مهارت های زندگی

[MESSENGER]

با یاد خدای مهربان

مجموعه ای تحت عنوان

" مهارتهای زندگی"

تهیه و تنظیم شده که در کانال تلگرام به آدرس:

https://telegram.me/lifeskill

در حال بروز رسانی مطالب می باشم.

امید است ارائه این مطالب در این تالار وزین مفید فایده باشد.

---

تعریف مهارت های زندگی:

بطور کلی مهارتهای زندگی عبارتند از توانایی هایی که منجر به ارتقای بهداشت روانی افراد جامعه، غنای روابط انسانی ، افزایش سلامت و رفتارهای سلامتی در سطح جامعه می گردند.

مهارتهای زندگی هم به صورت یک راهکار ارتقای سلامت روانی و هم به صورت ابزاری در پيشگيری از آسيب های روانی – اجتماعی مبتلا به جامعه نظير اعتياد ، خشونت های خانگی و اجتماعی ، آزار کودکان ، خودکشی ، ایدز و موارد مشابه قابل استفاده است.

به طور کلی مهارتهای زندگی ابزاری قوی در دست متوليان سلامت روانی جامعه در جهت توانمندسازی جوانان در ابعاد روانی – اجتماعی است.

این مهارتها به افرادکمک می کنند تا مثبت عمل کرده، هم خودشان و هم جامعه را از آسيب های روانی – اجتماعی حفظ کرده و سطح بهداشت روانی خویش و جامعه را ارتقاء بخشند.

---

بیان ضرورت های مهارت های زندگی:

كنارآمدن با فشارهای زندگی و كسب مهارت‌های فردی و اجتماعی، همواره بخشی از واقعیت زندگی انسان بوده كه در ادوار متفاوت زندگی او به اشكال گوناگون تجلی یافته است.

در دوره كودكی، تعارض‌ها جلوه چندانی ندارند، اما با افزایش سن و هنگام مواجهه با دشواری‌های ویژه سنین نوجوانی و جوانی، كشمكش‌های درونی و محیطی بیشتر تظاهر پیدا می‌كنند.

همزمان با رشد جسمانی و روانی، انتظار جامعه و خانواده نیز از فرد افزایش می‌یابد به طوری كه آنها می‌پذیرند به سبب زندگی اجتماعی، بخشی از تمایلات خود را محدود كنند و در چارچوب هنجارهای اجتماعی و گروهی قرار گیرند.

در این راستا افرادی كه شیوه‌های صحیح رفتاری را فرا نگرفته باشند و مهارت‌های لازم را در جهت تطبیق خود با خانواده و جامعه نیاموخته باشند، با آسیب‌های جدی و متعدی روبه‌رو خواهند شد و در صورتی كه رفتارهای ضداجتماعی در آنها شكل گرفته و از خود واكنش‌های منفی بروز دهند، آسیب‌های روان‌شناختی در شخص و انحرافات و ناهنجاری‌هایی را در جامعه سبب خواهند شد.

اعتیاد به سیگار، الكل و مواد مخدر، پناه بردن به انواع داروهای اعصاب و روان، رفتارهای متنوع و پیچیده جامعه ستیزانه و انواع اختلالات رفتاری، روانی و عاطفی محصولات چنین فرآیندی می باشد.

---

نزدیک به چهار دهه است که در ادبیات روان شناسی، در سطح دنیا آموزش مهارت های زندگی آن هم از پایه و شاید حتی قبل از دبستان به شدت مورد توجه قرار گرفته است

و این دوره ی آموزشی در دو گروه مهارت های عام شامل:

خودآگاهی، همدلی، ارتباط موثر، روابط بین فردی موثر، کنترل خشم، مقابله با هیجان های منفی، آموزش حل مساله، تصمیم گیری، تفکر خلاق، تفکر انتقادی و مدیریت زمان از یک سو

و مهارت های خاص شامل:

گروهی از افراد نظیر آموزش پیش و پس از ازدواج، مدیریت بحران، پیشگیری از آسیب های روانی و ...

از سوی دیگر تدریس و به صورت کارگاهی اجرا می شود.

بی شک انتخاب روش های ناکارآمد روابط اجتماعی ناموثر، عدم توانایی در بیان احساس، ناتوانی در کنترل خشم، بی تفاوتی نسبت به درد و رنج دیگری، ضعف در برقراری رابطه ای موثر از طریق گوش دادن فعال، برنامه ریزی برای اولویت بندی امور مهم زندگی، تصمیم گیری و حل مساله و داشتن تفکر خلاق و انتقادی نسبت به شنیده ها و دیده های مان، همگی و همگی نیازمند آموزش و کسب و بکارگیری مهارتهای زندگی کارآمد است.

.

.

.

ادامه دارد..

[MESSENGER]

مهارت1:
مهارت سکوت

همه ی ما بی‌آن‌که دریابیم، از صداهای زندگی روزانه‌مان در فشاریم. اگرچه چنان به این صداها عادت کرده‌ایم که نمی‌‌توانیم تصور کنیم بدون آنها چگونه می‌توانیم سر کنیم!

در دنیای پر از هیاهوی امروز كه همه چیز با سرعت در حركت و تكاپوست همه بدنبال یك لحظه سكوت و یك جای ساكت هستیم تا بتوانیم برای مدتی کوتاه هم كه شده، از هیاهو دور باشیم و ثانیه ای را با آرامش خلوت كنیم


.

براساس فرموده اميرالمؤمنين(علیه السلام) در نهج البلاغه سکوت کردن يکي از ويژگي هاي مؤمن است که مي کوشد در مواقع خطر و عصبانيت و هر کجا که ضرورت سخن گفتن نباشد، سکوت کند.

سکوت به ما اجازه فکر کردن قبل از حرف زدن می دهد. برای فکر کردن و تمرکز باید سکوت کنیم و در این مرحله است که احساس می کنیم این سکوت باعث ایجاد و تقویت حال خوب برای ما می شود.

امام رضا(علیه السلام) در بیانی اشاره دارند که با سکوت کردن درهاي حکمت به روي انسان باز مي شود.

در واقع انساني که بدون جهت و بي فايده سخن نمي گويد، بيشتر فرصت تفکر و درون نگري را پيدا مي کند و در اثر همين تفکر و تدبّر دروني درهاي حکمت و علم به روي انسان باز مي شود.از اين رو سيره عملي بزرگان را بايد در خموشي، تفكر و اندیشه ورزی های باطنی و درونی دانست.

---

مروری بر آثار مثبت سکوت:

- ایجاد و تقویت حال خوب و رفع استرس ها، نگرانی ها و تشویش ها
- فرونشانی خشم و خشونت و تخلیه فشارهای عصبی
- فرصتی برای تفکر بسیط تر و آزادانه
- افزایش تمرکز و حافظه ذهنی و مغزی
- بروز عکس العمل های مناسبتر در گفتگوها و عکس العمل های اجتماعی
- اخذ تصمیمات درست با توجه به آرامش درون
- کاهش خطا در گفتار و رفتار
- افزایش فهم و کیاست و تعقل
- شناخت و درک بهتر از خود و محیط اطراف خود و در نتیجه عملکرد بهتر در فعالیت های روزانه

---

مهارت سکوت را اینگونه تمرین کنید:

- محیط زندگی خود را از صداهای مزاحم دور نگه دارید
- هر روز صبح،در محیطی آرام و ساکت قبل از صرف صبحانه دقایقی آرام بنشینید.
- بیشتر به دیگران اجازه صحبت بدهید
- آرام و شمرده صحبت کنید.
- روشهای مدیتیشن و آرام سازی جسم و روان را بیاموزید و در طی روز تمرین کنید.
- خوب گوش دادن را همیشه تمرین کنیم
- لازم نیست همه موضوعات کم اهمیت حاشیه ای را در زمان توضیح مساله ای به زبان آورید
- قبل از هر سخنی چند ثانیه تفکر و سکوت کنید
- به صورت هوشیارانه، برای بیشتر گوش دادن و کمتر حرف زدن، تلاش کنید.
.
.
.
ادامه دارد..

[MESSENGER]

مهارت2


مهارت همدلی

هم‌دلی در احساس و درک تجربیات احساسی دیگران است، بدون این که فرد، احساس خود را با آن‌ها یکی بداند.

همدلی؛ درک شرایط زندگی دیگران، پذیرش تفاوت انسان ها و احترام به آنها و افزایش رفتارهای حمایت کننده است.

در هم‌دلی، ما عینک دیگران را قرض می‌گیریم تا از دریچه‌ی نگاه دیگران مسئله را ببینیم، در حالی که می‌دانیم این عینک مال ما نیست و اگر آن را برداریم، خودمان آن مسئله را طور دیگری خواهیم دید.

فردی که همدلی می کند، در واقع به دیگران علاقه دارد، افراد مختلف را بخوبی تحمل می کند، رفتار بین فردی همراه با پرخاشگری کمتری دارد، دوست داشتنی تر بنظر می رسد و برای دیگران زیباترین احترام را قائل می شود.

همدلي نوع خاصي از توجه داشتن به ديدگاه ديگران است. به منظور برقراري روابط همدلانه فرد بايد بتواند خود را جاي ديگران گذاشته، امور را از ديدگاه آنان ببيند و از خود بپرسد كه:

اگر جاي او بودم چه‌احساسي داشتم؟

شرط لازم براي چنين كاري اين است كه فرد خود را بشناسد ، انگاه مي‌تواند ديگران را نيز با همان وضعيتي كه هستند با تمام ضعف‌ها و توانمدي‌هايشان بپذيرد و به آنها احترام بگذارد

با این توضیحات، می‌توان گفت که هم‌دلی نوعی تغییر زاویه‌ی دیدمان نسبت به مسائل است، بدون از دست دادن دیدگاه اصلی خود و بدون قضاوت و ارزش‌یابی دیدگاه دیگری


.

---

كاربرد و نتايج همدلي:

- همدلي ارتباط بين فردي افراد را تقويت مي كند .

- افزايش احساس درك شدگي و رهايي از تنهايي، حمايت اجتماعي و علاقه اجتماعي

- افزايش تحمل وظرفيت رواني

- افزايش احترام و اعتماد

- افزايش مسئوليت پذيري و ايثار

- رشدشخصیتی: یک انسان رشد یافته توان همدلی بیشتری دارد.

- كاهش بيماري هاي روان تني ، افسردگي و ...

- افزایش توانمندي های جامعه

- داشتن دلی بی کینه، حسد، کبر، غرور و طمع و ...

- فردی که هم‌دلی می‌کند، بهتر می‌شنود، درک بهتری از مسئله می‌یابد و از این رو، کامل‌تر و دقیق‌تر به دیگران پاسخ می‌دهد. او می‌تواند در حل مسئله، بیش‌تر از کسانی که فقط هم‌حسی می‌کنند، به دیگران کمک کند

---

موانع همدلي:

- برچسب زدن

- قضاوت و پيشداوري كردن

- درشت نمايي یا ریزنمایی مسئله

- نصيحت كردن

- سرزنش كردن

- غفلت كردن

- به رخ كشيدن

---

در مهارت همدلي به موارد ذيل دقت كنيد:

- در مشکلات جدی کمک حرفه ای از کارشناس متخصص بخواهید

- از نصیحت مستقیم پرهیز کنید

- براي برقراري روابط همدلانه بايد احساسات خود را شناخته، كنترل آن را در دست گرفته و اجازه ندهيم كه پريشاني خاطر تفكر ما را خدشه دار سازد.

- کمک نخواسته ارائه ندهید

- توانایی گذاشتن خود به جای دیگران، عامل اصلی برای رفتارهای نوع‌دوستانه و خیرخواهانه است.

- روی فرد تمرکز کنید نه روی موقعیت!

- از ارزیابی و قضاوت درباره رفتار طرف مقابل پرهیز کنید.

- گوش كردن با شنيدن صرف تفاوت دارد. گوش كردن عملي ارادي است كه به صبر و توجه نياز دارد. دقيق شنيدن يك مهارت اكتسابي است كه مستلزم تلاش فراوان است. در اين رابطه به غير از گوش، از قلب و چشمان نيز بايد ياري گرفت

- عجولانه مخالفت نکنید، بی جهت بحث نکنید و شتابزده مقابله نکنید

- به خاطر داشته باشید که مردم تمایل ندارند به دلیل ترس از مورد قضاوت واقع شدن صحبت کنند

- بايد بتوانيم به سخنان طرف مقابل خواه موافق ، خواه مخالف احترام بگذاريم و بكوشيم تا قضايا را از ديدگاه او ببينيم و درك كنيم.