اداب رفتار با دوست

[رهگذر.]

آداب رفتار با دوست

بشر در تمام مراحل زندگي، از آغاز كودكي و جواني تا روزگار پيري، به طور فطري و طبيعي نيازمند دوست است كه او را از تنهايي و بي پناهي خويش برهاند. بدين جهت، دوست در زندگي از جايگاه ويژهاي برخوردار است و براي خود آدابي دارد كه در اين مبحث به گوشه اي از آنها اشاره مي شود.

دوستي براي خدا
دوستي هنگامي ارزش دارد كه براي خدا باشد و رفيقي قابل اعتماد است كه دوستي او بر پايه معنويت باشد. دوستي هايي كه به دليل ثروت، مقام، زيبايي يا نظاير آن به وجود آمده باشد، با از بين رفتن آنها خود به خود از بين خواهد رفت. هيچ يك از امور مادي نمي تواند پشتوانه دوستي ثابت و سعادت بخش باشد. ازاين رو، به جز با حق طلبان و آخرت گرايان نبايد رفاقت كرد و از هم نشيني با كساني كه همت آنها كسب دنياست و از ياد حق غافل هستند, بايد پرهيز كرد. چنانكه خداوند در قرآن مي فرمايد: «فَأَعْرِضْ عَن مَّن تَوَلَّي عَن ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ إِلَّا الْحَيَوةَ الدُّنْيَا؛ پس، از هركس كه از ياد ما روي برتافته و جز زندگي دنيا را خواستار نبوده است، روي بر تاب». (نجم: 29)
امام علي(علیه السلام) در اين باره مي فرمايد:
كُلُّ موَدَّةٍ مَبينةٍ عَلَي غَير ذاتِ الله ضَلالٌ وَ الْاعتمادُ عَليها مَحالُ.1
هر دوستي و محبتي كه پايهاش بر چيزي جز ذات مبارك خداي متعال پيريزي شده باشد, گمراهي است و تكيه بر آن محال است.

ادامه دارد...

[رهگذر.]

بسم الله الرحمن الرحیم

احترام گزاري به دوست

يكي از نكات دقيق در دوستي، رفاقت در تمام دوره ها و همه فراز و نشيب هاي زندگي و احترام گزاردن به دوست است. گاه صميميت و يگانگي در دوستي به جايي مي رسد كه افراد، احترام را فراموش مي كنند. براي مثال، در عالم دوستي با ضمير «تو» همديگر را صدا مي كنند و بر اثر عادت، گاهي نيز در مقابل ديگران به شكل نادرستي رفتار مي كنند، يا با هم شوخي ها بي جا مي كنند يا يكديگر را به تمسخر مي گيرند. ادامه اين روند مي تواند روابط دوستان را تيره و متزلزل كند.

حارث بن اعور كه از اصحاب علي(علیه السلام) بود, روزي اخلاص و ارادت قلبي خود را بيان كرد و گفت: «اي اميرمؤمنان, من شما را دوست دارم.» چون سخن از دوستي به ميان آمد، حضرت درباره حفظ دوستي فرمود:

كسي را كه دوست داري، با او خصومت مكن، او را به بازي مگير؛ با او ستيزه جويي مكن؛ با او شوخي هاي نامناسب مكن، او را خوار و كوچك مشمار و در مقام برتري جويي بر او مباش. اين كارها مناسب مقام دوستي نيست و روابط دوستان را تيره و متزلزل مي سازد

.

[رهگذر.]

بسم الله الرحمن الرحیم

ـ تذكر عيب هاي دوست

انسان همانگونه كه براي خود خوبي مي خواهد, براي دوستش هم بايد خوبي بخواهد، ازاين رو، اگر كاستيهايي در كار دوست خود ديد, بايد به او پند دهد. تذكر عيب هاي دوست، نشانه محبت به اوست كه عيب دوست را مانند عيب خويش ناپسند مي پندارد و از آن چشم پوشي نمي كند. اين تذكر بايد مخفيانه باشد, وگرنه نصيحت نيست, بلكه آبرو ريختن است، چنانكه امام علي(علیه السلام) مي فرمايد:

الصِّديقُ الصِّدقِ مَنْ نَصَحَك في عَيبِكَ، وَ حَفِظَكَ في غَيْبِكَ، و آثرَكَ عَلَي نفسِه.

دوست صميمي كسي است كه تو را در مورد عيب هايت نصيحت كند، در غياب، تو را نگه دارت باشد و تو را بر خود مقدّم دارد.

همچنين مي فرمايد:

صديقُك مَنْ نَهاكَ وَ عَدُّوكَ مَنْ اَغْراكَ

دوست صميمي تو كسي است كه تو را از كارهاي زشت بازدارد و دشمن تو كسي است كه تو را به كارهاي زشت وادارد.

دوست آن است كه عيب مرا
همچو آيينه روبه رو گويد
نه آنكه چون شانه پشت سر رود
عيب ها را مو به مو گويد

[رهگذر.]

بسم الله الرحمن الرحیم

يكسان بودن ظاهر و باطن با دوست

انسان بايد همان گونه كه به ظاهر با دوست خود به صفا و محبت رفتار مي كند, در غياب او و در باطن هم به او محبت داشته باشد تا ظاهر و باطنش موافق باشد. امام علي(علیه السلام) مي فرمايد: «

اَلصَّديق مَنْ صَدَقَ غَيْبُهُ؛

دوست راستين كسي است كه نهانش راست باشد

»

[رهگذر.]

بسم الله الرحمن الرحیم

كمك به يكديگر

دو دوست همانند دو دست در يك بدن كه همديگر را مي شويند, بايد كمك كار يكديگر باشند و در مشكلات زندگي، همديگر را تنها نگذارند. امام علي(علیه السلام) مي فرمايد: «

اذا بنَت الوُدُّ وَجَبَ التَّرافدُ و التعاضُدُ؛

وقتي دوستي ثابت و پابرجا شد، تعاون و كمك بر يكديگر لازم مي شود»

دوست مشمار آن كه در نعمت زند
لاف ياري و برادرخواندگي
دوست آن باشد كه گيرد دست دوست
در پريشان حالي و درماندگي

بهترين كمك دوست, كمك به اصلاح دين اوست, چنانكه امام علي(علیه السلام) مي فرمايد:

جز اين نيست كه رفيق را رفيق گويند، چون همراهي مي كند و تو را در اصلاح دينت ياري مي رساند و اگر كسي تو را بر اصلاح دين و آيينت همراهي كرد، او رفيق مهربان است

.

همچنين از دوست بايد زماني انتظار كمك داشت كه توانايي كمك كردن داشته باشد و او را به زحمت نيندازد.

[Bamdaad]

در این عمری که میداﻧﻲ
فقط چندی تو مهماﻧﻲ!
به جان و دل
تو عاشق باش......
رفیقان را.......
مراقب باش......
مراقب باش ﺗﻮ به آﻧﻲ
دل موری نرنجاﻧﻲ ...
که در آخر تو میمانـﻲ و مشتی خاک که از آﻧﻲ ...
دلا یاران سه قسمند گر بدانی
زبانی اند و نانی اند و جانی
به نانی نان بده از در برانش
محبت کن به یاران زبانی
ولیکن یار جانی را نگه دار
به پایش جان بده تا میتوانی ...

.

.

Have a nice time