شناخت قرآن (معرفی، چارچوب کلی، مقطعات و..)

[یاران مهدی]

شناسایی قرآن از نظر آیات


1- قَدْ جاءَکُمْ مِنَ اللهِ نُورٌ وَ کِتابٌ مُبِینٌ 1 : از سوی پروردگار، برای شما نور و کتابی بیان کننده و جدا کننده ی حق از باطل آمده است.
2- شهْرُ رَمَضانَ الَّذِی أُنزِلَ فِیهِ الْقُرْءَانُ هُدًی لِّلنَّاسِ2: ماه رمضان است که در آن، قرآن برای هدایت مردم فروفرستاده شده است.
3- هَذَا بَیَانٌ لِّلنَّاسِ وَ هُدًى وَ مَوْعِظهٌ لِّلْمُتَّقِینَ‏3 : این برای مردمان بیانی (روشنگر) و برای پرهیزگاران هدایت و پندی است.
4- یَأَیهَا النَّاس قَدْ جَاءَكُم بُرْهَنٌ مِّن رَّبِّكُمْ وَ أَنزَلْنَا إِلَیْكُمْ نُوراً مُّبِیناً4 : ای مردم! شما را برهان و حجتی از جانب پروردگار آمده و به سوی شما نوری آشکارا فرستاده ایم.
5- مَّا فَرَّطنَا فی الْكِتَبِ مِن شی‏ءٍ5 : ما در کتاب چیزی را فروگذار نکرده ایم.
6- یَأَیهَا النَّاس قَدْ جَاءَتْكُم مَّوْعِظهٌ مِّن رَّبِّكُمْ وَ شِفَاءٌ لِّمَا فی الصدُورِ وَ هُدًی وَ رَحْمَهٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ‏6 : ای مردم! شما را موعظه ی پروردگار، شفای مرض ها و هدایت و رحمتی برای مومنان آمده است.
7- هوَ نَزَّلْنَا عَلَیْك الْكِتَب تِبْیَناً لِّكلّ‏ِ شی‏ءٍ وَ هُدًی وَ رَحْمَهً وَ بُشرَی لِلْمُسلِمِینَ7‏ : کتاب را برای تو بیانی کامل برای هر چیز و هدایت، رحمت و بشارتی برای مسلمانان نازل کرده ایم.
8- ذَلِك هُدَی اللَّهِ یهْدِی بِهِ مَن یَشاءُ8 : این است هدایت و راهنمایی حق که خداوند به آن هر که را خواهد هدایت فرماید.
9- هذا هُدیً9 این است هدایت.
10- فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَای فَلا یَضِلُّ وَ لا یَشقَی‏10 : هر کس از هدایت من تبعیت کند گمراه و بدبخت نخواهد شد.
11- إِنَّهُ لَقُرْءَانٌ كَرِیمٌ * فی كِتَبٍ مَّكْنُونٍ‏ * لا یَمَسُّهُ إِلا الْمُطهَّرُونَ‏11: قرآن کریم در کتاب مکنون است که آن را مگر پاکیزگان مس نمی کنند12.
همچنین درباره شناسایی قرآن، در بحار (ج92/1) کتاب قرآن، بابا اول، ایات بسیاری نقل گردیده است.
بالجمله، خداوند متعال قرآن را نور، حکمت، موعظه، شفا، رحمت، ذکر، هدایت، برهان، تذکره، میزان، فرقان بین حق و باطل و قول فصل بین بشر معرفی فرموده است.

پي‌نوشت‌ها:


1- مائده : 15
2- بقره : 185
3- آل عمران : 138
4- نساء : 174
5- انعام : 38
6- یونس : 57
7- نحل : 89
8- زمر : 23
9- جاثیه : 11
10- طه : 123
11- واقعه : 77- 79
12- کلمه ی « لا یَمَسٌّهُ ممکن است نهی باشد. یعنی : نباید احدی آن را مس کند مگر پاکان؛ و ممکن است نفی باشد، یعنی : مس نمی کند و در نمی یابد علوم قرآن را مگر گروه پاکان.

منبع:کتاب مقام قرآن و عترت

[yeketaz]

نام:قرآن
شهرت:فرقان،تنزیل
محل تولد:مکه،غار حرا
فرستنده:خداوند متعال
گیرنده:محمد امین (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم)
ملکه وحی:جبرئیل
تعداد سوره ها:114
تعداد آیه ها:6236
تعداد کلمات:77807
تعداد حروف:322374
تعداد جزء:30 جزء
تعداد حزب:120 حزب
اولین سوره نازل شده:علق
آخرین سوره نازل شده:نصر
بزرگترین سوره:بقره
کوچکترین سوره:کوثر
قلب قرآن:یس
سید قرآن:آیه الکرسی
عروس قرآن:الرحمن
مدت نزول:23 سال
سوره های مدنی:28 سوره
سوره های مکی:86 سوره
اولین گرد آورنده:حضرت علی (علیه السلام)
تعداد بسم الله قرآن:114
سوره ای که بسم الله ندارد:توبه
سوره ای که دو بسم الله دارد:نمل
بزرگترین کلمه قرآن: فَسَیَکفیکَهم الله
کلمه وسط قرآن:والیتلطف
تعداد سجده های واجب قرآن:4 سجده
طولانی ترین آیه: آیه 282 سوره بقره

[behabadi]

مقطعات درقرآن

دراغاز29سوره درقرآن كریم حروفی بهم پیوسته امده كه بحروف مقطعه معروفندومیبایست درقرائت انهاراجداجداخواند سه موردازحروف مقطعه مربوط بسوره های مدنی وبقیه مكی اند.حروف مقطعه حداقل یك حرف وحداكثرپنج حرفند مجموع حروف مزبوربدون تكراربعنوان حروف نورانی درعبارت صراط علی حق نمسكه گرداوری شده است حضرت امیر فرموده اند هركتابی راگزیده وخالصه ایست وخالصه قرآن حروف مقطعه انست.قبل ازبیان حروف نظراتی كه درخصوص معانی انها وجودداردعنوان میگردد:

1-نامهای خداوند2-بمعنای سوگند3-اسم اعظم خداوند4-نامهای قرآن5-نامهای سوره ها6-نام پیامبران7-رموزواشارات است 8-توجه دادن مردم به مفاد قرآن است9-تركیب حروف اخباری رابیان میكندمثلاحم اشاره به حیات وموت دارد10-بیان اینكه قرآن ازهمین حروف تشكیل میشود وكسی قادربه اوردن مثل آن نیست 11-تعدادحروف هرسوره باحروف مقطعه آن سوره نسبت دارد12-درسوره های مقطعه داربعدازحروف مقطعه ازكتاب وقرآن سخن رفته است اینك موارد حروف مقطعه بیان میگردد:

یك حرفی- ن(قلم)-ق(باسقات)-ص

دوحرفی- حم(احقاف-جاثیه-دخان-زخرف-فصلت-مومن)

سه حرفی-الم(سجده-لقمان-روم-عنكبوت-ال عمران-بقره) الر(حجر-ابراهیم-یوسف-هود-یونس) طسم_قصص-شعراء)

چهارحرفی- المر(رعد)- المص(اعراف)

پنج حرفی- حم عسق(شوری) -كهیعص(مریم)

نكته-ن اولین حرف مقطعه درسال سوم بعثت والم اخرین آن درسال 11هجری نازل شده است.منظوراز (ق) كوه قاف یعنی جودورزمین است.

[behabadi]

بنام خدا
کتاب خدا حاوی 4 بخش است عقاید احکام
اخلاق وتاریخ
عقاید همان باورهای آدمی است که عبارتند از خدای یگانه - پیامبران وجانشینان - روز رستاخیز یا معاد
احکام نیز برسه گونه است عبادات معاملات وسیاسات
اخلاق هم بردوکونه است پسندیده وناپسند
تاریخ داستان زندگی پیامبران وبرخی افراد دیگر که حدود 135 مورد درقران کریم بدان اشاره شده است
بجز مورد اخیر درمورد 3 بخش مهم کتاب خدا میتوانم با مثالی از آنها تصویری زیبا نشان دهم.
دین خدارا به درختی تشبیه میکنند که ریشه آن درخت باورها وعقاید است تنه وشاخه ها ی آن احکامند وبرگ گل ومیوه همان اخلاق است.
اینک این تمثیل را برای انسان میاورم آدمی همچون درخت است باورهای او ریشه اوست همچون ریشه درخت که درزمین پنهان است وگفته میشود که تفتیش عقاید ممنوع است برای اینکه ریشه ها پنهانند وکسی حق ندارد ریشه درختی را بیرون آورد چون میخشکد. اعمال آدمی همان احکام الهی است که درحکم بدنه واستخوان بندی انسان است. اما ثمره آن باورها واحکامی که بدان عمل میشود نتیجه ای بدست میاید که بنام اخلاق است همچون برگ گل ومیوه یک درخت.
اینک بخوبی میفهمیم که اخلاق آدمیان محصول باورهای او وعمل اوست واخلاق خود فی نفسه چیزی نیست بلکه نتیجه آندوست .هرچه باورها راستین تر واعمال آدمی کاملتر باشد دراخلاق انسان نمودپیدا میکند.بدون شک باور به شیطان وعمل به دستور او هرگز نتیجه مثبت نخواهدداد چرا که نهالی که کاشته ایم هم ریشه اش خراب است وهم موادی که به آن میدهیم پس ثمر آن هم میوه تلخی است.
فرزندی که متولد میشود دارای ذهنی صاف وپاک است وهرچه باو تعلیم دهیم واوعمل کند شخصیت اورا ساخته ونشان میدهد.

[میم.حسین.الف]

نقل قول:بجز مورد اخیر درمورد 3 بخش مهم کتاب خدا میتوانم با مثالی از آنها تصویری زیبا نشان دهم.

متوجه منظورنتم نشدم کدام مورد را می فرمایید ، رفتار ؟
منظور اینست که رفتار مثل درخت نمی شود ؟
البته مثال درخت خوب است و خیلی هم واضح نیست بیشتر ذهن انسان را معطوف به موارد دیگر می کند . مثالی بهتر می زنید که درکش راحتتر باشد ؟

[behabadi]

باسلام وتشکر مورد اخیر داستانهای قران است وسه مورد دیگررا با درخت تشبیه کرده ام باورها ریشه اند احکام تنه وشاخه واخلاق برگ ومیوه وگل

[میم.حسین.الف]

ولی انصافا عقاید مانند ریشه پنهان نیست . اعمال گواه عقاید است نیست ؟
حالا چرا درخت .
نه مزاح کردم خوبه

[behabadi]

باسلام مجدد عقاید همیشه پنهان است وکسی هم حق ندارد انهارا تفتیش کند چون قانون اساسی اجازه نداده است ضمنا اعمال گواه باورها نیست چون ممکن است کسی برای ریا نماز بخواند ویا ازترس ولذا نماز ملاک باورهای فرد نیست آنچه مهم است اخلاق هرفرد شخصیت درون وبرون اورا نمایان میکند همانند میوه بردرخت که سلامت درخت را نشان میدهد بهرحال اینهم مثالی بود برای اشنائی بیشتر با موارد سه گانه موفق باشید

[behabadi]

بنام خدا
1-اعداد

درقرآن كریم انواع اعدادبیان شده است

1-اصلی-احدواحدی-اثنان واثنتان واثنتین-ثلاث وثلاثه-اربع واربعه-خمس-سته-سبع وسبعه-ثمانی وثمانیه-تسع-عشر-احدعشر-اثنتی عشر-تسعه عشر-عشرون-ثلاثون وثلاثین-اربعین-خمسین-ستین-سبعون وسبعین-ثمانون وثمانین-تسعون-تسع وتسعون مائه-ماتین-ثلاث مائه-ثلاث مائه وتسع-الف سنه الاخمسین-الف والوف-الفین-ثلاثه الاف- خمسه الاف-خمسین الاف4معارج-مائه الف147صافات

2-ترتیبی[/b]-واحدوواحده-اول واولی-ثانیه-ثالث .ثالثه-رابع-خامسه-سادس-ثامن

3-كسری-نصف-ثلث-ثلثان-ربع-خمس-سدس-ثمن-عشرومعشار

4-توزیعی[/b]- فرادی-مثنی-ثانی اثنین-ثلاث-ثالث ثلاثه-رباع-تثلیث-شفع-وتر-زوج-بضع

2-اجزاءبدن

راس – اذن – انف – بصر – عین – سمع – جبین – جبهه جباه – ناصیه – شعر – جید – عنق – حلق – حلقوم - حنجره – حنك – خد – ذقن – رقبه – ترقوه (تراقی)- سن – شفه – فم – لحیه – لسان – بطن – تریبه – جلد – جنب – حویه – دم – رحم- شحم- لحم – صدر – صلب – ظهر – عصب – عظم – فواد – فرج –فقار- قلب- كبد – معا- منكب- انمله- ورید – ید –رجل – اصبع – ظفر – عضه – قدم – كعب – نفس – روح – وجه – ساق – بشر – وتین(رگ)- خرطوم- دبر- قبل – جسد- بدن- جیب – جناح – یمین – ازر – كف – صوف- سوات(عورت)- دمع – مرفق – سواه (جسد) – بنان – جسم – عضله – عوره – غمز – مقعد

3-خویشاوندان در قرآن

اب (والد)- ام ( والده) – اخ- اخت- ابن(ولد)- بنت- مولود- ورید – فتی – فتاه – جد – جده- خال- خالد- عم- عمه-زوج- زوجه- بعل- صهر- سبط- نافله – دعی – ربیبه – امرئه – امرء – صاحبه(همسر)- ولدان ( كودكان)- فصیله(خویشان)- ابنه- رحم- عشیره- غلام(غلمان)- ذریه- ذكر – انثی- اهل(اهلون)- آل – رجل – نساء- نسوء – ناس – اناس – انسی- اناسی – صبی – شیب(پیر) – حفده( نوادگان )- سید – سیده – اقربی – ثیبه – طفل – عروب – عقب – كلاله – نسب – نسل – آباءالبعوله(31 نور)

4-حیوانات در قرآن


1[b]- چهارپایان: ابل – بعیر – بغل – بقر – بهیمه – ثور – جمل – حمار ( حمر و حمیر ) – سائبه – سائمه – ضان – عجل – غنم – مغر – نعجه – نعم – ناقه – خیل – ركاب – ضامر – بدن - حام – بحیره – صافنه – وصیله – جیاد – عادیه – موریه – مغیره – دابه

2- حشرات: بعوضه – جراد- ذباب- عنكبوت- فراشه- قمل- نحل – نمل

3- خزندگان: ثعبان – حیه – جان

4- آبزیان: حوت – ضفدع – نون ( ماهی )

5- پرندگان: سلوی – غراب – هدهد - طیر( ابابیل)

6- مابقی: خنزیر – ذئب – فیل – قرده – كلب – قسوره(شیر)

« كلب و خنزیر دو حیوان نجس العین اند »
5-بیماریها در قرآن
اعمی كوری ( عمی و عمیان ) 50 انعام – اعرج لنگی ( عرج) 61 نور - اصم كری ( صم) 42 هود – ابكم لنگی (بكم) 76 نحل – اكمه كوری مادر زاد (‌ كمه ) 49 آل عمران- ابرص یا پیسی

( برص ) 110 مائده
6-نوشت افزار در قرآن
قرطاس – قلم – مداد – صحف – سجل – رق – كتاب – سفر
7-فصول در قرآن
صیف ( تابستان )- شتاء ( زمستان) سوره ایلاف

8-مزه ها در قرآن

حلو( شیرین ) – مر ( تلخ ) – اجاج ( تلخ و شور ) – ملح (شور) – غدب ( شیرین ) – خمط ( تلخ )
9-رنگها در قرآن
ابیض ( بیضاء ) سفید 187 بقره – اسود ( سود ) سیاه 187 بقره – اخضر ( خضر ) سبز 80 یس – احمر ( حمر ) سرخ 27 فاطر – اصفر ( صفر )‌ 33 مرسلات 51 روم – ازرق ( زرق ) آبی و كبود ‌102 طه – رماد خاكستری 18 ابراهیم

مسوده – مصفره – مخضره
10-فلزات در قرآن
ذهب ( طلا ) – فضه ( نقره) – حدید ( آهن ) – قطر و نحاس و مهل و قطران (‌مس و سرب )

11- اغذیه در قرآن

لبن – عسل – بیض ( تخم مرغ) – دهن – لحم – سكر ( شكر ) خبز – من –سلوی – زیتون – مائده

12-میوه ها در قرآن

تین – زیتون – عنب – قضب ( خرماو تره )- رمان- یقطین (كدو)- رطب – قثاء – طلح (موز)

13-پول در قرآن

دراهم 20 یوسف- دینار 75 آل عمران – ورق ( اسكناس )19 كهف
14-گیاهان و سبزیجات در قرآن
تین – زیتون – قضب – نحل – صدر – یقطین – بقل – فوم – بصل – عدس – خردل – اتل(گز) – ضریع – عنب- اب (گیاه خودرو) – طلح (درخت موز)- خضر ( سبزینه ) – الحب – ریحان – سنبله – صنوان – طلع – قنوان – قثاء
15-جهات سته در قرآن
قبل و امام (جلو) – خلف و دبر – وراء- ظهر (پشت) – فوق ( بالا) – تحت (زیر و پائین)- یمین (راست )- یسار و شمال ( چپ ) - بین (میان)- عندو لدن و لدی (نزد )- جنب ( كنار ) – ثم – هیهنا – هنا – هنا لك – مشرق و مغرب
16-ظروف زمان و اوقات در قرآن
آیان – متی – انی – ازل – ابد – امس – الیوم – غد – جمعه و سبت – الان – یوم و لیل و سنه و عام و حول (سال) – ساعه – قرن - شهر – اصیل ( اصال) – بكره – سحر – صبح و صباح – عشاء و عشیه – عصر و مساء – اجل – اناء – بغته- حقب- دهر – حین – اذ – اذا – آیام – نهار – لیل – عشی – ضحی – امد – ابكار –اهله

17-آیام هفته: سبت (65بقره) – جمعه ( سوره جمعه )

18-خطابات درقرآن
درقرآن كریم خطابات دوگونه اند

1-عمومی-یاایهاالناس-یاایهاالانسان-یاایهاالذینامنوا-یاایهاالذین كفروا- یاایهاالكآفرون
2-خاص-یاایهاالمدثر-یاایهاالمزمل-یاایهاالنبی-یاایتهاالنفس المطمئنه-یاایهاالرسول-قل
19-اسامی معرب به حروف وباهمزه وصل
1-اب-اخ-فم-ذو-اولو
2-اسم-ابن-ابنه-امرء-امرءه-اثنا-اثنتا-ال
20-مكانهادرقرآن
ارم(شهرعاد)-طوی(اورشلیم)-موتفكات(شهرلوط)-طور(بیابان سیناء)-مكه-بكه احقاف(سرزمین قوم عاد)-مصر-ام القری(مكه) -سبا-یثرب -مدین(شهرشعیب) -روم-طورسیناوسینین -كهف-حجر(صالح) -جودی- حنین(میان مكه ومدینه)بابل-صفا-مروه-عرفات-مشعرالحرام-بدر-منی-مدائن-دارالندوه-كعبه-الوادالایمن-وادالنمل ارض الجرز اریحا-ایله
21-مساجددرقرآن
قبله مسلمانان ابتدامسجدالاقصی یابیت المقدس بود.لیكن درسال دوم هجری بفرمان خداوندقبله ازمسجدالاقصی به مسجدالحرام یاكعبه تغییر یافت كعبه اولین خانه خدادرروی كره زمین است كه توسط حضرت ادم بناشد وپس ازویرانی درطوفان نوح مجددابوسیله ابراهیم تجدیدبناشد آیات رامرورمیكنیم.

آن اول بیت وضع للناس للذی ببكه مباركا95العمران واذیرفع ابراهیم القواعدمن البیت واسماعیل...122بقره

وحیث ماكنتم فولواوجوهكم شطره144بقره

..فلنولینك قبله ترضیها 144بقره

علاوه برمسجدالحرام(بیت العتیق)ومسجدالاقصی درقرآن كریم به مساجددیگری نیزاشاره شده است.مسجدقبلتین1اسرا-مسجدقبا107توبه-مقام ابراهیم(مصلی)-مسجدضراركه دستورتخریب آن داده شد107توبه
22-علائم واشكال آن درقرآن
علائم وشكل انهادرقرآن بشرح زیراست:

1-حركات(فتحه-ضمه-كسره-رفع-نصب-جر-الف مدی-یای مدی-واو مدی-سكون)

2-علائم وقف(م لازم-لاقبیح-قلی وقف اولی-صلی وصل اولی- ج جایز-معانقه).

3-علائم احكام(مد-شد-وصل-اشباع-اماله-غنه-سكت-ادغام-اظهار-اخفا-اقلاب-ناخوانا) علائم قدیمی عبارتند از-قفه(سكت)-ط-قف(وقف تام)-ك(كافی)-ز-ص-ق-جه(حسن)-صل(قبیح)-صب(وصل یمابعد)-صق(وصل بماقبل)
23-غزوات وسرایادرقرآن
بدر214بقره-احد121ال عمران-حنین25توبه-خندق214بقره-حدیبیه7توبه وفتح-بنی النضیر206حشر-فتح مكه1نصر-تبوك38توبه-احزاب9احزاب-یوم الفرقان214بقره-بنی نخله11مائده-حمراءالاسد172ال عمران-خیبر15فتح-ذات السلاسل11و1عادیات بصفحه281مراجعه فرمائید
24-طبیعت در قرآن

فلق – عصر – زلزله – علق- ضحی – لیل – شمس – فجر – سماء – جبل – ارض – طارق – بروج – شتاء – صیف – تراب – دهر – شهاب- ماء – نار – نجم – شعری – یم – بحر – صاعقه – دحان – عین – سیل – بر – طوفان – صیحه – طور – برد – حسبان – ینبوع – رعد – كوكب – برق – جو – خسوف – ساحل – ریح – حاصب ( تندباد) – مزن – سحاب – غمام – اعصار ( گردباد)- ودق

( باران ) – مطر – صیب – وابل – غیث – افق – حجر – یحموم – قمر – صرصر – طل – فج- لجی – موج – هلال
25-[b]زنان در قران
درقران کریم۳ سوره اختصاص بزنان واحکام انان دارد نساء-تحریم-طلاق (جمعا 214آیه)
در قران کریم تنها از یک زن به نام شخصی ایشان یاد شده وان حضرت مریم است(آیه11تحریم) واز زنان دیگر با اشاره یاد شده است اسامی انان عبارتند از:

حوا-همسرنوح-دختران شعیب-همسرموسی-خواهر ومادر موسی-زن ابولهب-بلقیس-ساراوهاجر-زلیخا-آسیه-همسر ایوب-اشیاع همسرزکریا-حنه مادر مریم-همسر زید ابن حارثه-همسران پیامبر(ام المومنین)-زهرای مرضیه وانسی(مریم)

آیات قران درباره حضرت زهراء

35نور-سوره کوثر-19و20 الرحمن-37و42 ال عمران-29ابراهیم-8دهر-23شوری-33احزاب-65 ال عمران(مباهله)-59نساء-43انفال-35بقره