شما درحال مشاهده محتوای قالب بندی نشده این مطلب هستید.برای مشاهده نسخه قالب بندی شده روی لینک فوق کلیک کنید
آيه شماره 43 از سوره مبارکه فصلت متن آیه:مَا يُقَالُ لَكَ إِلَّا مَا قَدْ قِيلَ لِلرُّسُلِ مِن قَبْلِكَ إِنَّ رَبَّكَ لَذُو مَغْفِرَةٍ وَذُو عِقَابٍ أَلِيمٍ
معنی آیه:اى پيامبر!) به تو گفته نمىشود جز آن چه به پيامبران قبل از تو نيز گفته شده، همانا پروردگار تو صاحب آمرزشى بزرگ و كيفرى دردناك است.
تفسیرآیه:رهبران دينى بايد تحمّل ناسزاگويىهاى مخالفان را داشته باشند. «ما يقال لك الاّ قد قيل...»
راه توبه همواره باز است. «لذو مغفرة»
توجّه به رحمت و عقاب خداوند زمينهساز توبه انسان است. «لذو مغفرة و ذو عقاب»
هشدار و اميد بايد در كنار هم باشد. «ذو مغفرة... ذو عقاب»
رحمت خداوند بر غضبش پيشى دارد. (اول مغفرت مطرح شده بعد عقاب)
بخشش و تنبيه از شئون ربوبيّت است. «ان ربّك لذو مغفرة و ذو عقاب اليم»
آيه شماره 50 از سوره مبارکه فصلت
متن آیه:وَلَئِنْ أَذَقْنَاهُ رَحْمَةً مِّنَّا مِن بَعْدِ ضَرَّاء مَسَّتْهُ لَيَقُولَنَّ هَذَا لِي وَمَا أَظُنُّ السَّاعَةَ قَائِمَةً وَلَئِن رُّجِعْتُ إِلَى رَبِّي إِنَّ لِي عِندَهُ لَلْحُسْنَى فَلَنُنَبِّئَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِمَا عَمِلُوا وَلَنُذِيقَنَّهُم مِّنْ عَذَابٍ غَلِيظٍ
معنی آیه:و اگر بعد از سختىاى كه به انسان رسيده از طرف خود رحمتى به او بچشانيم حتماً مىگويد: «اين رحمت، حقّ من است» (و چنان مغرور مىشود كه مىگويد): گمان نمىكنم قيامتى بر پا شود و اگر هم به سوى پروردگارم بازگردانده شوم حتماً براى من نزد او بهترين (منزلت) خواهد بود.» پس ما كسانى را كه كفر ورزيدند، حتماً به آن چه انجام دادهاند آگاه خواهيم كرد، و قطعاً از عذاب سخت به آنان خواهيم چشاند.
تفسیرآیه:انسان منحرف كمظرفيّت و مغرور است و در اولين مرحله رسيدن به نعمت بد مستى مىكند. «لئن اذقناه رحمة... ليقولنّ هذا لى»
انسان، از خداوند طلبى ندارد و به هر نعمتى برسد از لطف اوست. «رحمةً منّا»
سرچشمهى رحمت از اوست «رحمة منّا» ولى سرچشمهى سختىها عملكرد و خصلتهاى خود انسان است. «ضراء مسّته» و نفرمود: «ضراءً منّا»
تلخ و شيرينى دنيا اندك است؛ در حدّ چشيدن و لمس كردن. «اذقنا - مسّته»
رفاه و نعمت، نشانهى لياقت و استحقاق و عاقبت به خيرى نيست. (قرآن در اين آيه از كسى كه خود را لايق مىداند انتقاد مىكند). «هذا لى»
در قيامت ابتدا جرم خلافكار به او فهمانده مىشود، سپس عذاب مىشود. «فلننبّئن... فلنذيقنّهم»
كسى كه پندار غلط خود را محكم و با قاطعيّت مىگويد، بايد پاسخ محكم و با قاطعيّت دريافت كند. پاسخِ «انّ لى عنده للحسنى» جملهى «فلننبّئن الّذين كفروا» و «فلنذيقنّهم من عذاب غليظ»
وعاشروهن ّ بالمعروف
وبا زنان به نیکی وشایستگی معاشرت کنید
نساء19
آيه شماره 25 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَهُوَ الَّذِي يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَيَعْفُو عَنِ السَّيِّئَاتِ وَيَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَ
معنی آیه:و اوست كه توبه را از بندگانش مىپذيرد و از گناهان در مىگذرد و هر چه را انجام مىدهيد مىداند.
تفسیر آیه:پذيرش توبه گناهكاران و عفو آنان تنها در اختيار خداوند است. «و هو الّذى»
در اسلام بن بست وجود ندارد و راه بازگشت همواره باز است. «يقبل التوبة»
خداوند تمام گناهان را مىبخشد. «يعفوا عن السيّئات» (كلمه «سيّئات» جمع همراه الف و لام است يعنى همه گناهان)
خداوند با وعده عفو، منحرفان را به توبه تشويق مىكند. «يقبل التوبة... يعفوا عن السيّئات»
توبه بايد همراه تغيير در رفتار و گفتار باشد و گرنه نوعى تظاهر و رياكارى است كه خدا مىداند. «و يعلم ما تفعلون»
آيه شماره 28 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَهُوَ الَّذِي يُنَزِّلُ الْغَيْثَ مِن بَعْدِ مَا قَنَطُوا وَيَنشُرُ رَحْمَتَهُ وَهُوَ الْوَلِيُّ الْحَمِيدُ
معنی آیه:و اوست كه پس از نا اميدى مردم باران مىفرستد و رحمت خويش را گسترش مىدهد و اوست سَرور ستوده.
تفسیر آیه:در نوميدى بسى اميد است، پايان شب سيه سپيد است. «ينزّل الغيث من بعد ما قنطوا»
تنها پناهگاه انسان در مشكلات و نااميدىها خداست. «و هو الّذى... من بعد ما قنطوا»
کمى باران در مواردى براى جلوگيرى از طغيان انسانهاست. «و لو بسط اللّه الرزق لعباده لبغوا... ينزل الغيث من بعد ما قنطوا»
ولايت پسنديده و دائمى، تنها به خداوند اختصاص دارد. «و هو الولىّ الحميد»
آيه شماره 30 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَمَا أَصَابَكُم مِّن مُّصِيبَةٍ فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَيَعْفُو عَن كَثِيرٍ
معنی آیه:و آنچه از مصيبت به شما رسد پس به خاطر دست آورد خودتان است و او از بسيارى (گناهانتان) در مىگذرد.
تفسیر آیه:ميان رفتار انسان و حوادث تلخ و شيرين زندگى رابطه است. «ما اصابكم... فبما كسبت ايديكم»
مشكلات انسان، تنها عكسالعمل بخشى از خلافهاى اوست، نه تمام آن. زيرا خداوند از بسيارى خطاهاى انسان در مىگذرد. «و يعفو عن كثير»
مصيبتها جنبه هشدارى دارد و اگر انتقامى بود عفو در كار نبود. «و يعفو عن كثير»
آيه شماره 31 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَمَا أَنتُم بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ اللَّهِ مِن وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ
معنی آیه:و شما نمى توانيد (خدا) را در زمين به عجز آوريد (و از سلطه او خارج شويد) و براى شما از غير خداوند هيچ سرپرست و ياورى نيست.
تفسیرآیه:دود جنايات بشر به چشم خودش مىرود و به خداوند ضربهاى نمىزند. «و ما انتم بمعجزين»
انسانها نمىتوانند همه عوامل را تحت سلطه خود بگيرند و از آثار گناهانشان بگريزند. «و ما انتم بمعجزين»
انگيزه بسيارى خلافها بدست آوردن ياور و حامى است، در حالى كه ياور حقيقى خداست. «و ما لكم من دون اللّه من ولىّ ولا نصير»
آيه شماره 36 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:فَمَا أُوتِيتُم مِّن شَيْءٍ فَمَتَاعُ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَمَا عِندَ اللَّهِ خَيْرٌ وَأَبْقَى لِلَّذِينَ آمَنُوا وَعَلَى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ
معنی آیه:آنچه به شما داده شده بهره زندگى دنياست و آنچه نزد خداست براى كسانى كه ايمان آورده و به پروردگارشان توكّل مىكنند، بهتر و باقىتر است.
تفسیر آیه:آنچه در اختيار ماست چيزى نيست كه به آن دل خوش كنيم. همه هستى ناچيز است. «ما اوتيتم... فمتاع الحياة الدنيا»
خدايى كه دنيا و آخرت براى اوست، تنها آخرت را از آنِ خود دانسته است. «ما عند اللّه»
آنچه را مؤمن در دنيا از دست مىدهد، خداوند بهترش را به او در قيامت مىدهد. «ما عند اللّه خير و ابقى»
دنيا به همه داده مىشود. «اوتيتم»
دنيا زودگذر است و آخرت پايدار. «ما عنداللّه... ابقى»
توكّل، پيشه دائمى مؤمن است. «يتوكّلون»
آيه شماره 40 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَجَزَاء سَيِّئَةٍ سَيِّئَةٌ مِّثْلُهَا فَمَنْ عَفَا وَأَصْلَحَ فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الظَّالِمِينَ
معنی آیه:و جزاى بدى بديى مانند آن است، پس هر كه عفو كند و اصلاح نمايد پس پاداش او بر خداست همانا او ستمكاران را دوست ندارد.
تفسیر آیه:انتقام عادلانه در مقابل خشونت جايز است. «و جزاء سيّئة سيّئة مثلها»
عفو و اصلاح از كسى كه قدرت انتقام دارد، پاداش بزرگى در پى خواهد داشت. «فمن عفا و اصلح فاجره على اللّه»
مقدّمه و بستر اصلاح گذشت است، در شرايط انتقام و كيفر، اصلاح زمينهاى ندارد. «فمن عفا و اصلح»
عفو از بدى ديگران كافى نيست بايد او را اصلاح كرد. «عفا و اصلح»
تنها برخورد قانونى كافى نيست، بلكه اخلاق و عاطفه نيز لازم است. «سيئة مثلها» قانون است و «عفا و اصلح» عاطفه و اخلاق است.
دريافت الطاف الهى مشروط به عفو و اصلاح است نه انتقام. «فاجره على اللّه»
در انتقام پاداش نيست ولى در عفو پاداش است. «فمن عفا... فاجره على اللّه»
تشويق به عفو و اصلاح، براى دفاع از ظالم نيست. «انّه لا يحبّ الظالمين»
ظالم محبوب خدا نيست خواه ابتدائاً ظلم كند يا در انتقام پا را از حقّ فراتر گذارد. «انّه لا يحبّ الظالمين»
آيه شماره 41 از سوره مبارکه شوري
متن آیه:وَلَمَنِ انتَصَرَ بَعْدَ ظُلْمِهِ فَأُوْلَئِكَ مَا عَلَيْهِم مِّن سَبِيلٍ
معنی آیه:و كسانى كه بعد از ظلم ديدنشان (براى رفع آن) يارى مىطلبند بر آنان راه (نكوهشى) نيست.
تفسیر آیه:انتقام براى كسى است كه قدرت دارد، ولى هر كس توان ندارد حقّ اوست كه از ديگران استمداد طلبد. «لمن انتصر بعد ظلمه»
قصاص قبل از جنايت نارواست. «بعد ظلمه...»
انتقام از ستمگر، حقّ مشروع انسان است كه نه در دنيا مورد سرزنش است و در آخرت عقاب دارد. «و لمن انتصر بعد ظلمه فاولئك ما عليهم من سبيل»