فضایل و خواص سوره های قرآن کریم

[Ramin_Ghn]

بسم الله الرحمن الرحیم

از دوستان و اساتید خواهشمندم از این پس فضایل سوره های قرآن کریم را در این بخش و در این موضوع مطرح نمایند.
پیشاپیش سپاس.

فضیلت و خواص سوره ذاریات
ذاریات؛ پنجاه و یكمین سوره قرآن است كه مكی و 60 آیه دارد.

از رسول خدا صلی الله علیه واله وسلم نقل شده است: هر كس سوره ذاریات را قرائت نماید ده برابر بادهایی كه در دنیا می وزد به او ده حسنه داده می شود. 1

از امام صادق علیه السلام روایت شده: هر كس سوره ذاریات را قرائت نماید مانند چراغی درخشان موجب نورانیت او در قبر می شود. 2

در روایت دیگری از ایشان آمده است: كسی كه سوره ذاریات را قرائت می كند خداوند امور معیشت او را اصلاح می كند و او روزی فراوان عطا می شود...3



آثار و بركات سوره

1) آسان شدن زایمان
از پیامبراكرم صلی الله علیه وآله وسلم نقل شده است: اگر سوره ذاریات را در ظرفی چینی یا بلوری بنویسند و پس از شستن از آبش بنوشند خوف و ترس از او برداشته می شود و اگر بر زن بارداری كه سخت زایمان می كند بیاویزند به زودی زایمان می كند. 4

2) بهبود بیماری
در سخنی از امام صادق علیه السلام در این باره نقل شده است: اگر این سوره را نزد بیماری كه بستری است بنویسند خداوند به صورت جدی بر او آسان می گیرد.5

3) جهت گشودن بخت دختران
هر كس آیه «49 سوره ذاریات» را بنویسد و برگردن دختری ببندد كه شوهر نكرده به لطف خداوند به زودی ازدواج می كند.6

منبع : پایگاه اینترنتی انهار
پی نوشت ها :
(1)مجمع البیان،ج9، ص252
(2)الدعوات، ص243
(3) ثواب الاعمال، ص115
(4)تفسیرالبرهان، ج5، ص155
(5) همان
(6) قرآن درمانی روحی وجسمی، ص226
منبع: «قرآن درمانی روحی و جسمی، محسن آشتیانی، سید محسن موسوی»

[شهیدطیبه واعظی]

94ـ سوره مبارکه انشراح

تعداد آیات:8

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:گشاده كردن، وسيع كردن

علت نام گذاری:آيه اول سوره كه خداوند سينه و دل پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) را گشاده نموده و ظرفيت زياد داده است. (شرح صدر).

محتوای سوره:بيان نعمت هاي سه گانه به پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم): شرح صدر، برداشتن بار سنگين، بلند كردن نام و آوازه پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم). بشارت به پيامبر از نظر بر طرف شدن مشكلات دعوت او در آينده. توجه به خداوند يگانه و ترغيب و تشويق به عبادت و نيايش. دعوت به كار مستمر و پيگير. نويد و بشارت به اينكه: با هر سختي، آساني است

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «هر كس سوره الم نشرح را بخواند پاداش كسي را دارد كه محمد (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) را غمگين ديده و اندوه را از قلب او زدوده است.»

[شهیدطیبه واعظی]

94ـ سوره مبارکه انشراح

تعداد آیات:8

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:گشاده كردن، وسيع كردن

علت نام گذاری:آيه اول سوره كه خداوند سينه و دل پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) را گشاده نموده و ظرفيت زياد داده است. (شرح صدر).

محتوای سوره:بيان نعمت هاي سه گانه به پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم): شرح صدر، برداشتن بار سنگين، بلند كردن نام و آوازه پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم). بشارت به پيامبر از نظر بر طرف شدن مشكلات دعوت او در آينده. توجه به خداوند يگانه و ترغيب و تشويق به عبادت و نيايش. دعوت به كار مستمر و پيگير. نويد و بشارت به اينكه: با هر سختي، آساني است

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «هر كس سوره الم نشرح را بخواند پاداش كسي را دارد كه محمد (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) را غمگين ديده و اندوه را از قلب او زدوده است.»

[شهیدطیبه واعظی]

95ـ سوره مبارکه تین

تعداد ایات : 8

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:انجير

علت نام گذاری:به جهت سوگندي كه در آيه اول به انجير ياد كرده است.

محتوای سوره:آفرينش زيباي انسان و مراحل تكامل و انحطاط او بعد از سه سوگند. عوامل پيروزي و نجات انسان و ايمان و عمل صالح. عامل سقوط انسان، بي تقوايي است. معاد و حاكميت مطلقه خداوند.

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «هر كس سوره تين را بخواند خداوند دو نعمت را مادامي كه در دنيا است به او مي بخشد: سلامت و يقين، و هنگاميكه از دنيا برود به تعداد تمام كسانيكه اين سوره را خوانده اند ثواب يك روز، روزه به عنوان پاداش به او مي بخشد.»

[شهیدطیبه واعظی]

48ـ سوره مبارکه فتح

تعداد آیات:29

محل نزول:مدينه

معنی عنوان سوره:پيروزي

علت نام گذاری:چون آيه اول اين سوره سخن از پيروزي پيامبر بزرگوار اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) در بستن قرارداد صلح حديبيه است كه راه را براي پيروزيهاي بعدي هموار ساخت. اين پيروزي بزرگ كه خداوند بر وقوع آن تأكيد كرده با امدادهاي غيبي و نصرت الهي براي مسلمانان و رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) حاصل شد.

محتوای سوره:بشارت پيروزي پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و تأكيد بر تحقق خواب ايشان داير بر ورود به مكه و انجام مناسك عمره. حوادث حديبيه (پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) با 1400 نفر به جنگ مشركين رفت اميدي به بازگشت نبود ولي سرانجام با قرارداد آتش بس 10 ساله بدون درگيري به مدينه باز گشتند.) و نزول آرامش بر دلهاي مؤمنين. لازم به يادآوري است كه اين قرارداد پيروزي هاي ديگر از جمله بيعت رضوان و فتح خيبر را بدنبال داشت. شرح فتح مكه در آيه 27. مقام والاي پيامبر اسلام و هدفهاي والاي ايشان. كارشكني‌ هاي منافقان و نمونه هايي از بهانه هاي آنها در شركت نكردن در جهاد. قسمتي از خواسته هاي نابجاي منافقان،‌ اشاره به خلق و خوي جاهلي در گذشته. حكم كسانيكه از رفتن به جنگ و شركت در جهاد معذورند. ويژگي هاي پيروان خط مكتبي پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و صفات مخصوص آنها از جلمه مهرباني به هم (در آيه آخر).

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «هر كس سوره فتح را قرائت كند مانند كسي است كه به هنگام فتح مكه در خدمت پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و در لشكر او بوده است.» و باز پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «سوره اي بر من نازل شده است كه از تمام دنيا در نزد من محبوبتر است.»

[شهیدطیبه واعظی]

71ـ سوره مبارکه نوح

تعداد آیات:28

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:از پيامبران بزرگ

علت نام گذاری:آيه اول سوره مي باشد كه دعوت و پيام نوح (علیه السلام) را مطرح كرده است. نوح (علیه السلام) كه يكي از پيامبران اولوالعزم است سوره اختصاص به شرح داستان او دارد و به جهت تجليل از مقام اين پيامبر بزرگ به اين نام ناميده شده است.

محتوای سوره:نوح (علیه السلام) و دعوت مستمر و پيگير او به سوي توحيد و كيفيت اين دعوت و موضعگيري مخالفان و استقامت نوح و هلاكت قوم نوح. تبليغ از طريق استدلال منطقي و توأم با محبت و دلسوزي. نبايد در راه تبليغ و دعوت به سوي خدا خسته شد. (هر چند سالها طول بكشد و دشمن كارشكني كند.) بايد از دو طريق تشويق و انذار استفاده نمود. هشدار براي مشركان كه در صورت گردن ننهادن به فرمان خدا منتظر عاقبت دردناك باشند. تسلي خاطر به پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و مؤمنان و دعوت به استقامت. مبارزه دائمي طرفداران حق و باطل.

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «كسي كه سوره نوح را بخواند از مؤمناني خواهد بود كه شعاع دعوت نوح پيامبر، او را فرا مي گيرد.»

[شهیدطیبه واعظی]

96ـ سوره مبارکه علق

تعداد آیات:19

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:خون بسته

علت نام گذاری:آيه دوم، آغاز خلقت انسان را از علق مي داند و به ماده اوليه آفرينش انسان كه همان خون بسته يا لخته خون است اشاره دارد.

محتوای سوره:دستور قرائت و تلاوت به پيامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم). آفرينش اين انسان با عظمت از يك قطعه خون بي ارزش. تكامل انسان در پرتو لطف و كرم پروردگار. آشنايي انسان به علم و دانش و قلم. انسانهاي ناسپاس و طغيان آنها عليرغم اين همه موهبت و اكرام الهي. مجازات دردناك كسانيكه مانع هدايت مردم و اعمال نيك هستند. دستور به سجده و تقرب به درگاه خدا (سجده واجب در آخرين آيه سوره). (توجه: اين سوره، اولين سوره اي است كه در غار حرا (بعثت رسول خدا (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) بر پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) نازل شد.)

فضیلت تلاوت سوره:امام صادق (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: «هر كس سوره علق را بخواند و در همان شب يا روز بميرد شهيد از دنيا رفته است و خداوند او را شهيد مبعوث مي كند و در صف شهيدان جاي مي دهد، و در قيامت همچون كسي است كه با شمشير در راه خدا همراه با پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) جهاد كرده است.»

[شهیدطیبه واعظی]

107ـ سوره مبارکه ماعون

تعداد آیات:7

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:ظرف غذا ـ وسايل ضروري و كوچك

علت نام گذاری:آيه آخر سوره مي باشد كه از نمازگزاران سهل انگار و رياكاري كه از سير كردن گرسنگان با ظرفهاي پر از غذا جلوگيري مي كنند نكوهش شده است.

محتوای سوره:بيان اعمال منكران قيامت و نكوهش آنها: انفاق نكردن در راه خدا. كمك نكردن به يتيمان و مسكينان. سهل انگاري و رياكاري در نماز. روي گرداني از كمك به نيازمندان.

فضیلت تلاوت سوره:امام باقر (علیه السلام) فرمود: «هر كس سوره ماعون را در نمازهاي فريضه و نافله اش بخواند خداوند نماز و روزه او را قبول مي كند، و او را در برابر كارهايي كه زندگي دنيا از سر زده است مورد محاسبه و سؤال قرار نمي دهد.»

[شهیدطیبه واعظی]

33ـ سوره مبارکه احزاب

تعداد آیات:73

محل نزول:مدينه

معنی عنوان سوره:حزب ها و گروهها

علت نام گذاری:بر اساس آيه 20 لشكريان كفار مكّه وديگر قبايل عرب كه براي جنگ با مسلمين به مدينه آمدند علّت نامگذاري اين سوره احزاب مي باشد(ماجراي جنگ احزاب يا خندق).

محتوای سوره:دعوت پيامبر به اطاعت خدا و ترك پيروي از كافران و پيشنهادهاي منافقان.قول حمايت خدا از پيامبر در برابر كارشكني هاي مخالفان.خرافات زمان جاهليت مانند «ظهار» كه آنرا وسيله طلاق و جدايي زن و مرد از هم مي دانستند. و مسأله پسر خواندگي و خط بطلان بر همه خرافات.جنگ احزاب( خندق) و حوادث تكان دهنده و نقش تخريبي ستون پنجم(يهود داخل مدينه) و پيروزي اعجاز آميز مسلمانان بر كفار.نكات اخلاقي و تربيتي درباره همسران پيامبر که بايد در همه چيز الگو براي زنان مسلمان باشند.داستان «زينب» دختر «جحش» و پاسخ قرآن به بهانه جويان.مسأله حجاب و دستور رعايت حجاب به زنان با ايمان.معاد و راه نجات در آن عرصه عظيم.امانت داري بزرگ انسان يعني مسأله تعهد و تكليف و مسئووليت.افشاگري منافقين و رسواييهاي مردان و زنان قريش.خاتم النبياء بودن حضرت محمد(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم).

فضیلت تلاوت سوره:پيامبر اسلام(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) فرمود: « كسي كه سوره احزاب را تلاوت كند و به خانواده خود تعليم دهد از عذاب قبر در امان خواهد بود.»

[شهیدطیبه واعظی]

12ـ سوره مبارکه یوسف

تعداد آیات:111

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:نام يكي از پيامبران و پسر حضرت يعقوب(علیه السلام).

علت نام گذاری:آيه 4 سوره است و تقريباً سراسر اين سوره به داستان يوسف پرداخته است،همان يوسف كه قهرمان پاكي و پارسايي . تقوي در برابر نفس است. نام يوسف در اين سوره 25 بار به كار رفته است.

محتوای سوره:سرگذشت جالب و شيرين و عبرت انگيز پيانبر خدا يوسف (علیه السلام) در بيش از ده بخش با بيان فوق العاده گويا، جذاب و فشرده و عميق.عاليترين درسهاي عفت و خويشتنداري و تقوي و ايمان و تسلّط به نفس در لابلاي اين داستان به عنوان الگو.آيات آخر يادي از دعوت پيامبران و موضعگيري مخالفان و پيروزي و نصرت نهايي خداوند براي دلگرم تر شدن مؤمنين به راه خدا.

فضیلت تلاوت سوره:امام صادق (علیه السلام) فرمود: « هر كسي سوره يوسف را هم روز و هم شب بخواند، خداوند او را در روز رستاخيز بر مي انگيزد در حاليكه زيباييش همچون زيبايي يوسف است و هيچگونه ناراحتي در روز قيامت به او نمي رسد و از بندگان صالح خدا خواهد بود.»

[شهیدطیبه واعظی]

97ـ سوره مبارکه قدر

تعداد آیات:5

محل نزول:مکه

معنی عنوان سوره:اندازه، ارزش و سنجش

علت نام گذاری:همه آيات اين سوره بيانگر عظمت يك شب ارزشمند است كه بالاتر از هزار ماه است و در ماه رمضان واقع است و قرآن يكباره در آن شب بر قلب پيامبر (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) نازل شده است.

محتوای سوره:نزول قرآن در شب قدر (نزول يكباره بر قلب مبارك رسول خدا(صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم)). اهميت شب قدر و بركات و آثار آن. اندازه گيري و مقررات انسان در شبهاي قدر. شب فرود آمدن فرشته ها از آسمان و شب سلامتي.

فضیلت تلاوت سوره:امام باقر (علیه السلام) فرمود: «هر كس سوره انا انزلناه را بلند و آشكار بخواند مانند كسي است كه در راه خدا شمشير كشيده و جهاد مي كند و كسي بطور پنهان بخواند مانند كسي است كه در راه خدا، به خون آغشته است.»