۴/فروردین/۹۱, ۱۶:۰۱
شریعتی و استاد مطهری(1)
دعوت از شریعتی به حسینیه ارشاد
در سالهای ۴۸ و ۴۹ که موضوع چاپ نشریات حسینیه پیش آمد مرحوم مطهری اولین نشریه حسینیه را در دو جلد به نام محمد خاتم پیامبران با کمک عده ای از اساتید با قبول مقالات آنها و چاپ در این کتابها به مرحله ارائه و عرضه برای مطالعه جوانان رساند و بین همه سخنرانان بخصوص هیئت مدیره حسینیه و اساتید یاد شده در بالا توافق و تفاهم کاملی در اداره برنامه های حسینیه و پیشرفت آن ایجاد نمود . بعد از نشر این کتاب که اولین نشریه حسینیه ارشاد بود در مقاله هجرت تا وفات ( اثر بسیار ارزنده مرحوم دکتر شریعتی ) خود استاد مطهری تعریف و تمجید فوق العاده ای از این اثر در همه محافل به عمل آورد۲ . حتی نامه ای در برجستگی و امتیاز این اثر بسیار ارزنده به شخص دکتر و حتی پدرشان (( استاد شریعتی )) نوشته بودند
تقبل زحمت ویراستاری و اعمال دقت نظر در تمام موضوعات مقالات بخصوص درباره دو مقاله۳ مرحوم دکتر شریعتی ۱٫ هجرت تا وفات و ۲٫ سیمای محمد ( ص ) شایان تقدیر بود۴ .
متاسفانه به علت بعضی مسئل روانی و احساسی در بین مبلغین دینی آن روز این مقاله از بین تمام مقالات موجود در این دو جلد کتاب زیر ذره بین انتقاد و خرده گیری و اعتراض قرار گرفت و درباره آن اعلامیه بسیار تند و غیر منصفانه ای از ناحیه چند نفر از آقایان روحانیون علیه حسینیه ارشاد و دکتر شریعتی چاپ و منتشر گردید که البته لبه تیز این حملات متوجه شخص استاد مطهری بود که مسبب نشر دو جلد کتاب ناشناخته شده بودند . با وجود اعلام توضیحات دکتر شریعتی درباره ایرادات آقایان روحانیون و با توجه به این که این مقاله را شخص استاد مطهری بازنگری کرده و ایرادی به نظرشان نرسیده بود معهذا اثر سوء تبلیغات در روحیه استاد مطهری موثر افتاد . جلسات مکرر و متعددی در حسینیه یا در خارج از حسینیه تشکیل شد تا شاید راه حلی برای رفع این اعتراضات پیدا شود .
۱٫ از خاطرات آقای میانچی در نشریه داخلی حسینیه ارشاد ۶/۲/۱۳۷۸ ص
۲٫ مرحوم مطهری به حدی از خواندن مقاله زندگی محمد به وجد آمده بود که آن را سه بار و هر بار به طور کامل خوانده بود . به نقل از رهنما ص ۳۳۱
٫ شریعتی به مطهری اجازه داده بود هر یک از مقالات را که می پسندد به چاپ برساند اما مطهری از خواندن مقالات چنان ذوق زده شده بود که هر دو را به طور کامل به چاپ رساند . به نقل از رهنما ص ۳۳۲
۴٫ نامه های استاد مطهری در این خصوص منتشر شده است .
به خاطر دارم که روزی جلسه ای در منزل یکی از اعضا تشکیل شده بود . از حجه الاسلام فلسفی هم برای شرکت در این جلسه دعوت به عمل آمده بود و ایشان که بنا به اظهار خودشان دقیقا مقاله را خوانده بودند ، مطلب مهمی را که باعث آن همه تبلیغات سوء شده باشد به دست نیاوردند . و تنها ایرادی که به مقاله دکتر شریعتی داشتند و در حضور استاد مطهری و آقای شریعتی ابراز نمودند عبارت از این بود که چرا شریعتی در تمامی این دو مقاله از ابتدا تا انتها القاب خاص حضرت رسول ( ص ) را به کار نبرده اند و به جای استفاده از کلمه ” حضرت ” در مقابل نام رسول اکرم ( ص ) در همه موارد و همه جا فقط به نامیدن ” نام محمد ” اکتفا کرده اند .
همه حاضران منتظر بودند که دکتر شریعتی برای این قصور و تقصیر که در القاب خاص پیامبر را از جلو نام مبارک ایشان حذف کرده بی جواب بماند و پاسخی نداشته باشد ، پس از یک لحظه برگزاری سکوت در بین حضار ، دکتر شریعتی در پاسخ اظهار داشت : (( وقتی در این مملکت بالاتر از حضرت که اعلیحضرت باشد داریم همان نام مبارک ” محمد ” زیباترین و خدایی ترین نامی است که می شود در این کشور و در این مقاله و در هر اثری بجا گذاشت و خود این نام به تنهایی مبین شخصیت و رسالت پیغمبر است )) بنابراین در این جلسه هیچ بحثی راجع به موضوع ایراد روحانیون نسبت به مقاله دکتر شریعتی به عمل نیامد۱ )) .
علی از ابتدای کار در حسینیه ارشاد این چنین مورد انتقاد قرار گرفت . آقای علی دوانی خاطره ای از گفت و گو با استاد مطهری درباره دعوت از استاد محمدتقی شریعتی و علی برای سخنرانی در ارشاد دارد که بیانگر دید مثبت مرحوم مطهری درباره تلاشها و فعالیتهای مثبت و موثر آنها در بین جوانهاست :
به یاد دارم در جلسه آخری که من سخنرانی داشتم گفتند از هفته بعد دکتر علی شریعتی از مشهد می آید . پرسیدم او کیست ؟ استاد شهید۲ گفت در مشهد است و خودش و پدرش آقای محمدتقی مزینانی در (( کانون نشر حقایق اسلامی )) خوب طوری جوانها را به طرف دین جلب کرده اند . گفتم شنیده ام چند جلسه که چند ماه پیش قبل از من آمده و در حسینیه سخنرانی کرده جمعیت خیلی بیشتر از ما و شما داشته است ؟ استاد شهید گفت بله در مشهد هم هر روز بیشتر توجه به او پیدا می کنند . علت این است که رشته او جامعه شناسی است و خوب طوری هم درس خوانده و کاملا مسلط بر اعصابش هست . در بیان مطلب و استخدام الفاظ معرکه است . و چون جوانها از فکلی ها کمتر بحثهای دینی شنیده اند و او هم به زبان جوانها صحبت می کند لذا بیش از ما طالب دارد .
پدرش سابقه طلبگی دارد ، منتها سالها پیش از لباس درآمده تا به نظر خودش بهتر بتواند خدمت به دین و مردم کند . دبیر و کارمآقای علی دوانی نیز که به تاثیر و نقش علی در جذب جوانان به دین و معنویت اذعان دارد خاطره ای از دیدار با علی در منزل آقای صدربلاغی از سخنرانان و فعالان حسینیه ارشاد نقل می کند که حاوی مطالب چندی درباره روابط مسئولان حسینیه و علی با مرحوم مطهری است
دعوت از شریعتی به حسینیه ارشاد
در سالهای ۴۸ و ۴۹ که موضوع چاپ نشریات حسینیه پیش آمد مرحوم مطهری اولین نشریه حسینیه را در دو جلد به نام محمد خاتم پیامبران با کمک عده ای از اساتید با قبول مقالات آنها و چاپ در این کتابها به مرحله ارائه و عرضه برای مطالعه جوانان رساند و بین همه سخنرانان بخصوص هیئت مدیره حسینیه و اساتید یاد شده در بالا توافق و تفاهم کاملی در اداره برنامه های حسینیه و پیشرفت آن ایجاد نمود . بعد از نشر این کتاب که اولین نشریه حسینیه ارشاد بود در مقاله هجرت تا وفات ( اثر بسیار ارزنده مرحوم دکتر شریعتی ) خود استاد مطهری تعریف و تمجید فوق العاده ای از این اثر در همه محافل به عمل آورد۲ . حتی نامه ای در برجستگی و امتیاز این اثر بسیار ارزنده به شخص دکتر و حتی پدرشان (( استاد شریعتی )) نوشته بودند
تقبل زحمت ویراستاری و اعمال دقت نظر در تمام موضوعات مقالات بخصوص درباره دو مقاله۳ مرحوم دکتر شریعتی ۱٫ هجرت تا وفات و ۲٫ سیمای محمد ( ص ) شایان تقدیر بود۴ .
متاسفانه به علت بعضی مسئل روانی و احساسی در بین مبلغین دینی آن روز این مقاله از بین تمام مقالات موجود در این دو جلد کتاب زیر ذره بین انتقاد و خرده گیری و اعتراض قرار گرفت و درباره آن اعلامیه بسیار تند و غیر منصفانه ای از ناحیه چند نفر از آقایان روحانیون علیه حسینیه ارشاد و دکتر شریعتی چاپ و منتشر گردید که البته لبه تیز این حملات متوجه شخص استاد مطهری بود که مسبب نشر دو جلد کتاب ناشناخته شده بودند . با وجود اعلام توضیحات دکتر شریعتی درباره ایرادات آقایان روحانیون و با توجه به این که این مقاله را شخص استاد مطهری بازنگری کرده و ایرادی به نظرشان نرسیده بود معهذا اثر سوء تبلیغات در روحیه استاد مطهری موثر افتاد . جلسات مکرر و متعددی در حسینیه یا در خارج از حسینیه تشکیل شد تا شاید راه حلی برای رفع این اعتراضات پیدا شود .
۱٫ از خاطرات آقای میانچی در نشریه داخلی حسینیه ارشاد ۶/۲/۱۳۷۸ ص
۲٫ مرحوم مطهری به حدی از خواندن مقاله زندگی محمد به وجد آمده بود که آن را سه بار و هر بار به طور کامل خوانده بود . به نقل از رهنما ص ۳۳۱
٫ شریعتی به مطهری اجازه داده بود هر یک از مقالات را که می پسندد به چاپ برساند اما مطهری از خواندن مقالات چنان ذوق زده شده بود که هر دو را به طور کامل به چاپ رساند . به نقل از رهنما ص ۳۳۲
۴٫ نامه های استاد مطهری در این خصوص منتشر شده است .
به خاطر دارم که روزی جلسه ای در منزل یکی از اعضا تشکیل شده بود . از حجه الاسلام فلسفی هم برای شرکت در این جلسه دعوت به عمل آمده بود و ایشان که بنا به اظهار خودشان دقیقا مقاله را خوانده بودند ، مطلب مهمی را که باعث آن همه تبلیغات سوء شده باشد به دست نیاوردند . و تنها ایرادی که به مقاله دکتر شریعتی داشتند و در حضور استاد مطهری و آقای شریعتی ابراز نمودند عبارت از این بود که چرا شریعتی در تمامی این دو مقاله از ابتدا تا انتها القاب خاص حضرت رسول ( ص ) را به کار نبرده اند و به جای استفاده از کلمه ” حضرت ” در مقابل نام رسول اکرم ( ص ) در همه موارد و همه جا فقط به نامیدن ” نام محمد ” اکتفا کرده اند .
همه حاضران منتظر بودند که دکتر شریعتی برای این قصور و تقصیر که در القاب خاص پیامبر را از جلو نام مبارک ایشان حذف کرده بی جواب بماند و پاسخی نداشته باشد ، پس از یک لحظه برگزاری سکوت در بین حضار ، دکتر شریعتی در پاسخ اظهار داشت : (( وقتی در این مملکت بالاتر از حضرت که اعلیحضرت باشد داریم همان نام مبارک ” محمد ” زیباترین و خدایی ترین نامی است که می شود در این کشور و در این مقاله و در هر اثری بجا گذاشت و خود این نام به تنهایی مبین شخصیت و رسالت پیغمبر است )) بنابراین در این جلسه هیچ بحثی راجع به موضوع ایراد روحانیون نسبت به مقاله دکتر شریعتی به عمل نیامد۱ )) .
علی از ابتدای کار در حسینیه ارشاد این چنین مورد انتقاد قرار گرفت . آقای علی دوانی خاطره ای از گفت و گو با استاد مطهری درباره دعوت از استاد محمدتقی شریعتی و علی برای سخنرانی در ارشاد دارد که بیانگر دید مثبت مرحوم مطهری درباره تلاشها و فعالیتهای مثبت و موثر آنها در بین جوانهاست :
به یاد دارم در جلسه آخری که من سخنرانی داشتم گفتند از هفته بعد دکتر علی شریعتی از مشهد می آید . پرسیدم او کیست ؟ استاد شهید۲ گفت در مشهد است و خودش و پدرش آقای محمدتقی مزینانی در (( کانون نشر حقایق اسلامی )) خوب طوری جوانها را به طرف دین جلب کرده اند . گفتم شنیده ام چند جلسه که چند ماه پیش قبل از من آمده و در حسینیه سخنرانی کرده جمعیت خیلی بیشتر از ما و شما داشته است ؟ استاد شهید گفت بله در مشهد هم هر روز بیشتر توجه به او پیدا می کنند . علت این است که رشته او جامعه شناسی است و خوب طوری هم درس خوانده و کاملا مسلط بر اعصابش هست . در بیان مطلب و استخدام الفاظ معرکه است . و چون جوانها از فکلی ها کمتر بحثهای دینی شنیده اند و او هم به زبان جوانها صحبت می کند لذا بیش از ما طالب دارد .
پدرش سابقه طلبگی دارد ، منتها سالها پیش از لباس درآمده تا به نظر خودش بهتر بتواند خدمت به دین و مردم کند . دبیر و کارمآقای علی دوانی نیز که به تاثیر و نقش علی در جذب جوانان به دین و معنویت اذعان دارد خاطره ای از دیدار با علی در منزل آقای صدربلاغی از سخنرانان و فعالان حسینیه ارشاد نقل می کند که حاوی مطالب چندی درباره روابط مسئولان حسینیه و علی با مرحوم مطهری است

