حضور قلب در نماز و اسرار نماز از دیدگاه عرفا و بزرگان (کاربردی)

[بیداری اندیشه]

برگرفته از کتاب آداب الصلاه امام خمینی رحمه الله علیه:

آداب عبادت

1- توجه به عزت خداوندی و ذلت بندگی:

بنده چون از خود گذشت و تمام مملکت وجود خود را تسلیم خداوند نمود، خداوند خود اختیار امور زندگی او را بدست می‌گیرد. پس سالک باید به مقام ذلت خود، علمی و قلبی پی برده و همیشه متوجه ذلت خود و عزت خداوند باشد. هر چه این توجه بیشتر گردد، روح عبادت قوت بیشتری پیدا می کند.

2- خشوع:

حقیقت خشوع عبارت است از خضوعی کامل که با حبّ یا خوف آمیخته است. خشوع با درک عظمت و هیبت جمال و جلال حق بدست می آید.
خداوند متعال خشوع را از نشانه های ایمان قرار داده است. «قد افلح المؤمنون الذین هم فی صلاتهم خاشعون» (مؤمنون، 1-2)

بنابراین می توان گفت کسی که در نماز خشوع ندارد، یا ایمان ندارد یا ایمانش ناقص است.

3- طمأنینه:

یکی از حکمتهای تکرار عبادت و زیاد گفتن اذکار، آن است که در دل تاثیر گذارد تا کم کم قلب سالک با روح عبادت یکی گردد. اگر قلب، آرامش و طمأنینه نداشته باشد، عبادت و اذکار در آن تاثیری نگذاشته و عبادت نیز بیش از یک عمل ظاهری نخواهد بود.

4- مراقبت از تصرف شیطان:

سالک بایستی با هر کوششی که هست، معارف و عبادات خود را از تصرف شیطان و نفس امارّه خالص کرده، با دقت در اعمال خویش، از دامها و حیله های شیطان و نفس امارّه غافل نشود. او باید در همه اعمال خویش، به خود سوء ظن داشته باشد و هیچگاه نفس را به حال خود رها نکند که ممکن است با کوچکترین غفلتی انسان را بر زمین کوبد و به باد هلاکت بسپارد.

5- نشاط و بهجت:

سالک باید زمانی را برای عبادت انتخاب کند که نفس دارای نشاط عبادت بوده و خسته نباشد وگرنه نفس آرام آرام از عبادت منضجر و فراری می شود. درباره کسب علم نیز چنین است یعنی در کسب علوم نباید با اکراه و تنفر وارد شد.


ادامه دارد ان شاءالله....