شما درحال مشاهده محتوای قالب بندی نشده این مطلب هستید.برای مشاهده نسخه قالب بندی شده روی لینک فوق کلیک کنید
آيه شماره 7 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَأَنفِقُوا مِمَّا جَعَلَكُم مُّسْتَخْلَفِينَ فِيهِ فَالَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَأَنفَقُوا لَهُمْ أَجْرٌ كَبِيرٌ
معنی آیه:به خدا و پيامبرش ايمان آوريد و از آنچه شما را در (استفاده از) آن جانشين قرار داد، انفاق كنيد. پس كسانى از شما كه ايمان آورند و انفاق كنند، برايشان پاداشى بزرگ است.
تفسیر آیه:ايمانى ارزشمند است كه همراه با كمك به فقرا باشد. «آمِنوا... أنفِقوا»
انفاقى ارزشمند است كه برخاسته از ايمان و انگيزه الهى باشد. «آمِنوا... أنفِقوا»
هر چه انسان دارد، عاريه و امانت است، مالك اصلى فقط خداست. «جعلكم مستخلفين فيه»
گرچه ايمان و انفاق، تكليف و وظيفه است، ولى خداوند براى آن پاداش قرار داده است. «فالّذين آمنوا... و أنفقوا لهم أجر كبير» آرى پاداش، كليد تشويق به عمل است.
آيه شماره 8 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:وَمَا لَكُمْ لَا تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ لِتُؤْمِنُوا بِرَبِّكُمْ وَقَدْ أَخَذَ مِيثَاقَكُمْ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ
معنی آیه:و شما را چه شده كه به خدا ايمان نداريد؟ در حالى كه پيامبر، شما را براى اينكه به پروردگارتان ايمان آوريد، فرا مىخواند و به راستى خداوند از شما (از طريق عقل و فطرت و انبيا) پيمان گرفته است، اگر باور داريد.
تفسیر آیه:در تبليغ، گاهى توبيخ لازم است. «و ما لكم لاتؤمنون»
خداوند با مردم اتمام حجّت مىكند. «و الرّسول يدعوكم»
انبيا، مردم را به سوى خدا دعوت مىكنند، بر خلاف ديگران كه مردم را به سوى خود دعوت مىكنند. «لتؤمنوا بربّكم»
خداوند، مردم را دعوت مىكند كه به رسول ايمان آورند، «آمنوا باللّه و رسوله» رسول هم از مردم مىخواهد كه به خدا ايمان آورند. «يدعوكم لتؤمنوا بربّكم»
آيه شماره 9 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:هُوَ الَّذِي يُنَزِّلُ عَلَى عَبْدِهِ آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ لِيُخْرِجَكُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ وَإِنَّ اللَّهَ بِكُمْ لَرَؤُوفٌ رَّحِيمٌ
معنی آیه:او كسى است كه بر بنده خود آيات روشن و روشنگر فرو مىفرستد تا شما را از تاريكىها به روشنى در آورد و همانا خداوند نسبت به شما رأفت و رحمت بسيار دارد.
تفسیر آیه:بندگى خالصانه، زمينه ساز نزول الطاف الهى است. «ينزّل على عبده»
مُبلّغ بايد به استدلال روشن مجهز باشد. «و الرسول يدعوكم... آياتٍ بينات»
هدف اصلى انبيا، نجات مردم از تاريكىهاى جهل و شرك و تفرقه است. «ليخرجكم من الظّلمات الى النّور»
راه روشن، تنها راه خداست و غير آن هر چه باشد، تاريكى است. «الظّلمات... النّور» (كلمه «الظّلمات» به صورت جمع آمده، ولى كلمه «النّور» در سراسر قرآن به صورت مفرد آمده است.)
بهترين نشانه رأفت و رحمت الهى، هدايت بندگان است. «ليخرجكم من الظّلمات الى النّور انّ اللّه بكم لرؤف رحيم»
آيه شماره 11 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:مَن ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضَاعِفَهُ لَهُ وَلَهُ أَجْرٌ كَرِيمٌ
معنی آیه:كيست آن كه به خدا وام دهد، وامى نيكو، تا خداوند آن را براى او دوچندان كند و براى او پاداشى گرانمايه است.
تفسیر آیه:خداوند، خود را در جانب محرومان قرار داده و از مردم طلب وام مىكند. گويا خداوند، ضامنِ آنان شده و پاداش وام را تضمين نموده است. «من ذا الّذى يقرض اللّه»
كار خير اگر به صورت خلق و خو درآيد، ارزش بيشترى دارد. «يقرض اللّه...»
نفسِ عمل مهم نيست، حَسَن بودن آن مهم است. «قرضاً حسناً»
قرض دادن كاهش مال نيست، افزايش آن است. «فيضاعفه»
آنجا كه كار سخت است، اهرم قوى لازم دارد. (چون دل كندن از مال سخت است، خداوند پاداش چند برابر را مطرح مىكند.) «فيضاعفه له و له أجر كريم»
قرض دادن، نشانه كرامت است و خداوند براى انسان كريم، اجر كريم قرار داده است. «و له أجر كريم»
براى تربيت و رشد ديگران، بايد آنان را تكريم نمود. «و له أجر كريم»
آيه شماره 16 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:أَلَمْ يَأْنِ لِلَّذِينَ آمَنُوا أَن تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللَّهِ وَمَا نَزَلَ مِنَ الْحَقِّ وَلَا يَكُونُوا كَالَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ مِن قَبْلُ فَطَالَ عَلَيْهِمُ الْأَمَدُ فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْ وَكَثِيرٌ مِّنْهُمْ فَاسِقُونَ
معنی آیه:آيا براى كسانى كه ايمان آوردهاند، زمان آن نرسيده كه دلهايشان براى ياد خدا و آنچه از حق نازل شده، نرم و فروتن گردد و مانند كسانى نباشند كه پيش از اين، كتاب آسمانى به آنان داده شد، پس زمان طولانى بر آنان گذشت و دلهايشان سخت گرديد و بسيارشان فاسق گشتند؟
تفسیر آیه:براى دعوت به خشوع، از اهرم ايمان استفاده كنيد. (شما كه ايمان داريد چرا خشوع نداريد؟) «الم يأن للذين آمنوا أن تخشع قلوبهم»
ذكر خدا و تلاوت آيات قرآنى، زمينهساز خشوع قلب است. «تخشع قلوبهم لذكر اللّه و ما نزل من الحقّ»
ياد الطاف الهى و ياد عفو و قهر و سنّتهاى او، وسيلهى خشوع است. «ان تخشع قلوبهم لذكر اللّه»
از تاريخ پيشينيان عبرت بگيريم. «و لايكونوا كالّذين...»
تداوم غفلت، سبب سنگدلى مىشود. «فطال عليهم الامد فقست قلوبهم»
سنّتهاى الهى براى همه امّتها يكسان است. «و لايكونوا كالّذين... من قبل»
از مهلت دادن الهى سوء استفاده نكنيم. «فطال عليهم الامد فقست قلوبهم»
سنگدلى، زمينه فسق و گناه است. «فقست قلوبهم و كثير منهم فاسقون»
ابزار هدايت به تنهايى كافى نيست، آمادگى روحى لازم است. «اوتوا الكتاب... فقست قلوبهم..»
آيه شماره 23 از سوره مبارکه حديد
متن آیه:لِكَيْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاكُمْ وَاللَّهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُورٍ
معنی آیه:تا بر آنچه از دست داديد، تأسف نخوريد و به آنچه به شما داده شد، (سرمستانه) شادمانى نكنيد و خداوند هيچ متكبر فخرفروشى را دوست ندارد.
تفسیر آیه:حوادث، هدفدار است. «ما أصاب من مصيبة... لكيلا تأسوا على ما فاتكم...»
نعمتها از خداوند است، «آتاكم» ولى سلب نعمت به خداوند نسبت داده نشده است. «ما فاتكم»
علم به آثار و اهداف حوادث، سبب آرامش است. «فى كتاب من قبل ان نبرءها... لكيلا تأسوا»
خداوند از ثبت حوادث در لوح محفوظ خبر داده تا بندگان غصّه نخورند و مغرور نشوند. «لكيلا تأسوا... و لاتفرحوا»
غم و شادى طبيعى بد نيست، اندوه خوردن بر گذشتهها و يا سرمست شدن به داشتهها مذموم است. «لكيلا تأسوا... و لاتفرحوا»
كسى كه از مقدّرات الهى غافل است، گمان مىكند فضيلتى دارد كه خداوند به خاطر آن به او نعمت داده و لذا بر ديگران فخر مىفروشد. «مختال فخور»
خيالهاى درونى، مقدّمه فخر فروشىهاى بيرونى است. «مختال فخور»
آيه شماره 7 از سوره مبارکه مجادله
متن آیه:أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ مَا يَكُونُ مِن نَّجْوَى ثَلَاثَةٍ إِلَّا هُوَ رَابِعُهُمْ وَلَا خَمْسَةٍ إِلَّا هُوَ سَادِسُهُمْ وَلَا أَدْنَى مِن ذَلِكَ وَلَا أَكْثَرَ إِلَّا هُوَ مَعَهُمْ أَيْنَ مَا كَانُوا ثُمَّ يُنَبِّئُهُم بِمَا عَمِلُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّ اللَّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ
معنی آیه:آيا نديدى كه خداوند آنچه را در آسمانها و زمين است، مىداند. هيچ رازگويى و نجواى سه نفره نيست مگر آنكه او چهارمين آنهاست و هيچ پنج نفرهاى نيست، مگر آنكه او ششمين آنان است و نه (رازگويانى) كمتر از آن و نه بيشتر، مگر اينكه او با آنهاست، هر جا كه باشند، سپس در روز قيامت آنان را به آنچه كه انجام دادند، خبر خواهد داد. همانا خداوند به هر چيزى بسيار داناست.
تفسیر آیه:نگاهى كه به دانستن و فهميدن حق نيانجامد، قابل توبيخ است. «ألمتر...»
آسمان و زمين، بزرگ و كوچك، آشكار و پنهان، همه در برابر علم خداوند يكسان است. «يعلم ما فى السّموات و ما فى الارض... هو رابعهم... هو معهم»
تعدّد افراد و تنوّع سخنان آنان، در علم خداوند تأثيرى نداشته و خداوند به همه آنها و سخنانشان آگاه است. «لا ادنى من ذلك و لااكثر»
چون وجود خداوند نامحدود است، پس هر جا كه باشيم او همراه ما است. «هو معهم أينما كانوا»
مكان و زمان در علم خداوند اثرى نداشته و او به همه چيز آگاه است. «هو معهم أينما كانوا»
در قيامت، خبر دهنده، خود شاهد بوده است. «شهيد، عليم، ينبئهم»
آيه شماره 9 از سوره مبارکه مجادله
متن آیه:يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ
معنی آیه:اى كسانى كه ايمان آوردهايد! هرگاه نجوا مىكنيد، به گناه و ستم و نافرمانىِ پيامبر نجوا نكنيد و نسبت به كار نيك و تقوا نجوا كنيد و از خدا پروا كنيد كه به سويش محشور مىشويد.
تفسیر آیه:مؤمن محترم است، حتّى هنگام نهى از منكر احترام او را حفظ كنيد. «يا أيّها الّذين آمنوا»
در امر به معروف و نهى از منكر و ارشاد و تبليغ، راههاى حق و باطل و مصاديق آن را بايد روشن كرد. «لاتتناجوا... تناجوا»
همهى سخنان را نبايد آشكار و نهان گفت. گاهى بايد نهى از منكر يا امر به معروف، در خفا و پنهان باشد. «تناجوا بالبرّ و التقوى»
مبادا نجواى بد را به جاى نجواى خوب قلمداد كنيم. «تناجوا... واتقوا اللّه الّذى اليه تحشرون»
تقوا و پرهيزكارى و توجّه به معاد، زمينه دورى از سخنان نارواست. «واتّقوا اللّه الّذى اليه تحشرون»
آيه شماره 11 از سوره مبارکه مجادله
متن آیه:يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قِيلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوا فِي الْمَجَالِسِ فَافْسَحُوا يَفْسَحِ اللَّهُ لَكُمْ وَإِذَا قِيلَ انشُزُوا فَانشُزُوا يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَالَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
معنی آیه:اى كسانى كه ايمان آوردهايد! هرگاه به شما گفته شود در مجالس (براى ديگران) جا باز كنيد، پس جا باز كنيد تا خدا نيز براى شما گشايش دهد و هرگاه گفته شود برخيزيد، برخيزيد. (بزرگى، به نشستن در جاى خاص نيست، بلكه) خدا از ميان شما كسانى را كه ايمان آورده و كسانى را كه صاحب علم و دانشاند، به درجاتى رفعت و بزرگى مىدهد و خداوند به آنچه انجام مىدهيد به خوبى آگاه است.
تفسیر آیه:جا دادن و احترام به تازه واردان، يك ارزش است. «فافسحوا... فانشزوا»
جا دادن به ديگران در هر مجلسى كه باشد لازم است. «فى المجالس»
عمل به دستورات خداوند، زمينه براى دريافت پاداشهاى بيشتر است. «فافسحوا يفسح اللّه لكم»
گشايش در كار ديگران، سبب گشايش خداوند در امور شماست. «فافسحوا يفسح اللّه لكم» پاداش الهى با عمل متناسب است. گشايش، گشايش مىآورد.
رعايت آداب اجتماعى، حتّى در نشست و برخاست، مورد سفارش اسلام است. «فافسحوا... فانشزوا»
گاهى لازم است به احترام ورود بزرگان و دانشمندان به اهل مجلس گفته شود كه برخيزيد. «انشزوا فانشزوا»
علم، هديه و تفضّل الهى است. «اوتوا العلم...»
صاحبان علم و دانش، بايد در جامعه اسلامى از جايگاه بالا و والايى برخوردار باشند. «و الّذين اوتوا العلم درجات»
عمل دانشمند، پاداش بيشترى دارد. «يرفع اللّه... الّذين اوتوا العلم درجات»
جا دادنها و بلند شدنها، خالصانه و براى خدا باشد نه به انگيزههاى ديگر. «واللّه بما تعملون خبير»
در نشست و برخاستها، خدا را فراموش نكنيم. «واللّه بما تعملون خبير»
آيه شماره 23 از سوره مبارکه حشر
متن آیه:هُوَ اللَّهُ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْمَلِكُ الْقُدُّوسُ السَّلَامُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ الْعَزِيزُ الْجَبَّارُ الْمُتَكَبِّرُ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يُشْرِكُونَ
معنی آیه:اوست خداى يكتا كه معبودى جز او نيست، فرمانروا، منزّه از هر عيب، سلامتبخش، ايمنى بخش، مسلّط بر همه چيز، قدرتمندِ شكستناپذير، صاحب جبروت و كبريايى. منزّه است از هر چه براى او شريك قرار مىدهند.
تفسیر آیه:يكتا معبود هستى، كسى است كه فرمانروايى مطلق دارد. «هو اللّه الذى لا اله الاّ هو الملك»
فرمانروايى خداوند، از هر گونه ظلم و كاستى به دور است و مملوّ از قداست مىباشد. «القدوّس السلام»
خداوند هيچ گونه ضررى به خلق خود نمىزند. «السلام»
خداوند، احاطه كامل بر هستى دارد. «المهيمن»
پندارهاى مشركان دربارهى خداوند، نادرست است. «سبحان اللّه عما يشركون»