تدبر در آیات قرآن(جالبترین آیاتی که در هر روز با آن مواجه شدیم)

[علی 110]

سلام رفقا

ضمن تشکر فراوان از پیگیری طرح بسیار ارزشمند ختم قرآن که آثار و برکات فراوان فردی و جمعی برای تالار و اعضا داره

یک یا چند آیه که در اون صفحه و یا جزء که خیلی براش جذاب بوده رو برای استفاده ی سایرین با توضیحات مختصری از خودش که چرا این آیه نظرش رو جلب کرده در تالار قرار بده

اگه حوصله کرد یه نظری هم بر تفسیر بیاندازه

اگه المیزان بود چه بهتر

نبود هم که خوب هر تفسیری که شد

حتی بدون تفسیر هم گفتم مسئله ای نیست


اینکار مقدمه ای خواهد شد که انشالله در گام بعدی، پس از تفکر و تدبر در آیات قرآن ما به این معارف مؤمن بشیم و در عمل به اونها عمل کنیم


منتظر هستم


یا علی

[Reza14]

امربه معرف و نهی از منکر

بسم الله الرّحمن الرّحیم
وَلْتَكُن مِّنكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَأُوْلَـئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ (ال عمران آیه 104)
باید از میان شما گروهی باشند که به خیر دعوت کنند وامر به معروف ونهی از منکر کنند اینان رستگارانند

قرارگرفتن آيه مربوط به امر به معروف ونهى از منكر در ميان دو آيه‏اى كه دستور اتّحاد و يكپارچگى مى‏دهد، شايد از آن رو باشد كه در نظام اجتماعىِ متفرّق و از هم پاشيده، يا قدرت دعوت به خير و معروف وجود ندارد و يا اينكه چنين دعوت‏هايى مؤثّر و كارساز نيست. امر به معروف ونهى از منكر، به دو صورت انجام مى‏شود: 1- به عنوان وظيفه‏اى عمومى و همگانى كه هركس به مقدار توانايى خود بايد به آن اقدام نمايد. 2- وظيفه‏اى كه يك گروه سازمان يافته و منسجم آن را به عهده دارد و با قدرت، آن را پى‏مى‏گيرد. چنانكه اگر راننده‏اى در خيابان خلاف كند، هم ساير رانندگان با چراغ و بوق به او اعتراض مى‏كنند و هم پليس راهنمايى براى برخورد قاطع با متخلّف وارد صحنه مى‏شود. درباره امربه‏معروف ونهى از منكر، روايات بسيارى آمده كه از نقل آنها صرف‏نظر و به اين مقدار بسنده مى‏كنيم كه:
على عليه السلام فرمود: اگر امر به معروف و نهى از منكر ترك شود، كارهاى نيك و خير تعطيل و اشرار و بَدان مسلّط مى‏شوند. <130>
1- در جامعه اسلامى، بايد گروهى بازرس و ناظر كه مورد تأييد نظام هستند، بر رفتارهاى اجتماعى مردم نظارت داشته باشند. «ولتكن منكم امّة»
2- اصلاح جامعه و جلوگيرى از فساد، بدون قدرتِ منسجم و مسئول مشخّص امكان ندارد. «منكم امّة»
3- دعوت‏كننده‏ى به خير ومعروف بايد اسلام‏شناس، مردم‏شناس وشيوه‏شناس باشد. لذا بعضى از امّت اين وظيفه را به عهده دارند، نه همه آنها. «منكم‏امّة»
4- دعوت به خير و امر به معروف و نهى از منكر، بايد به صورت دائمى باشد، نه موسمى و موقّتى. <131> «يدعون، يأمرون، ينهون»
5 - امر به معروف، بر نهى از منكر مقدّم است. اگر راه معروف‏ها باز شود، زمينه براى منكر كم مى‏گردد. «يأمرون بالمعروف و ينهون عن المنكر»
6- كسانى كه براى رشد و اصلاح جامعه دل مى‏سوزانند، رستگاران واقعى هستندوگوشه‏گيرانِ بى‏تفاوت را از اين رستگارى سهمى نيست. «اولئك هم‏المفلحون»
7- فلاح و رستگارى، تنها در نجات و رهايى خود خلاصه نمى‏شود، بلكه نجات و رشد ديگران نيز از شرايط فلاح است. «يأمرون، ينهون، اولئك هم المفلحون. (تفسیر نور)


از پيغمبر اكرم صلى اللّه عليه و آله چنين نقل شده كه فرمود: ((يك فرد گنهكار، در ميان مردم همانند كسى است كه با جمعى سوار كشتى شود، و به هنگامى كه در وسط دريا قرار گيرد تبرى برداشته و به سوراخ كردن موضعى كه در آن نشسته است بپردازد، و هر گاه به او اعتراض كنند، در جواب بگويد من در سهم خود تصرف مى كنم !، اگر ديگران او را از اين عمل خطرناك باز ندارند، طولى نمى كشد كه آب دريا به داخل كشتى نفوذ كرده و يكباره همگى در دريا غرق مى شوند)). پيامبر صلى اللّه عليه و آله با اين مثال جالب منطقى بودن وظيفه امر به معروف و نهى از منكر را مجسم ساخته ، و حق نظارت فرد بر اجتماع را يك حق طبيعى كه ناشى از پيوند سرنوشتهاست ، مى داند. (تفسیر نمونه)

[أین المنتظر]

اهل بیت (علیهم السلام)، وسیله ی تقرب به خداوند

أعوذ بالله من الشّیطان الرّجیم
بسم الله الرّحمن الرّحیم

یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَابْتَغُوا إِلَیهِ الْوَسِیلَةَ وَجَاهِدُوا فِی سَبِیلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ مائده / 35

ترجمه: اى كسانى كه ايمان آورده‏ ايد، از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد. و وسيله‏ اى براى تقرب به او بجوئيد. و در راه او جهاد كنيد، باشد كه رستگار شويد

[منتظر کوچولو]

اعوذ بالله من الشیطان الرجیم
بسم الله الرحمن الرحیم

روز اول؛ جزء اول؛ موضوع اول : بلاء

وَ إِذْ نجََّيْنَاكُم مِّنْ ءَالِ فِرْعَوْنَ يَسُومُونَكُمْ سُوءَ الْعَذَابِ يُذَبحُِّونَ أَبْنَاءَكُمْ وَ يَسْتَحْيُونَ نِسَاءَكُمْ وَ فىِ ذَالِكُم بَلَاءٌ مِّن رَّبِّكُمْ عَظِيمٌ(49) سوره مبارکه بقره

و (نيز به ياد آوريد) آن زمان كه شما را از چنگال فرعونيان رهايى بخشيديم كه همواره شما را به بدترين صورت آزار مى‏ دادند: پسران شما را سر مى ‏بريدند و زنان شما را (براى كنيزى) زنده نگه مى ‏داشتند. و در اينها، آزمايش بزرگى از طرف پروردگارتان براى شما بود. (49)


روایات :

1. امام صادق علیه السلام : پیامبران بیش از همه، سختی و بلا را می چشند، پس از آنها جانشینان و پیروانشان و سپس کسانی که نزد خدا مقامی ارجمندتر دارند. (کافی ج2 ، ص 252)
2. امام باقر علیه السلام : مؤمن به هر بلایی آزموده و گرفتار می شود و به هر مرگی می میرد، اما خودکشی نمی کند.( بحار الانوار، ج72، ص 196)
3. پیامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم : خداوند بنده مؤمن خود را با بلا و گرفتاری تغذیه می کند، همچنان که مادر، فرزند خود را با شیر تغذیه می کند. ( بحار، ج67 ، ص231)


نکات :

1. در قرآن کریم و احادیث معصومین علیهم السلام بلاء به معنای امتحان و آزمایش است،که موجب کمال انسان می گردد.
2. هر وقت در کارهایتان با راه بندان مواجه شدید ، بدانید؛ خدا راه بندان ایجاد کرده است و اگر بخواهید راه بندان برطرف شود، باید با او خلوت کنید و رابطه تان را با او اصلاح کنید. (مرحوم دولابی، مصباح الهدی، ص 60)
3. ابتلاء و امتحان، فضل ثانوی خداوند است که انسان را متوجه ضعفهای خود می سازد و امکان می دهد که در مسیر رفع آنها گام بردارد.(مرحوم دولابی، مصباح الهدی، ص 53)
4. بزرگان گفته اند:«بلاهای غیراختیاری در حقیقت سکوی پرتاب انسان به کمالات هستند.» آنها را ضایع نکنیم.

التماس دعا
یاعلی

[أین المنتظر]

ناپایداری دنیا

سلام دوستان. یه چیز جالب توی قرآن دیدم. ما تا حالا تو کتاب های درسی ادبیاتمون، ابیات زیادی در مورد ناپایداری دنیا داشتیم. اما همه ی اینها تلمیحی بود بر آیه 131 سوره مبارکه طه. امّا نمیدونم چرا این آیه تابحال وارد کتب درسی نشده که فکر کنم دلیلش ناآشنایی با معنا و معارف قرآن هست. اما شعرای ما به این موضوع کاملا آگاهی داشتن. و ابیاتشون برگرفته از این آیه بود.

امّا نمونه ی ابیات:

سعدی: یار ناپایدار دوست مدار، دوستی را نشاید این غدّار
حافظ: ده روز مهر گردون، افسانه است و افسون، نیکی به جای یاران، فرصت شمار یارا
سنایی: بدین زور و زر دنیا، چو بی عقلان مشو غرّه، که این آن نوبهاری نیست، کش بی مهرگان بینی
سنایی: چه باید نازش و نالش، بر اقبالی و ادباری، که تا بر هم زنی دیده، نه این بینی نه آن بینی
ونزدیکترین ابیات به این آیه:
بیدل دهلوی: لاله و گل زخمی خمیازه اند، عیش این گلشن خماری بیش نیست
بیدل دهلوی: می رود صبح و اشارت می کند، کاین گلستان خنده واری بیش نیست
علامه طباطبایی: فریب جهان را مخور زینهار، که در پای این گل بود خار ها

امّا خود آیه:

وَلا تَمُدَّنَّ عَینَیكَ إِلَى مَا مَتَّعْنَا بِهِ أَزْوَاجًا مِنْهُمْ زَهْرَةَ الْحَیاةِ الدُّنْیا لِنَفْتِنَهُمْ فِیهِ وَرِزْقُ رَبِّكَ خَیرٌ وَأَبْقَى طه / 131

ترجمه:

و هرگز چشمان خود را به نعمتهاى مادى، كه به گروه‏هايى از آنان داده ‏ايم، ميفكن! اينها گل های ناپایدار زندگى دنياست; تا آنان را در آن بيازماييم; و روزى پروردگارت بهتر و پايدارتر است

[أین المنتظر]

فساد به بهانه ی اصلاح در جامعه

أعوذ بالله من الشّیطان الرّجیم
بسم الله الرّحمن الرّحیم

وَإِذَا قِیلَ لَهُمْ لا تُفْسِدُوا فِی الأرْضِ قَالُوا إِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُونَ. أَلا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ وَلَكِنْ لا یشْعُرُونَ بقره / 11 و 12

ترجمه: و هنگامى كه به آنان گفته شود: «در زمين فساد نكنيد» مى ‏گويند: «ما فقط اصلاح‏كننده‏ ايم! ». آگاه باشيد! اينها همان مفسدانند; ولى نمى ‏فهمند.

[أین المنتظر]

آیه ای خطاب به ارتش صعودی و بحرین

وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَسَاجِدَ اللَّهِ أَنْ یذْكَرَ فِیهَا اسْمُهُ وَسَعَى فِی خَرَابِهَا أُولَئِكَ مَا كَانَ لَهُمْ أَنْ یدْخُلُوهَا إِلا خَائِفِینَ لَهُمْ فِی الدُّنْیا خِزْی وَلَهُمْ فِی الآخِرَةِ عَذَابٌ عَظِیمٌ بقره / 114

ترجمه: كيست ستمكارتر از آن كس كه از بردن نام خدا در مساجد او جلوگيرى كرد و سعى در ويرانى آنها نمود؟! شايسته نيست آنان، جز با ترس و وحشت، وارد اين (كانونهاى عبادت) شوند. بهره آنها در دنيا (فقط)رسوايى است و در سراى ديگر، عذاب عظيم (الهى)!!

[nafas]

بِسم اَلله الرحمن الرحیم
الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ «2»الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ «3»مَالِكِ يَوْمِ الدِّينِ «4»إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ «5»اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ «6»صِرَاطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ «7»

به نام خدا كه رحمتش بى‏اندازه است‏و مهربانى‏اش هميشگى. « 1» همه ستايش‏ها، ويژه خدا ، مالك و مربّى جهانيان است . « 2» رحمتش بى‏اندازه است و مهربانى‏اش هميشگى. « 3» منحصراً فرمانرواى روز پاداش و كيفر است . « 4» [پروردگارا!] تنها تو را مى‏پرستيم و فقط از تو يارى مى‏خواهيم . « 5» ما را به راهِ مستقيم هدايت فرما . « 6» راه كسانى [چون پيامبران ، صدّيقان ، شهيدان و صالحان كه به خاطر نشان دادن شايستگى]نعمتِ[ايمان و عمل خالص و اخلاق حسنه به آنان]عطاكردى ، آن [انسان‏هاى والائى] كه نه مورد خشم تواند و نه گمراه‏اند . « 7»

انسان با درک عمیق و عمل به این موارد بهتر و بیشتر پروردگار خودش رو میشناسه و به خداوند متعال نزدیک میشه...

1- انسان در تلاوت سوره‏ى حمد با «بِسْمِ اللَّهِ» از غیر خدا قطع امید مى‏کند
.

۲- با «رَبِّ الْعالَمِینَ» و «مالِکِ یَوْمِ الدِّینِ» احساس مى‏ کند که مربوب و مملوک است و خودخواهى و غرور را کنار مى ‏گذارد.

۳- با کلمه «عالمین» میان خود و تمام هستى ارتباط برقرار مى‏کند.

۴- با «الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ» خود را در سایه لطف او مى‏داند.

۵- با «مالِکِ یَوْمِ الدِّینِ» غفلتش از آینده زدوده مى‏ شود.

۶- با گفتن «إِیَّاکَ نَعْبُدُ» ریا و شهرت طلبى را زایل مى‏کند.

۷- با «إِیَّاکَ نَسْتَعِینُ» از ابرقدرت‏ها نمى ‏هراسد.

۸- از «أَنْعَمْتَ» مى‏ فهمد که نعمت‏ها به دست اوست.

۹- با «اهْدِنَا» رهسپارى در راه حقّ و طریق مستقیم را درخواست مى‏ کند.

۱۰- در «صِراطَ الَّذِینَ أَنْعَمْتَ عَلَیْهِمْ» همبستگى خود را با پیروان حقّ اعلام مى‏کند.

۱۱- با «غَیْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ» و «ولَا الضَّالِّینَ» بیزارى و برائت از باطل و اهل باطل را ابراز مى ‏دارد

چرا قرآن با فاتحه الکتاب شروع شده است ؟

این سوره اساسا با سوره های دیگر قرآن فرق روشنی دارد به خاطر اینکه سوره های دیگر همه از زبان خداست و این سوره از زبان بندگان است.
بنده احساس میکند به خدا نزدیک می شود و با خدا مناجات میکند و پیدا است که اطر تربیتی آن چه اندازه است.
این حقیقت را می توانیم در پرتو حدیثی که وارد شده است بفهمیم آنجا که امام صادق (علیه السلام) می فرماید: در دو مورد ابلیس به شدت ناراحت شد : هنگام بعثت پیغمبر اکرم (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) و هنگام نزول این سوره

روی همین اصل حدیثی از پیامبر اسلام (صلّي اللَّه عليه و آله و سلّم) رسیده است که خداوند می فرماید:"نماز (سوره ی حمد) را بین خودم و بنده ام به دو قسمت تقسیم کرده ام ، نیمی مربوط به من، نیمی دیگر از بنده ام می باشد"
ولی چون بنده ی بی نهایت نیازمند ، در برابر خداوند بی نهایت غنی و بی نیاز ، قرار گرفته قطعا خود را باید فراموش کند نخست خود او را ببیند ، از او شروع کند و سپس به نیازمندیهای خود بپردازد ، در برابر او خضوع کند و بگوید : غیر از تو دیگران هیچ، ستایش و خضوع من همه مخصوص تواست، و تنها تکیه گاهم توئی!

تفسیر نمونه.ج 1

[أین المنتظر]

إهدنا الصّراط المستقیم حمد / 6

امام صادق (علیه السلام): سوگند به خدا صراط مستقیم ما هستیم. ( نورالثقلین، ج 1، ص 21 )

---

[أین المنتظر]

آیه ای راهبردی برای دوری از غرب زدگی و حفظ هویت اسلامی

وَلَنْ تَرْضَى عَنْكَ الْیهُودُ وَلا النَّصَارَى حَتَّى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ قُلْ إِنَّ هُدَى اللَّهِ هُوَ الْهُدَى وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِی جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِی وَلا نَصِیرٍ بقره / 120

ترجمه: هرگز يهود و نصارى از تو راضى نخواهند شد، ( تا به طور كامل، تسليم خواسته‏ هاى آنها شوى، و) از آيين (تحريف يافته ی ) آنان، پيروى كنى. بگو: «هدايت، تنها هدايت الهى است!» و اگر از هوى و هوسهاى آنان پيروى كنى، بعد از آنكه آگاه شده ‏اى، هيچ سرپرست و ياورى از سوى خدا براى تو نخواهد بود.

[MESSENGER]

(آيه 38) مسأله معاد را متذکر شده و با استدلال لطيفى اين برگزيده واقعيت را اثبات كرده، مى ‏گويد:
«ما آسمانها و زمين و آنچه را در ميان اين دو است بيهوده و بى‏ هدف نيافريديم»
(وَ ما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما لاعِبِينَ)
اگر به گفته شما مرگ نقطه پايان زندگى است اين آفرينش لعب و لغو و بيهوده خواهد بود.

(آيه 39) سپس براى تأكيد اين سخن مى ‏افزايد:
«ما آن دو را جز به حق نيافريديم»
(ما خَلَقْناهُما إِلَّا بِالْحَقِّ)
حقّ بودن اين دستگاه ايجاب مى ‏كند كه هدف معقولى داشته باشد، و آن بدون وجود جهان ديگر ممكن نيست.
«ولى غالب آنها (اين حقايق را) نمى ‏دانند»
(وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ)
چرا كه انديشه و فكر خود را به كار نمى ‏گيرند، و گرنه دلائل مبدأ و معاد واضح و آشكار است.

(آيه 40) روز جدائيها!
در آيات گذشته در مورد مسأله معاد از طريق «حكمت آفرينش اين جهان» براى وجود رستاخيز استدلال شده بود، آيه شريفه از اين استدلال چنين نتيجه‏ گيرى مى ‏كند كه:
«يوم الفصل و روز جدائيها وعده‏ گاه همه آنهاست»
(إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ مِيقاتُهُمْ أَجْمَعِينَ)

(آيه 41) سپس به شرح كوتاهى در باره اين روز جدائى پرداخته، مى‏گويد:
«در همان روزى كه (هيچ كس به فرياد ديگرى نمى ‏رسد و) هيچ دوستى كمترين كمكى به دوستش نمى ‏كند، و از هيچ سو يارى نمى ‏شوند»!
(يَوْمَ لا يُغْنِي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْئاً وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ)
آرى! آن روز، روز فصل و جدائى است، روزى است كه انسان از همه چيز جز عملش جدا مى ‏شود، و مولى به هر معنى كه باشد- دوست، سرپرست، ولى نعمت، خويشاوند، همسايه، ياور، و مانند آن- توانائى حل كوچكترين مشكلى را از مشكلات قيامت براى كسى ندارد.

(آيه 42) تنها يك گروه مستثنا هستند همان گونه كه اين آيه مى‏گويد:
«مگر كسى كه خدا او را مورد رحمت قرار داده است، چرا كه او توانا و رحيم است»
(إِلَّا مَنْ رَحِمَ اللَّهُ إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ)
بدون شك اين رحمت الهى بى ‏حساب نيست و تنها شامل مؤمنانى مى ‏شود كه داراى عمل صالحند.

برگزيده تفسير نمونه، ج‏4،ص 399 و 400
آیاتی از سوره دخان(جزء 28)