تالار گفتگوی بیداری اندیشه

بسم الله الرحمن الرحیم

طب اسلامی ، طب سنتی ، طب شیعه ... معمولا این کلمات در محدوده تعریف می شوند و اکثرا فکر می کنند که یک معنی دارند اما حقیقت این است که امروزه از هر کدوم این عبارات برداشت های متفاوتی میشه ... برداشت های ما از طب متفاوت است . می خواهم داخل این تاپیک دو دیدگاه ، دو تعریف متفاوت از واژه طب اسلامی رو بررسی کنم . داخل این بررسی از نظریات متفکرین اسلامی و دلایل عقلی و نقلی استفاده میکنیم و خوشحال میشم دوستان من رو با اطلاعاتشون کمک کنند .

دو تعریف رایج از طب اسلامی :


1. طب اسلامی ، روش درمان بیماری های جسمی انسان با توجه به بعد روحانی انسان است که از طرف خدا به طریق وحی و دین مبین اسلام به بشر عرضه شده است و بر مسلمین (اگر نگوییم واجب شرعی) لازم است با مراجعه به این طریقت دینی بیماری های خود را درمان کنند .


2. طب اسلامی ، روش درمان بیماری های جسمی انسان است که توسط طبیبان مسلمان با بهره گیری از آموزه های طب یونان و روم باستان تدوین شده . در عصر مدرن و با پیشرفت پزشکی بخش عمده ای از مبانی این علم نسخ و یا به دلیل وجود درمان های قوی تر طب مدرن کنار گذاشته شده است .




اگر بخواهیم این دو رو بررسی کنیم ، چون بحث اسلام است پس باید به نظریات اسلام شناس ها و علمای اسلام مراجعه کنیم . جالب است بدونیم علما در این موضوع اختلاف نظر دارند . همونطور که علما در محدوده ورود فلسفه به دین یا ورود دین در سیاست و ولایت فقیه و ... اختلاف نظر هایی دارند اینجا هم برداشت ها از دین متفاوت است . من اینجا نظریات علمای شاخص این بخش رو میگذارم و بعد با کمک هم با دلایل عقلی و نقلی مسئله رو بررسی میکنیم .





از علمای مدافع نظریه اول در عصر حاضر ، آیت الله جوادی آملی :





برخی از بیانات :

طب اسلامی میخواهد بگوید که برای شناخت انسان که موضوع علم طب است هیچ راهی جز سوال از خدایی که خالق انسان است وجود ندارد و راه های دیگر بی راهه های هستند که دشمنان حقیقت و ائمه ضلالت برای انحراف انسان از صراط مستقیم ساخته و پرداخته اند .

در دیدار با اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد :

ما غیر از طب اسلامی نداریم ، اگر انسان را به درستی بشناسیم آنگاه بهره گیری از طبیعت در درمان بیماری ها در راس خواهد بود . چراکه عناصر طبیعت با بدن ما هماهنگ است .


در دیدار رییس دانشگاه حضرت معصومه (سلام الله علیها) :
غربی ها بدترین جفا را به علم ظریف طب کردند، برای اینکه علم شریف طب را که معلوم است به بیطاری(دامپزشکی) تنزل دادند. و وقتی معلوم تنزل پیدا کرد ، علم هم تنزل پیدا میکند .


در دیدار معاون وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی :
به نظر آنها (طب مدرن) هیچ فرق بین طب و بیطاری نیست . یعنی بیطاری سایر حیوانات را درمان میکند و طب حیوانی را درمان میکند که حرف میزند .


درس اخلاق ایشان در مهرماه 1382 :
اینکه میبینید تمام این بیماری ها و دارو ها را روی موش آزمایش میکنند بعد در انسان پیاده میکنند ، خیال می کنند انسان همان موش ناطق است! برای خیلی از اینها حل نشد که انسان جنبه ملکوتی نیز دارد .




از علمای مدافع نظریه دوم ، آیت الله مصباح یزدی :




سخنرانی در همایش طب النبی(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) 10/12/1385 :


مرتبه و شان پیغمبر هیچ وقت بیان مطالب طبی یا مطالب فیزیکی نبوده ، بلکه شان او هدایت است . دلیلی که ما برای نبوت اقامه میکنیم این نیست که نیاز های مادی بشر را رفع کند. بشر با تحقیقات علمی خود و به همراه انگیزه هایی که در آن دارد میتواند راه زندگی دنیایی و راه تامین سلامت خود را کسب کند . اگر پیغمبر و ائمه اطهار مطالبی در این زمینه ها (طب) فرمودند برای این نبوده که وظیفه نبوت و رسالت آنان اقتضا میکرده است بلکه آن مطالب مصالحی بوده و از روی تفضل و کمک به مردم عنایت میفرمودند . وظیفه اسلام این نیست که مطالب طبی بیان کند ، هواپیما سازی را به ما یاد بدهد ، انرژی اتمی را به ما معرفی کند ... در حقیقت ما اگر طبی به عنوان طب اسلامی نداشتیم هیچ نقصی در دین اسلام یا در انجام وظیفه پیغمبری نیست . درست است که آن مطالب (طب اسلامی) منقرض شده و دیگر قابل استفاده نیست ولی باز آیا جای تحقیقی نمانده است ؟ ... باید این احتمال را بدهیم که در طب باستانی و در طب اسلامی مطالبی موجود است که امروزه نیز بشر به آن احتیاج دارد و اگر از آنها استفاده کند چه بسا برای معالجه امراض به نتایجی آسانتر، مطمئن تر و بی ضرر تر دست یابد .

بخشی از کتاب مشکات مصباح ، نظریه سیاسی جلد یک صفحه 67-68

این که الکل چگونه و از په موادی ساخته می شود و چند نوع الکل داریم بحث علمی است و کار دین بررسی اینگونه مسایل نیست ، کار دین این است که بیان کند الکل را باید نوشید یا نه و نوشیدن آن برای روح و ساحت معنوی انسان ضرر دارد یا نه به عبارت دیگر دین بیان میکند که مصرف الکل حلال است یا حرام و همینطور در سایر موارد دین حکم و وجه ارزشی را بیان میکند نه جهات علمی را . دین به روابط بین پدیده ها نمی پردازد . بلکه رابطه پدیده ها را با روح انسان و مصالح انسانی بررسی میکند .

بسم الله الرحمن الرحیم
کاربر عزیز و گرامی
عنوان تاپیک به نظرم اشتباه است.
و اینکه

طب اسلامی و اهمیت آن از زبان آیت الله تبریزیان


صحبت راجع به طب اسلامی است، این علمی که تا به حال مخفی مانده، و مورد بررسی و تحقیق قرار نگرفته است؛ یا علم طبی است که طب اسلامی است، و تفاوت کلی دارد با طب‌های دیگر، علمی است که منشأ آن وحی است و آخرین پیامبر و ائمه معصومین علیهم السلام

. این علم پنهان مانده و مورد توجه قرار نگرفته است، حتی علماء ما به آن توجه نکرده‌اند و تمام هم و غم خود را به بحث اعتقادات و احکام شرعی معطوف کردند، البته بحث اعتقادات و احکام شرعی خیلی مهم است چون ارتباط به دین و ایمان و عمل انسان دارد، ولی این نباید موجب فراموشی علم طب شود. بنده وقتی روایات طب را بررسی کردم متوجه شدم که روایات زیادی در این زمینه داریم و این نشان دهنده مقدار اهمیتی است که پیامبر و اهل بیتش علیهم السلام برای این علم قائلند و نشان دهنده این است که این علم چه مقدار فی حد ذاته اهمیت دارد وگرنه این همه روایت از پیامبر

و ائمه

علیهم السلام صادر نمی‌شد، و جای این سؤال وجود دارد که چرا علماء ما این علم را مورد توجه قرار ندادند، چرا در این زمینه تحقیق و بررسی نکرده‌اند و کتاب ننوشته‌اند، البته شاید چون در شرایط تقیه به سر می‌بردند فرصتی نداشتند که علوم اسلامی را مورد بررسی قرار دهند و در آن شرایط سخت تلاش خود را به مهمترین علم و مباحث معطوف کردند که بحث اعتقادات و احکام شرعی است، علی ایحال روایات زیادی در طب اسلامی داریم و من وقتی این روایات را بررسی کردم متوجه شدم که این روایات مترقی‌ترین و مهم‌ترین طب را در بر دارند، طبی که یا اصلا عوارضی ندارد یا عوارض آن ناچیز است، بهترین طب موجود از آن جهت که این طب، طب خالق انسان و طبیب اول است، که خداوند تبارک و تعالی است، و آنکه خالق انسان است بهتر می‌داند که چه چیز برای درمان بیماری‌های او بهتر است، پیامبر هم این معانی را از وحی الهام گرفته‌اند، و ائمه هم از پیامبر و از راه الهام این طب را فراگرفته و به مردم معرفی کرده‌اند؛ این طب مترقی، ظرائف و دقائق بسیار دارد و شاید بشر بزودی و یا هیچگاه نتواند به این حقایق برسد، به درک رابطه بین افعال، گناهان و روش زندگی با بیماری‌ها و نیز درک تاثیر زمان.
در این کتاب سعی کردم پرده‌ای از این طب بردارم و آنرا برای مردم و اهل علم معرفی کنم، کاری که یک فقیه در فقه و احکام شرعی می‌کند را در مورد طب انجام دادم، مشکلات وتعارضات آن را حل کردم، نگاهی هم به اسنادش داشتم تا شاید این علم قابل استفاده شود و از خام بودن خارج شود و هدف دیگر اینکه انظار مردم به این طب معطوف شود، به طب پیامبر که داناترین پیامبران است، شاید برای شخصی حقیقتی از این طریق متجلی گردد و هر چه بیشتر عظمت پیامبر و ائمه

علیهم السلام برای او واضح‌‌تر شود. مشکل این است که ما منتظر می‌مانیم تا دیگران به کشفی برسند بعد برمی‌گردیم به روایات و قرآن و می‌گوییم این کشف در کتاب های ما بوده، و این خوب نیست باید همت کنیم تا ما این حقایق را به دنیا معرفی کنیم تا دیگران پیرو ما باشند نه اینکه ما درباره حقایق دینمان پیرو دیگران باشیم، منتظر باشیم تا آنها برای ما حجامت و درمان با دعا را معرفی کنند و ما آنها را بپذیریم، این علم و حقایق مال ماست و اموری است که ما باید به آنها برسیم و به دیگران معرفی کنیم؛ در نهایت ما کاری کردیم تا کاوش و تحقیق در این زمینه آسان شود و دیگران بیایند و در این زمینه تحقیق کنند.

سلام

نقل قول:طب اسلامی و اهمیت آن از زبان آیت الله تبریزیان

مسئله اینه که دو تا نظریه متفاوت وجود داره که هر کدام طرفدارانی دارند.

با توجه به این متن، آیت ا... تبریزیان موافق نظریه اول اند.

با نام ویادخدا
درود برشما وتشکر
آنچه از استادم دراین زمینه آموخته ام اینستکه همه علوم ازجمله طب درذات باریتعالی است . ودانش طب نیز بهمراه وحی به پیامبران نازل شده است اما اصول کلی آن را میتوان در پیام وحی دریافت ولی برای جزئیات باید تلاش وتجریه رابکار گرفت وبدان دست یافت . درغرب چون دین ازصحنه اجتماع کنار گذاشته شده است بنابراین طب مسیر مادی را طی میکند واگرچه توفیقاتی بدست میاورد اما درنهایت باز درمانده است ومدام بدنبال بازکردن راه های کور است . اما اگر اساس وبنیاد علم طب وحی باشد قطعا تلاشها به نتیجه بهتر وازمیان رفتن خیلی تنگناها میشود.
نظرات دواستاد بزرگوار با هم مباینت ندارند ومکمل یکدیگرند . در دین اسلام علاوه بر کلید واژه های طب روایات عدیده وجوددارد که طب النبی وطب الصادق وطب الرضا ازجمله آنانست مرحوم سقاباشی کتاب جالبی دراین زمینه دارد بنام راهنمای نجات ازمرگ مصنوعی که البته قدیمی است.
بنده خودم براساس همین رهنمودها کمتر به پزشک مراجعه میکنم مگر موارد استثنا که البته حتی بربالین پیامبر وامام نیزطبیب آمده است پیروز باشید.

(۱۶/بهمن/۹۵ ۲۲:۰۵)دیدگاه نوین نوشته است: [ -> ]
خوشحال میشم دوستان من رو با اطلاعاتشون کمک کنند .

http://forum.bidari-andishe.ir/thread-38...#pid338957

سلام

نقل قول:ودانش طب نیز بهمراه وحی به پیامبران نازل شده است اما اصول کلی آن را میتوان در پیام وحی دریافت ولی برای جزئیات باید تلاش وتجریه رابکار گرفت وبدان دست یافت .

خیلی از احادیث رو داریم که به نحوه درمان بیماریها پرداخته اند، اما در عمل می بینیم که ظاهر اونها نمی تونه صحیح باشه، در نتیجه مجبور میشیم طوری این احادیث رو بر خلاف ظاهر تفسیر کنیم که تضادی با علم نداشته باشه. پس در نهایت شما نیازمند علوم تجربی میشیم.

به طور مثال در احادیث اومده که سیاه دانه درمان "تمام بیماریها به جز مرگ" است. اما چون این موضوع نمی تونه صحت داشته باشه، براش تفسیر میارند و میگن که منظور از "تمام بیماریها به جز مرگ"، بیماریهایی است که از رطوبت پدید میاد و منظور واقعاً تمام بیماریها به جز مرگ نیست.
http://www.askdin.com/showthread.php?p=9...post905742

مشابه همین موضوع رو در مورد سایر علوم هم داریم. به طور مثال در حدیث معتبری از امام صادق گفته شده است که زمین بر روی پشت ماهی و شاخ گاو قرار دارد. با مراجعه به علوم تجربی می بینیم که باید ماهی را مواد مذاب زیر زمین و شاخ گاو را نیروی جاذبه معنا کرد تا تفسیر این حدیث تضادی با علم پیدا نکند. بنابراین، حدیث مذکور ما را بی نیاز از یافته های دانشمندان نمی کند. در نهایت ما به همان چیزی می رسیم که دانشمندان از طریق تجربه به آن رسیده اند.
http://www.islamquest.net/fa/archive/question/tr21594

برخی احادیث دیگر نقل شده از امام صادق (علیه السلام) نیز همین حالت را دارند. یعنی در ظاهر با علم همخوانی ندارند اما می توان طوری آنها را تفسیر کرد که با علم همخوانی داشته باشند.

با نام ویاد خدا
درود بردوستان
بنده براین باورم که بجز عقاید واعتقادات دینی وبعبارتی اصول دین دربقیه موارد که امری تجربی است باید از متخصص پیروی کنیم مثلا درمورد احکام از مرجع دینی ودر طبابت ودارو از طبیب ودارو شناس بنابراین درامر طب اگر چه روایات بسیار داریم اولا ممکن است روایتی نادرست باشد وثانیا در مورد میزان مصرف معمولا در روایات ساکت است وبراحتی نمیتوان تصمیم باجرا گرفت باید نزد طبیب سنتی رفت وبا او مشورت کرد والا سرخود ممکن است آثار سوئی داشته باشد . روایات دستورالعمل کلی است وباید متخصص ازروی آنها نسخه بنویسد ممنون

نقل قول:باید نزد طبیب سنتی رفت وبا او مشورت کرد

ممنون فروتقه گرامی
اما چرا طب سنتی؟ چرا طب جدید نه؟

بانام ویادخدا
درود برشما
چون شما سخن از اجرای روایات مستقیما گفتید بنده آنرا ارجاع به طبیب سنتی دادم والا در طب مدرن باید نزد پزشک متخصص رفت . البته میدانید که پزشکان امروزی زیاد میانه ای با طب سنتی ندارند مهم نیست هرکس برباور خودش هست بنده به آن باور دارم وریشه همه دانشهار ادر وحی می بینم ممنون

ما در مورد حدیثی که پیرامون قرار گرفتن زمین بر روی پشت ماهی و شاخ گاو وجود داره، به علم کیهان شناسی جدید رجوع می کنیم نه به علوم قدیم (که اگر به علوم قدیم رجوع کنیم، احتمالاً نتیجه مناسبی نمی گیریم). این در حالیه که حدیث مذکور، در ظاهر بیشتر شباهت به نظریات نجوم قدیم داره تا نظریات علوم جدید.

پس شاید در مورد پزشکی هم لزومی نداشته باشه که ما احادیث رو بر اساس علوم قدیم بسنجیم.