غلبه بر "پرخوابی"

[MESSENGER]

غلبه بر "پُرخوابی"

باید علل زمینه ‏ای پرخوابی را برطرف کرد که برخی از آنها عبارتند از:

1- پرخوری در شب که از مهمترین عوامل پرخوابی است.
سعی کنید شب‏ها به حداقل غذا اکتفا کنید.

2- مراقب خوردن غذاهایی مثل ماست، بادمجان، ترشیجات و غیره که طبیعتا سرد هستند و موجب تشدید خواب ‏آلودگی می‏شود،باشید.

3- غذا را سرشب میل کنید که تا موقع خواب هضم شده باشد.

4- در صورت امکان از خواب قیلوله (حوالی ظهر) بهره‏ مند باشید.

5- فعالیت‏های شدید بدنی در روز با خواب‏ آلودگی و افزایش خواب همراهند و گریزی از آنها نیست!

6- با برنامه‏ ریزی دقیق سعی کنید به تدریج از میزان خواب خود بکاهید.
مثلاً جدولی تنظیم کنید که به مدت یکماه از طول خواب خود یک ساعت کم کنید.
هر 5 روز 10 دقیقه (5 دقیقه از ابتدا و 5 دقیقه از انتها) از خواب خود بکاهید و در 5 روز بعد این مقدار را دوبرابر کنید تا ظرف 30 روز 60 دقیقه از خواب شما کاسته شده باشد و به اصطلاح عادت شکنی تدریجی داشته باشید.
بعد از یک ماه اگر باز هم مدت خواب شما زیاد است به همین ترتیب از طول آن بکاهید.
در عین حال میزان کاهش نباید از حد مورد نیاز بدن افزون‏تر شود!
.
.
.
نکته 1)
میزان خواب مورد نیاز هر كسی به طور چشمگیری در طول عمرش فرق می‌كند و به ویژگی‌هایی مثل:
سن، میزان فعالیت، سلامت عمومی و عادت‌های زندگی او بستگی دارد.


نکته 2)
برخی از علل پزشکی "پرخوابی" شامل:
- دیابت
- چاقی
- سردرد
- كمردرد
- افسردگی
- بیماری‌های قلبی
- كم‌كاری تیروئید
- ایست تنفسی در خواب
البته نباید تصور كرد هر كسی كه زیاد می‌خوابد دچار ناهنجاری و بیماری است!
بررسی توسط پزشک حاذق در این موارد توصیه می شود.

[Hadith]

جسارتا" اینم باید اضافه کنم تو بعضی از موارد(مثل خودم) کمبود آهن هم می تونه باعث بشه..

[علی 110]

و یک مورد دیگه

یه چیزی هست به اسم شهوت خواب

خوابیدی به اندازه ی کافی بعد بیدار میشی اما دلت میخواد باز بخوابی و توی رخت خواب میمونی

بعد به مرور یه هورمونی در بدنت ترشح میشه که نتیجه اش میشه این که مرتب میخوابی بعد از اولین بیدار شدنت

علت ترشح هورمون اولش شهوت خواب هست

راهش هم مبارزه با نفس هست

اینم به سایر موارد پزشکی بد نیست اضافه بشه

[MAHDI59]

نظر علامه طباطبایی اینه که بین 6 تا 8 ساعت خواب برای بدن کافیه
فکر می کنم حضرت علی (علیه السلام) کم خوابی رو به عنوان یکی از ویژگی های خودشون معرفی می کنن.

[oO DaViD Oo]

سلام
من خیلی خوش خوابم
و خوابای خیلی جالب و رنگی ای هم می بینم مثل فیلم که اصلا دلم نمی خواد وسطش از خواب بیدار بشم
آخه خیلی حال میده

[zarati313]

معیار در پرخوابي

مقولۀ پرخوابي يك امر نسبي است كه مقدار و ميزان آن در مورد افراد و در زمانهاي مختلف فرق مي­كند؛ مثلاً براي بچه­ها و افراد كهنسال و گاهي در افراد بيمار مقدار خواب بيشتر از افراد جوان و ميانسال مي­باشد و يا كساني كه داراي فعاليت زيادي هستند نسبت به افراد كم جنب و جوش، نياز بیشتری به خواب جهت تأمين و بازسازي قواي خود دارند. به اين خاطر پرخوابي نسبت به اين افراد فرق مي­كند. در نتيجه هر فردي كه بيش از اندازۀ مورد نيازش براي تجديد قوا، بخوابد دچار پرخوابي و عوارض آن می­گردد.

پرخوابي از منظر سنت

پرخوابي در روايات معصومين به شدت نكوهيده شده است كه به مواردي از آنها اشاره مي شود:

پيامبر اكرم(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) نگراني خويش را از اين خصلت چنين بيان مي­فرمايند:

«بر امت خويش بيشتر از هر چيز از شكم پرستي و پرخوابي و بيكارگي و بي­ايماني بيمناكم.»[2]


و در روايتي امام علي(علیه السلام) مي­فرمايند:

«چه تصميم هاي روز را كه خواب درهم شكند.»[3]


به اين معني كه خواب، انسان را از دستيابي به تصميم­هاي بزرگي كه در زندگي براي پيشرفت و سعادت خود مي­كشد محروم كرده و او را در وادي حيراني و محروميت رها مي­كند.

گر تو مرد عاشقى رو شرم دار خواب را با ديده‏ى عاشق چه كار

در روايات ديني از خواب به عنوان مستي نيز ياد شده است: اميرمؤمنان مي­فرمايد:

«مستي چهار چيز است: مستي شراب، مستي مال، مستي خواب و مستي پادشاهي»[4]


در روايتي نيز امام صادق(علیه السلام) پرخوابی را يكي از عوامل عصيان و معصيت الهي شمرده اند:

«اولین معصيت­هایي كه نسبت به خدا انجام شد به شش چيز بود: به محبت دنيا و محبت رياست و محبت طعام و محبت زنان و محبت خواب و محبت راحت.»[5]


عوامل مؤثر در پرخوابي

1ـ غفلت از روز جزا: كه با نگرشي نادرست از زندگي، فقط به خوشي­هاي اين دنيا بسنده كرده و بي­عاري و بي­قيدي و تنبلي را سرلوحۀ زندگاني خويش كرده­اند و حال آنكه بايد بدانند:

كاروان رفت و تو در خواب و بيابان در پيش

وه كه بس بي­خبر از غلغل چندين جرسي[6]

2ـ پريشان حالي و درماندگي: كساني كه در گردونۀ زندگي كم آورده­اند و راه برون رفت از آن را نمي­دانند براي فراموش كردن آن مشكلات، معمولاً به خواب پناه مي­برند تا هر چند براي مدتي از آنها خلاصي يابند. غافل از اينكه چنين راهكاري فقط مُسَكن بوده و علاج كار نيست و همچون كبكي هستند كه سر خود را زير برف كرده است.

3ـ پرخوري: امام صادق(علیه السلام) مي­فرمايد: «خواب بسيار، از خوردن آب بسيار ناشى مى‏شود،( چرا كه با خوردن زياد آب، بلغم و رطوبات در مزاج انسان بيشتر مي شود كه موجب خواب مي­گردد) و خوردن آب بسيار، از خوردن غذاى بسيار ناشی می­شود.»[7]

وقتي شكم از غذا پر مي­شود فكر كار نمي­كند و خواب آلودگی مسلط مي­شود؛ دل و مغز، ميدان خيالات و اوهام مي­گردد. كساني كه به پرخوري و اختلاط زائده مبتلا هستند وهم و خيال بيشتر بر آنها استيلا يافته خوابهاي وحشتناك مي­بينند.[8]

4ـ فساد مزاج و افزايش اخلاط چهارگانۀ[9]: كه سيستم بدن را به هم مي­زنند و موجب خواب آلودگي شخص مي­گردند.

5ـ رفيق خوشخواب: مصاحبت باعث تأثير اخلاق و رفتار افراد در دوستان و همنشينان آنان مي­شود.

6ـ منظم نبودن زمان خواب و بيداري: وقتی کسی شب دير مي­خوابد در روز براي جبران آن نياز به خواب زياد دارد؛ زيرا براي جبران يك ساعت بي­خوابي شب، نياز به چندين ساعت خواب روزانه هست.


آثار سوء پرخوابي از منظر پزشكي

خواب بايد به حد اعتدال باشد اما اگر از حد بگذرد مخصوصاً خواب در روز[10] و به ويژه در زمستان و براي كسي كه به آن عادت نداشته باشد موجب بروز امراض رطوبي و افزايش نزولات (منظور از نزولات به عقيدۀ قدما رطوبت­هايي است كه از قسمتهاي بالاي بدن به پايين كشيده شده باعث بروز عوارضي در بدن مي­شود)، بزرگي طحال، بدبويي دهان، كمي قوت بدن (چون مزاج خواب، سرد و تر است و در اثر زيادي خواب، رطوبت و تري بر مزاج چيره مي­شود كه به دنبالش سستي قواي نفساني و بدن را در پي دارد.[11])، كمي اشتها به غذا و كندي ذهن و از بين رفتن شادابي رخسار مي­شود.

البته ناگفته نماند كه بيداري زياد نيز سبب از بين رفتن رطوبات بدن و موجب خشكي بدن گشته، مانع گوارش و موجب فساد و برهم خوردن مزاج است و اگر بسيار ادامه يابد به جنون و ديوانگي مي­انجامد.[12]


آثار پرخوابي در روايات

براي پرخوابي آثار و نتايج ناگواري بيان شده است كه به تعدادي از آنها اشاره مي­شود:

1ـ فقر در قيامت: از حضرت رسول خدا(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) نقل شده است : «از خواب بسيار برحذر باشيد؛ زيرا خواب زياد آدمي را در قيامت فقير مي­كند.»[13]

2ـ منفور درگاه الهي: پيامبر اكرم(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمودند: «خوردن بدون گرسنگي و خواب بدون خستگي و خندۀ بدون تعجب، نزد خدا به سختي منفور است.»[14]

3ـ جلب ضرر و زيان: اميرالمؤمنين(علیه السلام) مي­فرمايد: «خوردن و خواب بسيار، جان را تباه و زيان را جلب نمايد.»[15]

4ـ ضايع كردن عمر: از آنجا كه دنيا مزرعۀ آخرت است و آنچه را در اين عالم بكاريم ثمره و نتيجه­اش را در آن عالم خواهيم يافت با افزايش خواب، عمر -اين سرمايۀ گرانقدر- را از كف داده و دست خالي گام در آن وادي مي­نهيم. امام علي(علیه السلام) مي­فرمايد: «واي بر آن كه به خواب رفته، كه چه اندازه زيانكار است؛ هم عمرش كوتاه و هم مزدش كم است.»[16]

5ـ محروم شدن از نماز شب: با افزايش خواب، افراد از نماز شب كه در آيات و روايات با عظمت از آن ياد شده و آثار و نتايج شگفت انگيزي براي آن بيان داشته­اند محروم خواهد بود.

6ـ قساوت قلب: پيامبر اكرم(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) مي­فرمايد: غذايتان را با ياد خدا و نماز ذوب (هضم) كنيد و پس از آن نخوابيد كه دلهايتان سخت شده قساوت پيدا مي­كنند.[17]

7ـ ايجاد روحيۀ نخوت و كسلي در جامعه: روحيات و خصلتهاي بشري در مواجهه با همديگر منتقل شده، تأثير خود را برجاي مي­گذارد.


علاج پرخوابي

براي علاج اين مشكل بايد از دو طريق وارد عمل شد تا نتيجۀ مورد نظر را به دست آورد: اولي علاج علمي و ديگري علاج عملي.

علاج علمي آن است كه در آثار شوم و عواقب ناگوار پرخوابي با ديده­ايي عميق بنگرد و مراتب والايي را كه مي­تواند در نتيجۀ مقدار خواب مناسب(نه پرخوابي) به دست آورد سرلوحۀ آرزوها و اهداف خويش قرار دهد و با تمام توان به سوي دستيابي به آنها گام بردارد.

علاج عملي چنين است كه در عوامل اين خصلت دقيق شده با درخواست توفيق از درگاه باريتعالی بر ضد آنها عمل كند؛ زيرا با رفتن علل واسباب آن، خود اين رذيله هم برطرف خواهد شد؛ به اين خاطر سعي در ذكر و فكر روز قيامت و حساب و كتاب آن ديار كند و نيك بيانديشد كه « از كجا آمده­ام، آمدنم بهر چه بود، به كجا مي­روم آخر ننمايي وطنم»

اگر دچار مشكلاتي هستند كه آنها را به خود مشغول كرده و از حل آنها عاجزند با انديشمندان مرتبط با آن امور مشورت كرده و هر چه سريعتر در حل آن بكوشند.

براي علاج پرخوري كه از عمده دلايل پرخوابي است ابتدا بايستي در منافع كم خوري و مضرات زياده خوري تأمل كرده، آنگاه مردانه وارد عمل شود و براي از بين بردن بلغم و رطوبات كه بيشتر از خوردن آب زياد گريبانگير شخص مي­شود بايد از كم خوري شروع كند و بداند كه خوردن نان خشك و مويز (نوعي كشمش) ـ البته نه در حدي كه خود آن تشنگي بياورد ـ و همچنين مسواك زدن، بلغم بدن را كاهش مي­دهد[18] و براي علاج فساد مزاج و تنظيم كردن اخلاط چهارگانه­اش بايد به افراد زبده و كارشناس رجوع كند تا از اين بلا رهايي يابد.

خواب و خورت زمرتبه‏ى خويش دور كرد
آنگه رسى به عشق كه بى‏خواب و خور شوى‏[19]

در جایی خواندم آیت ا.. بهجت رحمت ا.. علیه در توصیه به شخصی که برای نماز شب خواب می مانند و خواب بر او چیره می شود فرموده بودند: شبها آب و مایعات کم بخورید

1] ـ روم :23
[2] ـ پاينده،ابوالقاسم؛ نهج الفصاحة،انتشارات جاويدان،چاپ دوم،1376ش،ح109
[3] ـ همان،ص812،ح10145
[4] ـ مجلسي،محمدباقر؛حلية المتقين،تصحيح عبدالرزاق اعلمي،انتشارات باقرالعلوم(علیه السلام)، چاپ اول،1378، ص222
[5] ـ همان،ص222
[6] ـ حافظ؛آينه جام(ديوان حافظ همراه يادداشتهاي شهيد مهري)،انتشارات صدرا،چاپ اول،372ش،ص319،غزل455
[7] ـ گيلانى‏،عبد الرزاق؛ شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة، تصحيح رضا مرندى، انتشارات پيام حق‏، چاپ : اول‏،1377 ش،ص288
[8] ـ خليلي، محمدعلي؛ترجمۀ نصير الدين امير صادقي تهراني،طب الصادق(علیه السلام)،انتشارات عطائي،چاپ دوازدهم،1370ش،ص142
[9] ـ تفليسي،ابوالفضل حبيش بن ابراهيم؛تعبير خواب،انتشارات مرسل،چاپ سوم،1385ش،ص25؛ اخلاط چهارگانه «خون» و «صفرا» و« بلغم» و «سودا»
[10] ـ به غير از خواب قيلوله كه كمي قبل از اذان ظهر و يا بعد از وقت نماز ظهر تا وقت نماز عصر است.
[11] ـ تفليسي،ابوالفضل حبيش بن ابراهيم؛تعبير خواب،انتشارات مرسل،چاپ سوم،1385ش،ص25
[12] ـ چغميني، محمود بن محمد بن عمر مير؛قانونچه در طب، ترجمۀ دكتر محمد تقي، نشر دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني
ايران، چاپ دوم، 1383ش ـ تهران،صص 76ـ 79
[13] ـ قمي،شيخ عباس؛سفينة البحار و مدينة الحكم و الاثار،مؤسسه نشر آستان قدس رضوي،چاپ اول،1416ق،ج4،ص592،واژۀ«نوم»
[14] ـ پاينده،ابوالقاسم؛ نهج الفصاحة،انتشارات جاويدان،چاپ دوم،1376ش،ص604،ح2119
[15] ـ عبد الواحد آمدي؛غررالحكم و دررالكلم،ترجمه محمد علي انصاري،تصحيح مهدي انصاري قمي،نشر مؤسسه انتشاراتي امام عصر(علیه السلام)،چاپ دوم،1384ش ،ص580،ح7034
[16] ـ همان،ص855،ح10657
[17] ـ محمدي ري شهري،محمد؛دانشنامۀ احاديث پزشكي،ترجمۀ دكتر حسين صابري،نشر سازمان چاپ و نشر دارالحديث،چاپ هفتم،1386ش،ج2،ص104
[18] ـ مدرس افغاني؛جامع المقدمات،انتشارات هجرت،ج2،كتاب آداب المتعلمين،فصل چهارم ،ص53
[19] ـ شجاعي، محمد؛مقالات،ج2،ص

[Unname28]

از لحاظ روحی
بیشتر خواب به خاطر خستگی روح است تا خستگی جسم
زمانی که ما میخوابیم روح ما از بدن ما خارج میشود و این بسیار لذت بخش است به همین دلیل است که وقتی ما بیدار میشویم دوباره دلمان میخواهد بخوابیم.
روح به زمان نیاز دارد تا به جسم جدید خود عادت کند و به همین دلیل است که نوزادان بسیار زیاد میخوابند و بزرگسالان خواب کمی دارند و هرچه خواب شما از حالت طبیعی بیشتر باشد یعنی روح در بدن راحت نیست و مشکلی روح را آزار می دهد.
بحث رویا هم که مفصل است بعدا اگر بحث شد توضیح میدهم

[EMPERATOR]

از مسنجر عزیز به خاطر ایجاد تایپک های باحال و
شرح حال جوانان!!! خیلی ممنونم!!
من هم از دسته ی افراد پر خواب هستم ولی
نمی دونم شاید به خاطر اینه که شبها دیر می خوابم!!!!
به نظر من دلیل اینکه جوانها پرخواب هسستند شاید
به خاطر سن رشد باشه که بدن در هنگام خواب انرژی
بیشتری مصرف میکنه

[rajaby]

اول که خوندم " کاربر ارزشمند تالار "برام جالب شد که چرا این شهرت و حالا بعد از یه هفته کاملا این لقب رو تصدیق می کنم .

ولی به نظر من هم اولین اقدام برای کم کردن خواب اصلاح تفکر است .به قول علامه جوادی آملی تا از غفلت جدا نشویم خودسازی و به کمال رسیدن محال است .طبق تمام نظریات تربیتی اسلامی -والبته غیر دینی -تربیت والا و وارسته فقط از طریق تفکر ممکن است .من خودم جزو ادم های پر خواب و سنگین خواب بودم ولی با کمی فکر کردن به فلسفه وجودم و فلسفه خواب حالا روزانه با 6 ساعت علاوه بر نشاط ، در تلاشم روش های خواب عمیق رو یاد بگیرم تا مثل شهید چمران بزرگوار کمی بیشتر از عمرم استفاده کنم البته کمی بیشتر نه خیلی بیشتر..با این میزان خواب توی جنگ شکست می خورم .استراتزیست های امریکایی و انگلیسی و صهیونیست ها خیلی کم می خوابند .اخه ارزش دنیا رو می دونند .

وای چقدر دلم میخواست مقدار خواب دقیق پیامبرم و امام عزیزم رو می دونستم .خدایا ما چقدر غریبیم در این دنیای ...

[ريحانه الرسول]

راستش گاهي اوقات ميمونم كه من پرخوابم يا كم خواب.

به نظر خودم الان كه حدود 6 ساعت تو شبانه روز ميخوابم زياد ميخوابم.

البته انصافا قابليتش رو دارم كه در 48 ساعت 2 ساعت خواب داشته باشم و بقيه شو كار كنم.

اما متاسفانه الان تقريبا 3 ساله كه از خواب آرام و مفيد محروم شدم.

يعني فرقي نميكنه چقدر ميخوابم وقتي از خواب بيدار ميشم انگار تمام مدت خواب رو بيدار بودم.

خيلي فاجعه است .

اون وقت ها با 2 يا 3 ساعت خواب واقعا انرژي يه روز كامل فعاليت فكري و يدي رو داشتم.

اما الان.....


دوستان صاحب نظر كسي ميدونه كه چطور بايد به آرامش در خواب رسيد.

تو اين سه سال كلي از زندگيم عقب افتادم

به خوراكم دقت كردم.
به فعاليت بدنيم دقت كردم (تقريبا فعاليت بدنيم توي روز خيلي زياده)
به فكرم دقت كردم كه قبل از خواب افكار خوبي داشته باشم
حتي به اين فكر افتادم كه شايد از نظر روحي مشكل پيدا كردم

اما هيچ كدوم در مورد من صدق نميكرد.

اگه كسي فكر ديگه اي داره واقعا خوشحال ميشم بشنوم