انیمیشن‌ های “شیطان مدارانه” در کمین کودکان ایرانی

[SAViOR]

بسم الله الرحمن الرحیم

انیمیشن‌های شیطانی آمریکا در کمین کودکان ایرانی

گزارشی از وضعیت بحرانی شبکه نمایش خانگی در حوزه انیمیشن

وقتی سینما خلق شد، شاید کمتر کسی فکر می‌ کرد که روزی این جادو در قالبی کاملا انتزاعی، روایتگر صد در صدیِ تخیلات خالقان خود باشد. قالبی که نام انیمیشن را بر خود نهاد و مخاطب اولیه خود را کودکان انتخاب کرد. کودکانی که برای نخستین بار با انیمیشن به دنیای مدرن پای می‌ گذارند.

از همان ابتدا به علت مخارج فراوان و منابع محدود، تولید انیمیشن همواره با محدودیت‌ های فراوانی مواجه بوده است اما در بین تمام کشورهای دنیا تنها یک کشور بوده است که با سرمایه‌ گذاری مناسب چه در حوزه منابع مادی و چه در حوزه منابع انسانی، توانسته است صنعت انیمیشن را هم‌ پای سینمای خود پیش ببرد و بدین ترتیب خود را به عنوان قدرت بلامنازع انیمیشن دنیا معرفی کند، و آن کشور «آمریکا» بوده است.

آمریکایی که سینما را مهمترین ابزار بسط تفکرات ایدئولوژیک خود قرار داده است و شاید بتوان گفت انیمیشن از نگاه سرمایه‌ گذاران هالیوود اولین و مهمترین ابزار جذب مخاطبان خردسال جامعه جهانی به سمت تفکرات لیبرالیستی و مادی‌ گرایانه و شیطان‌ مدارانه نظام سلطه آمریکاست.

جدول زیر روایتگرِ تنها بخشی از سرمایه در گردش هالیوود در حوزه انیمیشن است. در ابتدای این جدول اسامی و بودجه تمام انیمیشن‌ های اکران شده در سال 2012 هالیوود آورده شده است و در ادامه بودجه و میزان فروشِ تعداد دیگری از انیمیشن‌های تولید شده بین سال‌های 2001 تا 2011 نوشته شده است. رقم‌ هایی که حتی تصورشان برای سینمای بسیاری از کشورهای دنیا از جمله ایران غیرممکن است!

کسانی که تولیدات سینمایی آمریکا را از سال‌ های دور دنبال کرده‌ اند، امری رایج را در بخش مهمی از سینمای هالیوود بالاخص در دو ژانر علمی ـ تخیلی و ترسناک حتما مشاهده کرده‌ اند. امری که آن را «عادی‌ سازی شیطان در نگاه مخاطب» نامیده‌ اند؛ شیطان‌ هایی که گاه در قالب فیلم «پسر رزماری» و گاه در قالب فیلم «شبی که زندگی مرد» و گاه در قالب فیلم «دراکولا» و در پوسته‌ هایی ترسناک چون پسر شیطان، دراکولا، خون‌ آشام، زامبی، گرگینه و ... خود را متجلی می‌ ساختند.

سینمای دهه‌ های 60 و 70 و 80 آمریکا، این باز نمایی شیطان را در دو ژانر ترسناک و علمی ـ تخیلی خلاصه می‌ کردند و کل رسالت رواج نگاه شیطانی را بر عهده این دو گونه می‌ گذاشتند.

وقتی می‌ رسیم به سال‌ های دهه 90 و بالاخص سال‌ های بعد از سال 2000، همزمان با پیشرفت تکنولوژی مشاهده می‌ کنیم که عادی‌ سازی شیطان در هالیوود، چارچوب‌ های گذشته خود را در هم می‌ شکند و این بار در ظاهری کودکانه و معصومانه خود را جلوه‌ گر می‌ سازد تا جایی که انیمیشن‌ ها و فیلم‌ های طنز و کودکانه فراوانی ساخته می‌ شود که شیطان و موجودات شیطانی را در نگاه معصوم کودکان عادی جلوه می‌ دهد و نظام آفرینش را در باورهایشان معکوس جلوه می‌ دهد، خدا را از عالم آفرینش حذف می‌ کند و در این نظام تخیلی شیطان و موجودات شیطانی را جایگزین خدا جلوه می‌ دهد.

در نوشته پیش رو می‌ خواهیم مروری داشته باشیم به انیمیشن‌ های تولید شده در سال 2012 (که در جدول بالا اسامی آنها آمده است) و پس از تعریف داستان این انیمیشن‌ ها به آسیب شناسی دوبلاژ و توزیع این آثار در شبکه نمایش خانگیِ ایران خواهیم پرداخت.

ParaNorman (نورمنِ غیر طبیعی) :

نورمن نوجوانی است که می‌ تواند با موجودات نامرئی و عالم غیب رابطه برقرار کند و آنها را ببیند. به همین دلیل نورمن از طرف خانواده و دوستانش طرد شده و مورد تمسخر قرار می‌ گیرد تا اینکه روح عموی نورمن به او خبر می‌ دهد که یک جادوگر تعدادی از مردگان را برای حمله به دنیا فراخوانده و از اینجا به بعد نورمن برای نجات شهرشان از دست مردگان دست به کار می‌ شود.

این انیمیشنِ ترسناک نامزد دریافت جایزه اسکار بهترین انیمیشن 2012 نیز شده بود، در سبکِ استاپ‌ موشن ساخته شده و بودجه‌ ای حدود 60 میلیون دلار داشته است.

در این انیمیشن مردگان در ظاهر زامبی متجلی می‌ شوند، در واقع مفهوم برزخ به طور کلی در این فیلم توسط زامبی‌ ها زیر سوال می‌ رود. در واقع زامبی همان قالبی جلوه داده می‌ شود که ارواح خبیث پس از مرگ در آن محصور می‌ شوند.

از سوی دیگر در تمام فیلم مشاهده می‌ شود که رخدادهای شیطانی و ترسناک برای نورمن بسیار ساده جلوه می‌ کند و هیچ هراسی را در او بر نمی‌ انگیزد گویی موجودات شیطانی در نگاه نورمن بسیار عادی هستند؛ اصولا این فیلم مفاهیم و موجودات شیطانی نظیر زامبی، جادوگر، ارواح خبیثه و ... را بسیار عادی جلوه می‌ دهد.

پروانه نمایش ویدیوییِ این انیمیشن در تاریخ 29 بهمن 91 با عنوانِ به اشتباه ترجمه شده «سوپر نورمن» و به صاحب امتیازی شرکت «هنرنمای پارسیان» صادر شده است.

نکته جالب درباره مجوز این انیمیشن که در ابتدای DVD آن به نمایش درآمده این است که موضوع این انیمیشن برای «کودک و نوجوان» عنوان شده و به طور همزمان مخاطب این فیلم «مثبت 10» سال تخمین زده شده است! و جای پرسش جدی اینجاست که آیا افراد زیر 10 سال جزء کودکان حساب نمی‌ شوند؟ چگونه می‌ شود که یک فیلم ترسناک صرفا بخاطر اینکه در ژانر انیمیشن ساخته شده است به آسانی به دست کودکان ایرانی برسد؟

Frankenweenie (فرانک وینی) :

پسرک داستان این انیمیشن، ویکتور، فقط یک دوست دارد: سگش «اسپارکی». یک روز وقتی اسپارکی به دنبال توپی به خیابان می‌ رود تصادف کرده و کشته می‌ شود.

پس از مرگ اسپارکی روزی معلم علوم ویکتور در کلاس در مورد قدرت رعد و برق برای زنده کردنِ مردگان صحبت می‌ کند بنابراین ویکتور، اسپارکی را از زیر خاک بیرون کشیده، اجزاء او را به هم وصل کرده و وسیله‌ ای را می‌ سازد که می‌ تواند قدرت رعد و برق را به یک بدن بی‌ روح وارد کند.

اسپارکی در شمایلی زامبی‌ گونه دوباره زنده می‌ شود؛ وقتی همکلاسی‌ های ویکتور از این موفقیت مطلع می‌ شوند، سعی می‌ک نند همین کار را با حیوانات مرده خودشان (موش، خرچنگ و لاک پشت) انجام دهند. به این شکل هر یک از این موجودات به موجودات ترسناک و خطرناکی تبدیل می‌ شوند که شهر را با مخاطره مواجه می‌ کنند.

این انیمیشن آخرین ساخته «تیم برتون» کارگردان عجیب و غریب آمریکایی است که نامزد دریافت اسکار بهترین انیمیشن 2012 هم شده بود.

کسانی که با سینمای برتون آشنا باشند می‌ توانند به سادگی رد و پای شیطان و موجودات شیطانی را در تک تک آثار این کارگردان دنبال کنند؛ کارگردانی که پیش از این هم در انیمیشن‌ های ترسناکِ «کابوس قبل از کریسمس» و «عروس مرده» که مثل فرانکن وینی به سبک استاپ‌ موشن ساخته شده بودند گرایشات شیطانیِ خود را ابراز کرده بود.

انیمیشن برای آنکه به طور کامل به اثری ترسناک مبدل شود به صورت سیاه و سفید ساخته شده است، تمِ موسیقیِ فیلم، بسیار شبیه به آثار کلاسیک ترسناک مانند فرانکشتاین و دراکولاست.

فرانکشتاین، دراکولا، گودزیلا، زامبی و تعدادی موجود عجیب و غریب و بی‌ نام، تنها بخشی از موجودات ترسناک به تصویر کشیده شده در این فیلم هستند.

اصولا همه اجزاء این فیلم پر است از ارجاعات شیطان‌ پرستانه و نمادهای شیطانیِ این ژانر مانندِ ماه، گربه، خفاش و...

با این اوصاف این انیمیشن با عنوان «مخترع منزوی» از اوایل تابستان 92 توسط شرکت تصویر گستر پاسارگاد در لیست شبکه نمایش خانگی قرار گرفت.

بیچاره والدینِ از همه جا بی خبرِ کودکان ایرانی که به سازوکارهای قانونیِ انتخاب این انیمیشن‌ ها برای دوبله و توزیع اعتماد می‌ کنند و چنین آثار مخرب و ترسناکی را برای کودکان خود خریداری می‌ کنند.

Hotel Transylvania (هتل ترانزیلوانیا)

شخصیت اصلی این انیمیشن یک دراکولاست که در هتلی میزبان موجودات عجیب و غریب و ترسناک دیگر است. در این فیلم جایگاه انسان و موجودات ترسناک عوض می‌ شود، به‌ طوری که انسان به موجود ترسناک مبدل می‌ شود و همه غول‌ ها و موجودات افسانه‌ ای از انسان می‌ ترسند و از آن فرار می‌ کنند.

فضای فیلم علی رغم دارا بودنِ چند سکانس ترسناک، برعکسِ دو فیلم قبلی طنز است. در واقع مخاطب با زبان شیرین و طنزِ فیلم با همه موجودات شیطانی و ترسناک از جمله دراکولا، زامبی، گرگینه، مومیایی و... در طول فیلم هم‌ ذات پنداری می‌ کند و حتی در دقایقی مثل این موجوداتِ افسانه‌ ای از انسان می‌ ترسد!

پروانه نمایش این انیمیشن هم در تاریخِ 8 بهمن 91 به صاحب امتیازیِ شرکت «ریز موج سیستم» صادر شد و این اثر هم در سبد فرهنگی خانواده ایرانی قرار گرفت.

Rise of the Guardians (قیام نگهبانان)

جک فراست توسط «ماه» به عنوان نگهبانی در کنار دیگر نگهبانانِ بچه‌ ها انتخاب می‌ شود؛‌ قضیه از آن قرار است که تعدادی از موجودات افسانه‌ ای از جمله «بابانوئل»، «پری دندونی»، «خرگوشِ عید پاک» و «مرد شنی» به همراه لشگریانشان از طرف مردی که روی ماه است، مامور مراقبت از شادی و سر زندگی بچه‌ های سراسر زمین هستند.

حال به علت ظهور موجودی سیاه‌ پوش به نام «قیر» رویاهای بچه‌ ها تبدیل به کابوس می‌ شود و ماه «جک فراست» را برای نگبهانیِ بیشتر از کودکان فرا می‌ خواند.

این فیلم تفاوت‌های روایی زیادی با سه اثر قبلی دارد به طوری که این بار به جای موجودات ترسناک، دست روی موجودات افسانه‌ ای فرهنگ غرب گذاشته است و فضایی نسبتا مفرح را در طول فیلم فراهم نموده است.

اگر از استفاده معنایی ماه در سینمای شیطان‌ پرستانه بگذریم (معمولا در فیلم‌ های با گرایش‌ های شیطانی ماه به عنوان نماد شیطان استفاده می‌ شود)، آنچه در این فیلم برای کودک رخ می‌ دهد، دست کاریِ نگاه کودک به موضوع یگانگی خداست، به طوری که در دنیای این فیلم به جای خداوند و فرشتگان، این موجودات افسانه‌ ای هستند که به نگهبانی از دنیا و کودکان می‌ پردازند و همچنین نظام الله و طاغوت به طرز قابل توجهی مورد خدشه قرار می‌ گیرد و جایگزین‌ هایی برای خدا و فرشتگان در ذهنیت کودکان نسبت به عالم غیب تولید می‌ شود.

توزیع این فیلم هم از تاریخ 26 فروردین 92 با صاحب امتیازی شرکت «هنرنمای پارسیان» آغاز شد؛‌ نکته جالب اینجاست که این روزها و پس از توزیع اولیه این فیلم در سال گذشته، به تازگی این فیلم مجددا با تیراژی گسترده تکثیر و در سوپرمارکت‌ ها توزیع شده است؛ گویی فروش اولیه این اثر سود خوبی را داشته و قرار است با چاپ دوم آن کودکان بیشتری با افکار منحرف ترویج شده در این فیلم آشنا شوند.

آثار فوق فقط بخشی از انیمیشن‌ های دوبله شده آمریکایی در سال‌های اخیر هستند؛ در همان سال 2012 انیمیشن دیگری دوبله شد به نام «شجاع» (Brave) که اتفاقا از صدا و سیما هم پخش شد، انیمیشنی با مضامین فمینیستی و با اتکا به موضوعِ جادو که اساسا سبک زندگی امریکایی در موضوع زنان و خانواده را تبلیغ و ترویج می‌ کند، فیلمی که برنده اسکار بهترین انیمیشن سال هم شد.

تعدادی دیگر از انیمیشن های‌ مروج عقاید و سبک زندگی غربی که در سال‌ های اخیر دوبله و توزیع شده‌ اند عبارتند از: «اهریمن درونی: نفرین ابدی (Resident Evil: Damnation) ساخته 2012»، «غارنشینان (The Croods) ساخته 2013»، «مدرسه غول‌ ها (Monsters University) ساخته 2013»، «جنگاور (Epic) ساخته 2013»، «یخ زده (Frozen) ساخته 2013»؛ گفتنی است بخشی از این انیمیشن‌ ها در دولت قبل و بخشی هم در این دولت دوبله و توزیع شده‌ اند.

وقتی پدری به بقالی می‌ رود و می‌ خواهد برای فرزندش خوراکی‌ تهیه کند، به‌ طور همزمان پوستر خوش رنگ و آب انیمیشنی را مشاهده می‌ کند و با احساسی خوب برای فرزندش این انیمیشن را خریداری می‌ کند؛ به خانه می‌ رود و کنار فرزندش می‌ نشیند و انیمیشن را تماشا می‌ کند. فرزندش از برخی از صحنه‌ ها و شخصیت‌ های فیلم می‌ ترسد و به‌ طور همزمان سوالات زیادی در باب عقایدش برایش پیش آمده و این سوالات را از پدر می‌ پرسد.

چه کسی پاسخگوی این پدر است که از همه جا بی خبر فیلمی را برای فرزندش خریده تا لحظاتی برای او تفریحی سالم فراهم کند و حال فرزندش را مواجه شده با هجمه‌ ای از باورها و عقاید شیطانی می‌ یابد.

برای سیاستگذاران سینمای آمریکا چه موفقیتی بالاتر از این می‌ شود متصور شد که امروز هر انیمیشنِ ایدئولوژیک و پر خرجی که تولید می‌ کنند، به سرعت و حتی پیش از عرضه جهانی وارد بقالی‌ های ایران می‌ شود و به عنوان خوراکی به دست کودکان ایرانی می‌ رسد.

به نظر می‌ رسد اگر توجهی به این فضای آشفته شبکه نمایش خانگی چه در ساحت توزیع‌ کنندگان و چه در ساحت مجوز دهندگان نشود در آینده‌ ای نه چندان دور همین ظرفیت، تبدیل به تهدیدی بزرگ در مسیر تربیتِ کودکانِ آینده‌ سازِ فرهنگ این کشور می‌ شود.

منبع

[Mitsonary]

والا تو این تاپیک ایشون ادعای نقد این انیمیشن ها رو نکردند بلکه توضیح مختصر و مفیدی من باب ناسالم بودن این انیمیشن ها ارائه دادند ، وگرنه شما برید در تاپیک های نقد ایشون همه چیز رو به طور کامل بسط داده اند.

من متوجه حرف های شما می شوم. می دونم ناراحت هستید از اون قضیه ، ولی گذشته ها گذشته ، خود همین آقا رضا با من درگیری های شدیدی! داشته سر تاپیک هام ، ولی آخرش متوجه شدم که حق با ایشون بوده و به خیر و صلاح من ، و کلا دیدگاه من عوض شده نسبت به دنیای فیلم و ...

تا مرز محروم شدن هم پیش رفتم. توسط ایشون بن هم شدم ولی الان ایشون رو خ دوست دارم و واقعا از محضرشون استفاده می کنم. گذشته هارو فراموش کنید.

[دل خسته]

سلام
خوب وقتی کسی مطرح می کنه یک موضوع رو باید کامل توضیحش بده
با شبهه اندازی و بی پاسخ موندن نمیشه پیش رفت
ایشون اگر مطرح می کنند موردی رو باید مرجع براش معرفی کنند.

[Mitsonary]

(۲۸/تیر/۹۳ ۱۸:۵۹)دل خسته نوشته است:  سلام
خوب وقتی کسی مطرح می کنه یک موضوع رو باید کامل توضیحش بده
با شبهه اندازی و بی پاسخ موندن نمیشه پیش رفت
ایشون اگر مطرح می کنند موردی رو باید مرجع براش معرفی کنند.

ببینید به این آسونی هاکه میگید نیست ، من با همکاری ادمایرر و جمعی از دوستان طی چندماه تونستیم انیمیشن Rango رو نقد کنیم. ایشون رفرنس هایی که میذارن پای مطلب برای اینه که دوستان هم آشنا بشوند با هنر نقد کردن. نمیشه که همیشه ایشون غذا رو بجوند بزارند دهن ما ، گه گاه خود من تنبلی می کنم برم دنبال تحقیق و ...

[دل خسته]

خوب این طوری که راحته ، من هم یک ادعایی می کنم ف می گم خودتون برید زحمت بکشید بهش برسید
هر کس ادعا می کنه باید خودش اول در حد نیاز اثباتش کنه، تکمیلش رو می تونه بسپاره به دیگران.

[PWLG]

خب راست میگم دیگه.
آقا رضا داره با فدایی ولایت که میگه من فلان کارتون، فلان کارتون و... رو دیدم و خیلی دوست دارم و آموزنده هستند، در حد یه خط یا چند کلمه توضیح میده که هر کدوم از این کارتونا چه نکته منفی دارن؛ بعدش چند دفعه تو پست های مختلف میگه که نمیتونم دلیل کامل بیارم چون اینجا جاش نیست و برای هرکدوم از این فیلم ها، یه تاپیک جدا میخواد.
چرا تاپیک جدا میخواد؟ چون بحثشون زیاد و مفصله. حالا هی شما گیر دادی که بی عدالتیه و... چون درباره اون چند کلمه، توضیح و استدلال نیاوردی.
شما اگه دیدی که ایشون یه تاپیک زدن که تو پست اولش فقط همون چند کلمه نوشته شده بود، اونموقع اعتراض کن.
خودت کل مطالب و توضیحات تاپیک جودی ابوت رو جمع کنی، اندازه اولین پست این تاپیک میشه؟
فقط یه سری فرضیات مطرح کردی که خوب با عقل هم جور درمیاد ولی کافی نیست چون یکی مثل فدایی ولایت نمیتونه فقط با این چند کلمه، حرف شما رو قبول کنه. تحلیل سریال مگه الکیه. شما برو تحلیل یه فصل از سریال attack of the titans رو در سایت محمود بلالی بخون. ببین اینجوری تحلیل میکنه؟ اینجوری استدلال میاره؟
تحلیل فیلم نوح رو تو گیمفا پخش کردم، همه پوکیدند. یه جوری میگه که نتونی از توش ایراد دربیاری واسه همین به جای تاپیک زدن، مطالبشو اینجا پخش میکنم.
نمیگم مثل اون باشیم و بنویسیم چون اطلاعاتش حداقل از من خیلی بیشتره ولی میگم حرفه ای بنویسیم و تاپیک بزنیم.

[دل خسته]

(۲۸/تیر/۹۳ ۱۹:۳۲)PWLG نوشته است:  میگم داری عقده گشایی میکنی؛ میگی: نه!
خب راست میگم دیگه.

سلام
شما هر جور می خوای فکر کن ، اما برای هر ادعایی باید این دنیا یا اون دنیا جواب داد.
من عقده گشایی نمی کنم ، بلکه اعتقاد دارم هر کسی هر روشی رو برای دیگران پی می گیره باید بیشتر برای خودش پیگیری کنه.ایشون یا نباید یک ادعایی بکنه ، یا باید طبق روش خودش براش یک مبحث کامل بزنه و اثباتش کنه و مو لای بحثش هم درز نکنه.ایشون با این حرفی که زد کلا صنعت تشخیص و جان بخشید به اشیاء رو محکوم کرد ، چیزی که این همه در ادبیات استفاده می کنه.مثال می زنم :
ای دیو سپید پای در بند ، ای گنبد گیتی ای دماوند ، دماوند میشه مخاطب جاندار.
به کجا چنین شتابان؟ گون از نسیم پرسید. این جا هم به گون و نسیم جان داده شده.
این همه داستان های قدیمی داریم که به اشیاء یا حیوانات جان داده شده ، مثل جان بخشیدن به بزبز قندی ، جان بخشیدن به باد و آفتاب.
واقعا درخواست باز کردن یک ادعا یعنی عقده گشایی ، شما آزادی هر جور می خوای فکر کنی ، کلا همه آزادن ، فقط هر آزادی بهایی داره.

[Mitsonary]

نقل قول:میگم داری عقده گشایی میکنی؛ میگی: نه!
خب راست میگم دیگه.

جناب PWLG از شما انتظار همچنین برخوردی نداشتم. اینجا جمع شدیم تا با بحث سازنده خودسازی کنیم نه دگرتخریبی. از شما و سایر دوستان خواهش می کنم تاپیک زیر رو مطالعه کنند


جدال احسن "ویژه ی کاربران عزیز تالار"




از طرفین خواهش می کنم نزاکت رو رعایت کنند و با شان اسلامی بحث و گفتگوی سازنده و دوستانه داشته باشند.

[PWLG]

نقل قول:نقل قول:میگم داری عقده گشایی میکنی؛ میگی: نه!
خب راست میگم دیگه.

جناب PWLG از شما انتظار همچنین برخوردی نداشتم. اینجا جمع شدیم تا با بحث سازنده خودسازی کنیم نه دگرتخریبی. از شما و سایر دوستان خواهش می کنم تاپیک زیر رو مطالعه کنند

جدال احسن "ویژه ی کاربران عزیز تالار"

از طرفین خواهش می کنم نزاکت رو رعایت کنند و با شان اسلامی بحث و گفتگوی سازنده و دوستانه داشته باشند.

حرف شما درسته
از جناب دل خسته هم خیلی عذر میخوام. دنبال یه کلمه بهتر میگشتم ولی پیدا نمیکردم. نمیدونستم چطوری یه کلمه بهتر و هم معنی اون پیدا کنم.
بازم ببخشید

[soora]

دوستان میشه دیگه جدل نکنید به تحلیل انیمیشن ها بپردازید ، خواهش میکنم ازتون ....

[فدايي ولايت]

(۲۸/تیر/۹۳ ۲۲:۱۶)soora نوشته است:  دوستان میشه دیگه جدل نکنید به تحلیل انیمیشن ها بپردازید ، خواهش میکنم ازتون ....

یه بار خواستیم ، از جهان اسلام تردمون کردن !