تحلیل سه گانه ی "ماتریکس"

[rezakarimi]

ماتریکس یک اصطلاح ریاضی است و من معتقدم ذات دنیای تکنولوژیک امروز ریاضیات است: محاسبه گری و عقلانیت و آینده نگری. من فیلم ماتریکس را یکی از پرمعناترین و پیچیده ترین فیلمهای تاریخ سینما می دانم که در عین حال از جذابترین آنها هم بود و من بارها (زمانی که تلویزیون هر قسمتش را حداقل دو بار پخش کرد و CDها به آلودگی DVDهای امروز نبود!) سه قسمت آن را تماشا کردم. فیلمی ساخته برادران واچوفسکی: یکی اهل فلسفه و دیگری مسلط به تکنولوژی.

جذابیت ماتریکس هم به موضوع بکرش است، هم به داستان پرمعنا و در عین حال پیچیده اش، هم به جنجال سیاسی اش و هم به تحولی که در تکنولوژی سینما به وجود آورد. بسیاری به استعمال واژه zion در فیلم پرداختند و آن را فیلمی صهیونیستی دانستند و بعضی به شباهتهای داستان با مضامین کتاب مقدس اشاره کردند.

به نظر من ماتریکس یعنی دنیای مجازی! روایت واچوفسکی ها از این مجاز عمیق است. داستان درباره دو دنیای موازی است یکی پر زرق و برق که عامه مردم در آن و در دام آن زندگی می کنند و دیگری دنیای انسانی و حقیقی که به علت تجاوز نرم افزار بزرگ و ابرقدرت جهان یعنی ماتریکس به برهوت آخرالزمان تبدیل شده است. آدمها در این دو دنیا در دو نام و دو پوشش مختلف زندگی می کنند و حتی این دو دنیا دو زمان مختلف دارند. آنها که به هویت ماتریکس پی برده اند از سلول خود بیدار شده اند ولی بسیاری همچنان در دنیای واقعی خواب هستند و در دنیای ماتریکسی تحت اسارت نرم افزارها زندگی می کنند. همه در سلولهایشان کنار هم خوابیده اند و وقتی دوربین مزارع کشت انسان را در نمای کلی نشان می دهد و آدمها به صورت ذره های مختلف دیده می شوند، احساس می کنیم که در عالم ذر هستیم!

مبارزین علیه ماتریکس در اقلیت هستند و مخفی کار می کنند. کسی می تواند به آنها ملحق شود که به خودآگاهی برسد. این رسیدن به خودآگاهی مستلزم دردکشیدن و نوعی سلوک است و قهرمان فیلم کسی که مقرر شده منجی باشد (با نام ماتریکسی اندرسون و نام حقیقی نیو) هم این درد را می کشد و از سلولش بیدار شده و در واقع دوباره متولد می شود. او کم کم توسط گروه مبارزین با حقیقت عالم آشنا می شود و راه مبارزه را یاد می گیرد. او می فهمد که مبارزه کردن واقعی با ابزارها و حرکات عادی محکوم به شکست است و وقتی در قسمتهای دوم و سوم می بینیم که مأمور اسمیت (کارگزاران ماتریکس) خوش را تکثیر می کند (کپی – پِیست!) و هرچه بکشی بازهم جلویت ظاهر می شوند! می فهمیم راه چاره استفاده از ابزارهای معمول ماتریکسی نیست بلکه او باید ذهن خود را آماده کند و بفهمد که با نیروی درون هر کاری شدنی است.

این تقویت ذهن مرحله به مرحله به نیو قدرت بیشتری می دهد تا اینکه در پایان ماتریکس اول بعد از اینکه با اسباب عادی نمی تواند پیروز شود و می میرد با مدد از نیروی عشق (البته با طعم هالیوودی!) زنده می شود. آنگاه به مکاشفه عالم می رسد و در و دیوار و هیکل آدمها را به صورت صفرو یک های در حال جولان می بیند! (هر سه قسمت ماتریکس با این صفر و یک ها شروع می شود)، با آرامش می جنگد، دشمن را نه از بیرون که از دورن منهدم می کند و در سکانس آخر به راحتی به آسمان پرواز می کند. اینکه علاوه بر موازی بودن دو دنیا، هر دو بر هم تأثیر می گذارند و بلکه در حقیقت دنیای حقیقی حاکم بر دنیای ماتریکسی است و اسباب عادی در برابر حقیقت عالم به هم می ریزند بسیار مضمون عمیق و مذهبی ای است. نیو در قسمتهای بعدی باز هم قدرت بیشتری پیدا می کند و ابرها را به دور خود می چرخاند و از یک سو ی عالم به سوی دیگر طی الارض می کند تا هم سیر داستان به تکامل برسد و هم هالیوود راضی و خشنود شود!

آنچه برای نیو به عنوان نوعی ولایت تکوینی نشان داده می شود (که صدای اعتراض بعضی علمای جهان اسلام که فیلم هم می بینند! را در آورد) تقدیرش بوده و او از قبل برای ایفای نقش منجی انتخاب شده است. مسئله تقدیر هم از مهمترین مضامین تکرار شونده در فیلم است. نیو و اساساً همه آدمها هر چه می کنند پیش گو می داند. او جمله ای کلیدی را وقتی نیو اعتراض می کند و می خواهد بداند چه نقشی در آینده دارد به او می گوید که به نوعی جمع بین جبر و اختیار است: تو انتخاب نمی کنی بلکه انتخابت را درک می کنی!

نکته پایانی ماتریکس سوم که اوج مضمون پردازی برادران واچوفسکی هم هست مسئله تغییرسرنوشت ( که شیعیان به آن بَداء می گویند) است: نیو مقابل پیرمرد خالق (برنامه نویس) ماتریکس قرار می گیرد و از پیرمرد می شنود که تو باید برای مبارزه نهایی از درب کنار من عبور نکنی چون مقرر شده که شکست بخوری، تمام مبارزاتی که تا حالا داشتی بازی (و مکر) ماتریکس بود و من تو را خبر می دهم که باید به سرنوشتت تن بدهی و برنامه ات را متوقف کنی. نیو ابتدا در تردید قرار می گیرد ولی به دلایلی که در فیلم بیان می کند انتخاب خود را انجام می دهد و درب را باز کرده و به جنگ هزاران مأمور اسمیت تکثیرشده می رود. پیش گویی محقق می شود: ایتدا معشوقه اش و در نهایت خودش می میرند ولی در جهان صلح برقرار می شود و پیش گویی ناقص می ماند چون مقرر شده که او منجی باشد. پس پیش گویی درست است!

ماتریکس صهیونیستی است یا یک فیلم پرمعنا یا یک فیلم هالیوودی؟ همینقدر می دانم که یهودیان بسیار می دانند ولی دانسته هایشان را بین خود مخفی می کنند و به نامحرم نمی گویند.

[Admirer]

(۱۴/بهمن/۹۰ ۱۵:۴۸)nilufar7676 نوشته است:  سلام
یه موضوعی که در این فیلم نطر منو جلب کرد این بود که کلید ساز آسیایی بود(و از اونجایی که چشم بادومی بود اصولا باید مال کره یا چین یا ژاپن باشه)
این می تونه به این معنا باشه که یکی از این سه کشورها (که به پگمونم باید ژاپن باشه)وسیله دست دجال(نیو)هستن و زمانی که به درد نمی خورن باید بمیرن
نظر شما چیه؟
و این شعاری که در تموم فیلم می گفتن:بعضی چیزها هرگز تغییر نمی کنن ولی بعضی چیزها باید عوض شن
این به چه معنی می تونه باشه
اسمیت نماد کیه؟اگر نیو نماد صهیونیست هاست پس اسمیت باید مسلمانها باشن(چون بر علیه اونن)ولی اسمیت هم یک شخصیت منفیه
ممنون می شم اگه راهنمایی کنید

دوست گرامی سلام.

به تالار خودتان خوش آمدید!

شاید بد نباشه اول یه نکته ای رو بگم. این که تحلیل ماتریکس شاید ماه ها زمان ببره و به همین راحتی نمیشه نقد کاملی ازش ارائه کرد و در سینمای استراتژیک فوق العاده اثر مهم و کلیدی ای محسوب میشه به دلیل این که بازخوردهای وحشتناکی توی جهان داشت که حتی به کوچه و پس کوچه های شهرهای نه چندان پر جمعیت هم رسید!!

من در حد وسع خودم نکاتی که به نظرم می رسه رو خدمت شما عرض می کنم.

1. ماتریکس به شدت فیلم فلسفی ای محسوب میشه!! و شدیدا از عرفان های پست مدرن ( هندوئیسم و بودیسم ... ) داخلش استفاده شده و این هم به دلیل گرایش زیاد یکی از برادران واچوفسکی به فلسفه هست و بار فلسفی و معناگرایی فیلم رو شدیدا افزایش داده!! حتی از گزاره های دکارت هم استفاده کرده!!!

2. ماتریکس یه فیلم در بستر پست مدرنه!! یعنی نفی وجود حقیقت و نفی شکل پذیری و قواعد فیزیکی و معمولی!! و به نوعی ساختارهای معمولی در منطق داستان رو در ذهن مخاطب می شکنه!!

3. یادتون باشه که هالیوود تنها هدفش حرکت در راستای نظم نوین جهانیه!! که در بخش جنگ نرم و رسانه و سینما به لایه های مختلفی شکسته میشه و قرار نیست در همه ی فیلم ها سیاست علنی مخالفت با اسلام و اسلام ستیزی رو پیاده کنه!! بلکه فقط یکی از لایه های سینما در بستر جنگ فرهنگی مخالفت علنی با اسلام و ایران است!!

4. برای نقد فیلم هایی با کلیت منجی گرایی بیشتر سعی کنید به شخصیت منجی و چگونگی روند طی شده از ابتدا تا انتهای داستان بیاندشید و نسبت عناصر اطراف وی را با او مشخص کنید!!

5. نفی سرنوشت و تغییر منطق زمان از مفاهیم کلیدی و برجسته ی دوره ی پست مدرن محسوب میشه که باز هم تا حدی در ماتریکس مشاهده میشه!!

و در آخر یک سوال از شما :

به نظر شما ماتریکس به چه معناست؟ شاید با توجه به این معنی بتوانید درک بهتری از فیلم داشته باشید!!

موفق بمانید و در پناه حق

[dooste20]

سلام دوستان.
من از آفاي asier تقا ضا دارم كه تحليل بسيار جالب خود را ادامه دهد .متاسفانه من و جوانهايي مثل
من كه اين فيلمها را نگاه ميكنند بدون اينكه به پيام اين فيلم ها توجه كنند در هيجان كاذب اين فيلمها غرق ميشوند
و بطور نا خود آگاه تحت تاثير منفي اين چنين فيلم ها قرار خواهيم گرفت.
و اين چنين فاش كردن راز هاي شيطاني اين فيلمها در آگاه كردن ما بسيار مفيد خواهد بود.
با تشكر.

[mhvvhm]

دوستان سلام
من اصلا اهل تحلیل این جور حرفای فیلم ها نیستم ببخشید اگه حرفام ثقیل بودن,فقط اون چیزی که به ذهنم میرسه می گم(اگه حرف نزنم میگن لالم!)
ماتریکسی که اینا ساختن یه جورایی شتر گاو پلنگه!
هر جای داستان در عین تناقضاتی که میشه پیدا کرد یه نوع ارتباط فلسفی هم با هم داره که معنای شتر بودن یا گاو...تداعی می کنه در صورتی که این داستان مصنوعی هست و جانور استعاری ما زنده موندنش هم غیر ممکنه!توی این سه گانه کثیف ترین روش یهودی صهیونیستی در تحریف رو میشه دید حقیقت رو با غیرش ترکیب کن بده به بیننده!چیزی که توش استادن!آخرش بنده خدا نه غلط رو می فهمه نه درست رو!پس کی می فهمه داستان رو؟؟؟ کسی که کلید در رو داشته باشه و بدونه از چه دری باید واردشه!!
اونوقت کدهای ماتریکس معنا پیدا می کنه و رمزاش شکسته میشه شما در ورای شماره(ثانیه ساعت سال قرن...) و حرف(هر حرف برداری که شمارو به سمتی فکری سوق بده مثل دین ....), حقیقت رو می بینید و می تونید خودتون رو آزاد کنید!
بنظر من این فیلم مهمترین و شاید درست ترین الهی ترین آرمان و منظورش اینه که ما زندگیمون بی امام زمانمون پوچه هر ثانیه که خودمون رو مشغول این زندگی میکنیم هدر دادیم در صورتی که هدف وجود ما یاری رساندن منجی و زندگی و لذت بردن در اون زمانی که یوسف فاطمه(علیه السلام) به تاریکی و جنگ و بدبختی پایان بده و ما به کمال انسانی مورد نظر برسیم!

[عبدالرحمن]

(۱۴/بهمن/۹۰ ۱۵:۴۸)nilufar7676 نوشته است:  سلام
یه موضوعی که در این فیلم نطر منو جلب کرد این بود که کلید ساز آسیایی بود(و از اونجایی که چشم بادومی بود اصولا باید مال کره یا چین یا ژاپن باشه)
این می تونه به این معنا باشه که یکی از این سه کشورها (که به پگمونم باید ژاپن باشه)وسیله دست دجال(نیو)هستن و زمانی که به درد نمی خورن باید بمیرن
نظر شما چیه؟
و این شعاری که در تموم فیلم می گفتن:بعضی چیزها هرگز تغییر نمی کنن ولی بعضی چیزها باید عوض شن
این به چه معنی می تونه باشه
اسمیت نماد کیه؟اگر نیو نماد صهیونیست هاست پس اسمیت باید مسلمانها باشن(چون بر علیه اونن)ولی اسمیت هم یک شخصیت منفیه
ممنون می شم اگه راهنمایی کنید

امروز برای nامین بار ماتریکس در صدا و سیما پخش شد!!!

واقعیتش این فیلم یجورایی یکی از قوی ترین فیلم های هالیوود بوده

مثلا با اینسپشن که قیاسش بکنی میبینی ماتریکس سوتی و حفره کمتری توش هستش

من خیلی چیزا رو تو این ماتریکس دیدم

حتی یجورایی سفیانی رو هم ازش در اوردم ولی مثل بحث فیلم جدایی میشد!! ادامش ندادم(از ماتریکس 3)

چند وقت پیش در مورد این Keymaker(کلیدساز) یه عبارتی بود

....

کلیدساز در ماتریکس 2 مامور و راه بلد انتقال بین دو عالم هستش

آسیایی هست!

عینک داره!

سرش تو کار خودشه!

مطیعه!

متعلق به عالم برنامه هست(کلمه برنامه در ماتریکس) >> یعنی از عالم زایان نیست

آخرش هم کشته میشه و کلیدش بدرد مورفیوس و نئو یخوره نه خودش!

چیز جالبی بود روش فکر کنید

اون لوگوی پائینی هم برای سازمان امنیت ملی آمریکاس

عقاب نماد ایالات متحدس

کلید رو گرفته!!

[عدالت]

به نام خدا

با توجه به یکی از ساخته های ابتدایی برادران یا خواهر و برادر, وایچوفسکی که یکشیون به تازگی زن شده و در مورد عشقه دو زن به یکدیگر است و دارای مضامین همجنس گرایانه میباشد و طرز فکر اونها به نظر نمیرسه که قصد مثبتی از ساخت ماتریکس داشته باشند. درسته که یکسری نکات مثبت در این سری وجود داره ولی شخصیت و فساد اخلاقی وایچوفسکیها این قضیه مثبت انگاریه ماتریکس را زیر سوال میبرد.

وایچوفسکیها در سری ماتریکس مکاتب و مذاهب شرقی را با مدرنیته آخرالزمانی و به قولی پست مدرن, ترکیب کردند و ادیان توحیدی و غیر توحیدی در این فیلم مخلوط شده تا در غالب یک فیلم تخیلی برخی از فلسفه های پیچیده بودایی و برهمایی همراه با کمی اعتقادات اسلامی و مسیحی, نشان داده شود. حتی موزیک تیتراژ پایانی ماتریکس 3, تلفیقی از موسیقی هندی و موسیقی الکترونیک و ترنس به همراه ارکستر سمفونیک میباشد که نشان دهنده تفکر کلی سازندگان میباشد.

در مورد شباهتی هم که دوستمون در مورد رابطه کلید ساز آسیایی با شخصیتی معاصر داشته, واقعا جای فکر وجود داره !!!!!!!!!!!! همانطور که در سریالی آمریکایی هم دو سه سال پیش, اشاره ای به شخصی به نام حسن که رئیس جمهور ایران بود میشود و اینها همه جای سوال فراوان داره که قضیه خیلی پیچیده تر از این حرفهاست. امیدوارم خداوند تمام نقشه هایشان را نابود و عواملش را هم از بین ببرد.

[سرباز منتظر]

بسم الله الرحمن الرحیم

سلام

ماتریکس چیه ؟
خالق ماتریکس کیه؟
ماتریکس برنامه ای هست برای سر کار گذاشتن انسان ، محدود کردن انسان ،گرفتن آزادی از انسان
ماشین چیزیه که برنامه ریزی شده ، محدوده ، میشه گفت ماشین ها تو ی فیلم نماد انسان های برنامه دار( اصولا دین یه برنامه برای زندگیه مثل ویندوز، پس از نظر فیلم آدم های دین دار یعنی ویندوز دار یعنی ماشین) و یا مثلا فرشته های خداوند که برنامه دارن(شاید مامور اسمیت نمادی از فرشته های خدا باشه)
خب ماتریکس رو کی ساخته؟
کی برنامه نویسی کرده ؟
کی به انسان گفته فلان کار رو انجام بده فلان کار رو انجام نده ( حلال و حرام)
از نظر فیلم این برنامه و ماتریکس همون دین و سیستم خداست.
اعتقاد صهیونیست ها اینه که خدا اونا رو سرکار گذاشته(نغوذ بالله)


پس خالق ماتریکس همون خداست و در فیلم همون آرشیتکت
خب نئو و دوستاش کین ، زایون کجاست؟
نئو و دوستاش کسایی هستن که فهمیدن خدا اونا رو سرکار گذاشته
خدایی که خیلی چیز ها رو از اونا مخفی کرده.
پیشگو اونا رو آگاه میکنه پیشگو بهشون خط میده پیشگو باعث آزادیشون شده ( این کلمه آزادی خیلی تو فیلم تکرار میشه) پیشگو در فیلم نماد شیطانه


فیلم پر از پوچ گرایی و شک هست
همون مغز در خمره پاتنم و شیطان فریبکار دکارت
شک در همه چیز
از کجا معلوم خدا ما رو سرکار نذاشته؟ (نغوذ بالله)
خدا به ما دروغ میگه (نغوذبالله)
ما میتونیم از سیستم خدا خارج بشیم(نعوذ بالله)
خدا دروغ میگه که قدرت مطلقه( نغوذ بالله)
داستان فیلم بر مبنای هک ماتریکس هست یعنی ما میتونیم در سیستم خدا دخالت کنیم و اون رو هک کنیم
خب دوستان حالا میریم سر اصل ماجرا
اصل ماجرا رو هممون میدونیم
(قبل از نوشتن ماجرا پناه میبرم به خدا از دروغ هایی که اونا به خدا میبندن)




خدا (آرشیتکت) یه ماتریکس طراحی میکنه ( یه چیزی مثل بهشت که آدم ها توش لذت میبرن و زندگی میکنن) تا اینکه که یه نفر همون شیطان ( پیشگو ) به انسان ها ، نئو و ترتینی ( که به نظر من میشه گفت نماد آدم و حوا هستن تو فیلم) میگه که شما سرکارید خدا (آرشیتکت) به شما دروغ گفته ، شما میتونید به قدرت خدا برسید فقط کافیه وارد ماجرا بشید ، سیب سرخ رو بخورید تا بفهمید که سرکار بودید(از نظر یهود) سیب سرخ همون کپسول قرمزی هست که تمام ساکنان زایون اون رو خوردن و فهمیدن که خدا ( آرشیتکت )چه سیستمی نوشته و اونا رو سرکار گذاشته.


به نظر من پایه و اساس داستان همینه