکولار بودن ، سکولار بودن به این معنی نبود که دین رو قبول ندارن بلکه میگفتن ما میتونیم علم رو بدون ابهام نشون بدیم اما در مورد اخلاق و دین چنین چیزی ممکن نیست . البته اینها تا حدی هم حق داشتن در مورد دین نمیشه به یکی گفت برو تو ازمایشگاه و کتابخونه بشین و برای من یک نسخه ی دینی بپیچ . دین صرفا توسط پیام بر معصوم قابل عرضه است و تلاش های دیگه سرانجامی نخواهد داشت .

با پیشرفتی که در علم حاصل شد ، عده ای دچار این اشتباه شدند که کنار گذاشتن دین عامل پیشرفت بوده ، در حالی که این نظر درست نیست و ما میدانیم که شیب رشد علمی دانشمندان مسلمان با دین در مقایسه با دانشمندان سکولار حتی بیشتر هم بوده .

این وسط یه عده مادیگرا هم پیدا شدن و از اوضاع پیش امده سواستفاده کردند و جدایی کلیسا از دین رو به اسم جدایی دین از علم معرفی کردند ! در حالی که اساسا علم و دین قابل جداسازی نیستند . با وجود اینکه فطرت انسان در جوشش است و هیچ گاه نمیتوان ان را از کار انداخت اما امروز پول و رسانه در اختیار عده ای محدود است و ییشمار اندیشمند موحد یا حداقل معتقد به دین و اخلاق زیر سانسور شدید ان عده ی معدود هستند.

با وجود این که بنده عرض کردن علم دینی و علم سکولار دو چیز کاملا متمایز و جدا از هم هستند که ربط زیادی به هم ندارند . اما در داخل نظرت مختلفی وجود دارد . عده ای میگن علوم انسانی سکولار و غیرسکولار تعریف میشه و بقیه مشترکند و عده ای مانند اقای ریس جمهور روحانی حتی معتقد به جدا بودن علوم انسانی هم نیستند و علم رو کلا یک مقوله ی واحد میدونند .

وضع خود ما امروز زیاد جالب نیست با این که در گذشته ی نه چندان دور کارهای بزرگی در شرف اقدام بود ، مثلا اگر به تاریخچه ی دانشگاه ازاد اسلامی نگاه کنید ، بانی این دانشگاه اقای هاشمی نگاه به شدت مترقی به علم دارند و میخوان دانشگاهی درست کنند که همین نگاه علم دینی در اون حکمفرما باشه . این که چه اتفاقی رخ میده مه نه تنها این دانشگاه از اون ارمان بالا به یه چیز دم دستی تبدیل میشه ، یا این که چرا حتی خود اقای هاشمی هم طی 10 طوری عوض میشه که خودش اون ارمان های بلند رو نقض میکنه میتونه سرنخ مهمی باشه تا در اینده ما دچار این اشتباهات نشیم !

بقیه اش بماند برای بعد....

[MAHDI59]

(۶/بهمن/۹۵ ۱۳:۱۵)زینب خانوم نوشته است:  یکی این که فریزرمون رو کوچولو انتخاب کنیم.
یکی هم این که مواد غذایی کمی رو فریزری کنیم.

سلام
باید دید فریزر برای چه کاری طراحی و ساخته شده ؟
برای فریز کردن مواد و نگهداری به مدت طولانی
یعنی اگر قار باشه مواد کمی نگهداریم که اصلا نیازی به فریزر نیست!
اگر فریزر کوچک باشه که بازهم عقلانی نیست چون اگر قرار باشه مثلا یک عدد مرغ داخلش نگهداری بشه خب میشه همین یک عدد رو روزانه خریداری کرد و گوشت تازه مصرف کرد
اگر شما نگاه کنید می بینید که ابعاد استاندارد فریزرهای خانگی تقریبا یکسانه و جای کمی هم نداره .
همین مثالی که گفتم در مرود یخچال صادق نیست
چون امکان تغییر استفاده از یخچال وجود داره

---

(۶/بهمن/۹۵ ۱۳:۳۶)عمار94 نوشته است:  

بقیه اش بماند برای بعد....

سلام
منتظر ادامه هستیم

[زینب خانوم]

ببینید.
شاید من بد توضیح دادم.
منظورم اینه که ما خودمون باااااید یه فکر سلامتیمون باشیم.
اگه فریزرها همه بزرگه دلیل نمیشه همه مون تا جایی که جا داره پرش کنیم.
در حد نیاز...
اما یه مثال هم در مورد مرغ بزنم.
فرض کنین من هفته اول هر ماه میرم و ۴ تا مرغ میخرم واسه مصرف ماهانه ام.
یکی دیگه هفته دوم ماه میره و ۴ تا مرغش رو میخره.
یکی هم هفته سوم و یکی هم هفته چهارم.
در نهایت و در پایان ماه همون ۱۶ تا مرغ واسه اون ۴ خانواده سر بریده شده.
یعنی هر کدوم اگه مصرف هفتگیشون رو هم میخریدن بازم در پایان ماه فرقی نداشت.
اما زندگی مثل این مثالهای چهارم ابتدایی که بنده عرض کردم نیست.
قطعا سر برج خرید ها بیشتره...
منظورم اینه که اینجور چیزا در کلیت مصرف بالای مرغ ما توفیری ایجاد نمیکنه.
چه فرقی داره من هفته ای یه مرغ بخرم یا ماهی ۴ تا مرغ؟
مهم اینه که از ۸۰ میلیون جمعیت ایران ۲۰ میلیونش تو تهرانن.
یعنی میزان مصرف کننده ها تو ایران زیاده.
کلیه اقلام خوراکی همینه.
گوشت، برنج، روغن، شکر...
از اونجایی که زندگی شهری فاقد تحرک درسته، بهتره کم مصرف کنیم که دچار چاقی و چربی خون و دیابت و سرطان و ... نشیم.
همه چی کم...
یاد بگیریم وعده های غذایی مون کمتر شه.
دلیلی نداره هر سیستمی که اجتماع برای رفاه فراهم میکنه، ما تا ته اش رو استفاده کنیم.
حکایت اقلامیه که فروشگاه ها آف میذارن و مردم وقتی احتیاج ندارن هم چون ارزونه میخرن.
مثلا ۱۰ تا بالش...
مثلا دو باکس رب...
فرهنگ استفاده توی تهران بسیار بسیار بسیار بده.
ربطی هم به تکنولوژی نداره.
شاید اگه همه اتومبیل نداشتن همه خریداشون رو از سوپری محل و قصابی محل میکردن.
اما این شیوه باعث میشه مثلا نانواها هر نونی خواستن به مردم بدن و مطمئن باشن که طرف چاره ای جز خرید از من نداره.
همینطور قصاب ها و بقال ها و ...
دولتها معمولا برای جلوگیری از سو استفاده یه قشری یکسری امکانات در اختیار مردم قرار میدن.
ما فرهنگ مصرفمون بده که تا جایی که پول و زمانمون اجازه میده خرج میکنیم.
فرهنگ مصرفمون رو باید اسلامی کنیم.
نه فرهنگ تکنولوژیکمون.
این فقط بخش خوراکی بود.
خدا میدونه چند درصدمون یه سال درمیون گوشیهامون رو عوض میکنیم.
یا تلویزیونامون...
یا هر وسیله ای که نوش میاد به بازار.
کلا بعضی خونه ها هستن عین شبکه می شاپن.
هر چی تبلیغ میکنن میخرن.
هواپز نوری، جاروی فلان، چاقوی بهمان...
اینجور چیزا ربطی به تکنولوژی نداره.
سلامت جسم و روح آدم در قناعته.
گفت چشم تنگ دنیا دوست را
یا قناعت پر کند یا خاک گور

اگه دنیا دوستیم بهتره قناعت پیشه کنیم و اگرم دنیا دوست نیستیم که فبه المراد.

[MAHDI59]

(۸/بهمن/۹۵ ۱۰:۳۲)زینب خانوم نوشته است:  ببینید.
شاید من بد توضیح دادم.

سلام
صحبت در مورد این مثالی که بنده عرض کردم نیست . این فقط یک مثال بود برای روشن شدن مساله .
منظور بنده این بود گاهی فرهنگ استفاده از یک تکنولوژی از اساس بد و خراب طراحی شده.
یعنی طراحی شده برای مصرفگرایی.
در مثال قبل اگر فرض کنیم فرهنگ مصرف را هم درست کنیم درنهایت در بهترین حالت محصول فریزر ، مواد غذایی یخ زده است
البته بنده در این تاپیک عرض کردم
http://forum.bidari-andishe.ir/thread-42...#pid375614
این مواردی که شما گفتید به سبک زندگی ارتباط دارد.
فقط با تغذیه مناسب زندگی ما بهبود نخواهد یافت .
اما ادامه مطلب
...................................................................................
همانطور که قبلا گفتیم تفکر سوم بین افراد جامعه ما بیشترین طرفدار را دارد (البته از نظر بنده )
اما مشکل این تفکر چیست ؟
با قبول این مطلب که در صورت آموزش و استفاده ی مناسب از هر تکنولوژی می توان از آن استفاده کرد در واقع افراد جامعه به نفوذ هر نوع تکنولوژی در زندگی خود چراغ سبز نشان می دهند .
البته در مورد تکنولوژی های مدرن نمیتوان به صورت مطلق صحبت کرد
اینکه فلان تکنولوژی مطلقا بد و مخرب است حرف صحیحی نیست .
اما گاهی ضرر استفاده از این تکنولوژیها به اندازه ای است که آن مقدار اندک از منفعت خود را نیز زیر سوال می برد .
و نکته ی اصلی اینجاست
برخی محصولات طوری طراحی شده اند که نمیتوان مثلا از بیست درصد منفعت آن استفاده کرد و هشتاد درصد ضرر آن را کنار زد .
مشکل اصلی تفکر سوم همین مساله است .
راه دادن هر نوع تکنولوژی به زندگی به شرط استفاده صحیح از آن ، در همه ی موارد امکان پذیر نیست
در واقع اگر قدری منصفانه به تکنولوژی مدرن نگاه کنیم می بینیم که در اکثر موارد این انسان نیست که تکنولوژی را به خدمت گرفته بلکه تکنولوژی با توجه به ماهیت خود فرهنگ استفاده را آن طور که سازندگان آن تصمیم گرفته اند به انسان تحمیل کرده است .
برای این مساله مثال های فراوانی وجود دارد . که در صورت نیاز در ادامه مطرح میکنیم .
اما در شرایط کنونی آیا می توان تکنولوژی مدرن را از زندگی روزمره خارج کرد ؟
آیا می توان از ورود تکنولوژی مدرن به خانواده خود یا (حتی در مقیاس بزرگتر) کشور جلوگیری کرد ؟
پاسخ به این سوالات خود مبحث جدیدی احتیاج دارد اما مسلما قدم اول در تغییر شرایط ((آگاهی )) است .
متاسفانه برخی افراد از تاثیرات مخرب تکنولوژی های مدرن بی خبرند و حتی گاهی این مطلب را از اساس غلط میدانند.
این ها فکر میکنند تکنولوژی های مدرن در امتداد تکنولوژی سنتی به جود آمده اند و تکمیل کننده آن هستند.
[i]و این مطلب ریشه ی همان تفکر سوم است[/u]
متاسفانه قشر مذهبی و متدین جامعه ما نیز در دام این تفکر گرفتار شده اند و با رویارویی با هر تکنولوژی به دنبال استفاده ی صحیح از آن می گردند و هیچ گاه به این مساله فکر نمیکنند که ممکن است یک تکنولوژی از اساس برای استفاده ای خاص طراحی شده و ماهیتا نمیتوان از آن فقط در راه صحیح استفاده کرد .
زندگی ما مخلوطی است از سبک زندگی اسلامی - ایرانی- غربی - شرقی و...
این که چطور میتوان با اثرات مخرب تکنولوژی مبارزه کرد و یا این سوال که مگر میشود از ورود تکنولوژی مدرن به کشور جلوگیری کرد ؟ سوالهای بعدی است !
مساله اینجاست که ما باید ابتدا بپذیریم که تکنولوژی مدرن فقط برای خدمت به انسان و در ادامه تکنولوژی سنتی نیست .